Bugün hicri şemsi 16 azer 1397, hicri kameri 29 rebiülevvel 1440 ve 7 aralık 2018 cuma

65 yıl önce bugün hicri şemsi 16 Azer 1332'de, Tahran üniversitesi öğrencileri Amerika eski başkan yardımcısı Richard Nikson'un İran ziyaretine itiraz ettiler ki bu itiraz gösterileri sırasında 3 üniversite öğrencisi şah güvenlik güçlerince şehit edildi. Nikson'un İran temasları Amerika'nın Dr Musaddık hükümetine karşı kalkıştığı askeri darbe sonucunda bu hükümetin çökmesinden 3.5 ay sonra gerçekleşti. Nikson'un Tahran ziyareti aslında Washington'un Musaddık aleyhindeki darbeden kendi çıkarları yönünde yararlanması dahilinde gerçekleşti ve İranlı öğrencilerin büyük tepkileriyle karşılaştı. Hicri şemsi 16 azer'de şaha bağlı piyonlar özellikle pehlevi rejiminin özel birlikleri Tahran üniversitesine girdi ve buradaki öğrencilere saldırarak onlardan üçünü şehit ettiler. Nixson bu üniversitede hukuk dalında fahri doktorasını aldı. Bugün İran tarihinde öğrenci günü olarak adlandırıldı.  

*****

25 yıl önce bugün hicri şemsi 16 Azer 1372'de İranlı ünlü besteci Cevad Marufi vefat etti. Tahran doğumlu Cevat Marufi'nin babası kendisi gibi müzisyen olan Musa Marufi ve annesi Esra Marufi, Derviş Han'ın başarılı öğrencilerindendi. Cevat Marufi annesini genç yaşta kaybetmiştir. Müziğe babasının verdiği eğitimle, tar ve keman çalarak başlamıştır. Cevad Marufi on dört yaşında müzik eğitimine Ali Naki Veziri'nin müdür olduğu müzik akademisinde başladı ve Tatyana Harariyan tarafından piano eğitimi aldı. Chopin, Mozart, Beethoven ve Bach besteleri üzerinde çalışan Marufi, Ali Naki Veziri tarafından da klasik Fars müziği eğitimi aldı.

*****

13 yıl önce bugün hicri şemsi 16 Azer 1384'de İranlı ünlü radyo ve televizyon oyuncusu Menuçehr Nozeri vefat etti. Hicri şemsi 1315'de İranın Kazvin kentinde dünyaya gelen Nozeri İranın önde gelen tiyatro, sinema ve radyo ve televizyon oyuncusu idi. Nozeri yarım yüzyıl boyunca sinema ve tiyatro alanlarında yoğun bir şekilde faaliyette bulundu. 

******

287 yıl önce bugün 7 aralık 1731'de dünyada İranoloji faaliyetlerinin  öncüsü Abraham Dopron dünyaya geldi. Paris kentinde dünyaya gelen Dopron üniversitede okurken doğu dillerine büyük ilgi duymaya başladı ve bu nedenle Farsça ve Arapça ve İbranice dillerini öğrendi. İranlıların eski mezhepleri konusunda araştırmalar yapmak için Hindistana giden Dopron Sanskrit ve Pehlevi dilleri ile tanıştıktan sonra bu dillerin konuşulduğu bölgelerdeki eserleri özellikle Avestayı tercüme etti. 

*****

129 yıl önce bugün 7 Aralık 1889'da, dünyada ilk otomobil günümüz şekliyle üretildi. Saatte 12 km hızla hareket edebilen bu araç Alman bilimadamı ve zanaatkar olan Carl Fredrik Benz tarafından üretildi. Bu aracın yakıtı benzin veya alkol ile temin ediliyordu. Günümüzde kullanılan otobüsler bu gibi otomobillerin gelişmiş halidir.  

*****