Bugün hicri şemsi 11 azer 1397, hicri kameri 24 rebiülevvel 1440 ve 2 aralık 2018 pazar

97 yıl önce bugün Hicri Şemsi takvimle 11 Azer 1300 yılında, İranlı mücadeleci mücahit din âlimi Mirza Kuçekhan Cengeli İran'ın dönem diktatörü Rıza Han tarafından şehit edildi. Kuçekhan gençken dini okullarda eğitim gördü ve bu alanda zirveye ulaştı. O, ardından özgürlükçü gruplara katıldı ve başlattığı mücadele sürecini sürdürmek için Tahran kentine gitti.  Mirza kuçekhan birinci dünya savaşı sırasında İranın o dönemdeki olumsuz şartları ve İran topraklarının yabancıların işgali altında olduğunu dikkate alarak islam birliği düşüncesine katılarak askeri teşkilat oluşturmakla istibdad düzeni ve sömürgecilere karşı mücadele sürecini başlattı. 1919 yılında İngiltere-İran arasında imzalanan bir anlaşma uyarınca İngilizlerin İran'daki nüfuzunun daha da artırılması planlandı, ancak bu anlaşmanın kurulması başta Mirza Kuçekhanın liderliğini yaptığı Cengel hareketi ve yabancı unsurların İrandaki müdahalelerine karşı olan hareketlerinin kurulması zeminini oluşturdu. Gerçi Kuçekhan ilk başlarda göz alıcı zaferlerin altına imza attı ancak daha sonraları devlet güçleriyle girdiği çatışmaların ardından eski Sovyetler birliği ve İngilizlerin komploları ve hareket üyeleri arasındaki tefrikalar sonucu Kuçekhan güçleri dağıldılar. Bu konu birkaç özgürlükçünün yakalanması ve şehit düşmelerine neden oldu. Mirza Kuçekhan İranın kuzeyindeki ormanlarda aşırı soğuk hava yüzünden gücünü kaybetmişti ve Rızahanın  piyonları onu sonunda yakaladılar ve kafasını bedeninden ayırarak onu Cengel kıyamının sona erdiğini gösterecek şekilde Rızahan'a gönderdiler.   

***/***

214 yıl önce bugün 2 aralık 1804'de Napolyon Bonapart Paris kentindeki Noterdam kilisesinde Fransa imparatoru olarak taç giydi. Napolyon 1799'da gerçekleştirdiği darbe neticesinde iktidara geçti ve Fransa birinci konsolu olarak görev yaptı ve böylece imparator olma zemini hazırlanmış oldu. Napolyonun iktidara geçek yönündeki ikinci adımı 1800 yılında onaylanan anayasanın gözden geçirilmesi ve 1802'de yeni yasanın onaylanması idi ki onun konsol makamının ömür boyu yönünde kalıcılaşmasına neden olacaktı. 

*****

73 yıl önce bugün 2 aralık 1945'de Kore yarımadası kuzey ve güney kesimlere ayrıldı. İkinci dünya savaşı ve Japonya'nın yenilmesi ardından müttefik ülke liderleri Yalta toplantısında dünyanın savaştan sonra nasıl yönetileceği meselesini ele aldılar. Ancak bu toplantının ilk başlarında Amerika ve eski Sovyetler birliğinin her biri bölgedeki nüfuzlarını genişletmek için daha fazla paya sahip olmak isteyecekleri anlaşıldı. Savaşta zafer elde eden ülke liderlerinin bölge açısından en öncelikli talepleri Kore yarım adasının yarıya bölünmesi idi.  

*****

64 yıl önce bugün 2 Aralık 1954'de, Laos bağımsızlığını elde etti. Bu ülke topraklarının bağımsızlığı 1954'de dünyanın süper güçleri ve bölge ülkelerinin katıldığı Cenevre konferansında onaylandı.  

*****

47 yıl önce bugün 2 aralık 1971'de BAE İngiltere'den bağımsızlığını elde etti ve bugün ülkede milli gün ilan edildi. Bilindiği üzere Fars Körfezinin güneyine kıyısı olan şeyhlikler 1920'den beri İngiltere'nin himayesi altında idiler.

*****   

2 aralık dünyada köleliğin ortadan kaldırılması yıldönümüdür. Her yıl böyle bir günde dünyada kölelik düzeninin ortadan kaldırıldığı gün olarak anılıyor. Aslında kölelik düzeni görünürde lağvedilmiştir ancak yeni sömürgecilik kavramı ortaya çıkmıştır.