Tarihten Bir Yaprak
Bugün hicri şemsi 18 ordibeheşt 1398, hicri kameri 3 ramazan 1440 ve 8 mayıs 2019 çarşamba
37 yıl önce bugün hicri şemsi 18 ordibeheşt 1361'de İran'ın güneyindeki Hoveyze kenti Irak'ın İran'a dayattığı savaşın 3. yılında büyük Beytülmukaddes askeri operasyonu sırasında Irak'ın baasçı rejiminin işgalinden kurtarıldı. Hoveyze İranlı gençlerin direniş ve cesaret sembolüdür. Bu cesur insanlardan biri Hüseyin Alemulhuda'dır ki arkadaşlarıyla birlikte kanının son damlasına kadar zorunlu savaşın ilk aylarında Hoveyzenin düşmesini engellemek için direndi. Hoveyzenin kurtarılışı büyük fetih yani Hurremşehrin kurtarılmasına zemin hazırladı.
*****
68 yıl önce bugün hicri şemsi 18 Ordibeheşt 1330 tarihinde, İranlı çağdaş şair, araştırmacı ve mütercim Reşid Yasemi hayata veda etti. Yine İran'ın önde gelen edip ve şairi olan Melekuşuarayi Bahar ile işbirliğinde bulunarak fakülte dergisini yayınladı. Reşid Yasemi bu dergide ve o dönemin gazeteleri olan Nobahar, Ayende ve Asarda kendi eserleri ve yazılarını yayınladı. Üstad Yasemi sonraki yıllarda çok yararlı eserleri telif ve tercüme etti ki bunların arasında "milletler tarihi ve nehl", "yazı kuralları", "çağdaş edebiyat tarihi" gibi kitaplara değinebiliriz. Üstad Reşid Yasemi "Sasaniler döneminde İran", "İran edebiyat tarihi" ve "genel tarih" gibi kitapları da tercüme etti.
******
1027 yıl önce bugün hicri kameri 3 ramazan 413'de fakih, mütekellim ve alim şeyh Mofid lakaplı Muhammed bin Neman vefat etti. Fıkıh, fıkıh usulü, kelam, hadis ve Kur'an tarihi dallarında kendi döneminin önde gelen alimlerinden olan Mofid açık fikirli ve yüksek kabiliyete sahipti. El'kelam fi delail el'kuran El'erkan ve keşfu'l Serair adlı eserler şeyh Mofid'in eserleri arasındadır.
*****
873 yıl önce bugün, hicri kameri 3 ramazan 567 tarihinde, hicri kameri 6. yüzyılın araştırmacı yazarı İbni Haşab vefat etti. Hicri kameri 492'de Irak'ta dünyaya gelen İbni Haşab çocukluk döneminden itibaren kendi döneminin yaygın olan bilimlerini öğrendi ve zamanla mantık, hadis, edebiyat, nahiv ve lügat bilimlerinde büyük maharet kazandı ve bu dallarda birçok kitap yazdı. İbni Haşabın eşine rastlanmayan bilimsel bir şahsiyeti vardı ve bu yüzden de ona Allame lakabı verildi. Kur'an-ı Kerim Kıraati ve Kur'an ayetlerini kavramakta kendi asrının önde gelen alimlerinden sayılırdı ve Kur'an-ı Kerim'i çeşitli kıraat biçimleriyle ezberledi. Çeşitli bilim dallarında sayısızca öğrenci yetiştiren İbni Haşab günümüze dek miras bırakılan çok değerli eserler telif etti.
****
8 Mayıs günü kızıl haç ve Kızılay günü olarak adlandırılmış bulunuyor. Kızıl haç kurumu, insanların acılarının azaltılması ve genel sağlığın korunması ve ilerlemesi yönünde faaliyette bulunan uluslar arası bir teşkilattır ki, Cenevre konvansiyonu uyarınca 1864'de kuruldu.
******
225 yıl önce bugün 8 mayıs 1794'de Fransız bilim adamı Antovan Lavaziye Fransız devriminin ardından Giyotinle infaz edildi. Miladi 1743 yılında dünyaya gelip daha sonraları Fransa akademisi üyeliğine seçilen Lavaziye, başlattığı araştırmaları sırasında havanın ayrışması ve havanın oluşturduğu unsurları tespit etmeyi başardı.
******
202 yıl önce bugün 8 mayıs 1817'de Parkinson hastalığı James Parkinson tarafından keşfedildi.
*****
146 yıl önce bugün 8 mayıs 1873'de İngiliz siyasetçi ve filozof John Stuart Mill 68 yaşında hayata veda etti. Millin siyasi yazıları daha çok siyasi özgürlükler ve hakları, parlamenter hükümet ve kadınların toplumdaki konumlarına ilişkindir.
*****
117 yıl önce bugün 8 Mayıs 1902 tarihinde, Fransa'nın güneyinde Peliye dağında meydana gelen volkan sonucunda söz konusu dağın eteklerinde bulunan Saint Piyere kenti yerle bir oldu. Sadece 3 dakika süren volkan faciasında 30 bine yakın insan hayatını kaybetti.012