Tarihten Bir Yaprak
Bugün hicri şemsi 23 ordibeheşt 1397, hicri kameri 26 şaban 1439 ve 13 mayıs 2018 pazar
39 yıl önce bugün, hicri şemsi takvimle 23 Ordibeheşt 1358 tarihinde, Müslüman İran halkının aralıksız süren mücadeleleri ve İslam inkılabının zaferi ve İran'da İslam Cumhuriyeti nizamının kurulmasının ardından İran'da şom "Kapitülasyon" anlaşması lağvedildi. "Kapitülasyon" kanunu uyarınca İran'daki Amerikalı vatandaşlar yargı denetiminden tamamen muaf tutuldular öyle ki bir Amerikalı vatandaşı İran'da bir suç işlemesi halinde İran'daki hiçbir kurum veya teşkilat ve özellikle yargı organları onları yargılama yetkisine sahip değillerdi ve Amerikalıların yargılanmasının ise kendi ülkeleri mahkemelerinde yapılması gerekiyordu. Aslında bu olay İran'ın milli hakimiyeti ve bağımsızlığının yok olmasına neden oldu. "Kapitülasyon" kanununun hicri şemsi 21 Mehr 1343 tarihinde onaylanmasından beri İran İslam inkılabının rahmetli lideri İmam Humeyni bu olaya tepki gösterdi ve "Kapitülasyon" kanununun olumsuz ve tehlikeli sonuçlarını ifşa etmenin yanı sıra bu şom kanunu şiddetle kınadı.
****
18 yıl önce bugün hicri kameri 26 şaban 1421’de, önde gelen fakih ve mütekellim Ayetullah seyid Mehdi Ruhani vefat etti. Hicri kameri 1343’de Kum kentinde dünyaya gelen Ruhani, gençken dini ilimleri öğrendi ve 20 yaşında Necefi Eşrefe gitti. Semavi kitaplar olan Tevrat ve İncil kitaplarını Kuran-ı Kerimle mukayese eden Ruhani, bu kutsal kitapların Kur'an'la ortak ve farklı yönlerini ortaya çıkardı. Halkın İslami hareketi rahmetli İmam Humeyni'nin liderliğinde başlatmasıyla bu hareket çizgisinde hareket eden Ruhani, islami inançların yayılması ve derinleştirilmesi için her fırsattan azami ölçüde yararlandı. Bu önde gelen fakih, islam inkılabının zaferinden sonra üç dönem Merkezi ve Kum illerinin rehberi belirleme meclisindeki temsilcisi olarak seçildi.
*****
684 yıl önce bugün hicri kameri 26 şaban 755'de ünlü arap şair ve edip İbni Fesih vefat etti. Fıkıh ve edebiyatı öğrendikten sonra hadis bilimine yönelen Fesih, bu dalda zirveye ulaştı. Bu ünlü arap şairden günümüze dek birçok eser geriye kalmıştır.
*****
305 yıl önce bugün 13 Mayıs 1713 tarihinde, Fransız matematikçi Aleksi Klod Kelero Paris'te dünyaya geldi. Çocukluk yaşından beri matematik bilimine büyük ilgi duyan Klod Kelero Paris'te 18 yaşındayken Fransa bilim akademisine üye oldu. Bu Fransız bilim adamı, yer kürenin yörüngelerinden birini hesaplamayı başardı. Diferansiyel denklemleri alanında yaptığı araştırmaları nedeniyle Uluslararası alanda büyük üne kavuşan Klod Kelero, 1765 yılında Paris'te hayata veda etti.
******
265 yıl önce bugün 13 Mayıs 1753 tarihinde, Fransız siyasetçi, gazeteci ve matematikçi Lazar Karno dünyaya geldi. Yeni geometri biliminin kurucularından biri olan Lazar Karno askeri mühendis ve stratejist idi ve Fransız devrimcilere önderlik ettiği yüzden Fransa devriminin askeri ruhu lakabıyla üne kavuştu.