İran basınından seçmeler
İran basınından ele alacağımız ilk gazete Cumhuri İslami gazetesi.
Cumhuri İslami gazetesinde, İran İslam cumhuriyeti cumhurbaşkanı Hasan Ruhaninin Venezüella, Küba ve Amerika ülkelerine ziyarette bulunması, İranlı firmalara uçak satışı konusunda herhangi bir sorunun bulunmadığının bildirilmesi, İranda Kehrizek olaylarında parmağı bulunanların tümünün tespit edilmesi için özel mahkemenin kurulacağının duyurulması, Suriyenin kuzeyinde teröristlerin bayrağının yerine Amerika bayrağının göndere çekilmesi gibi haberlere yer verilirken, İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve Atom Enerjisi Kurumu başkanı Ali Ekber Salihi'nin, Kapsamlı Ortak Eylem Planının uluslararası sorunların çözümü için bir örnek olduğunu ve bundan dolayı başarısız olmasına izin verilmemesi gerektiğini vurgulamasını konu eden bir yazı dikkatimizi çekiyor. Yazıda kısaca şunları okuyoruz:
...***
İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve Atom Enerjisi Kurumu başkanı Ali Ekber Salihi, Viyana nükleer anlaşmasının İran ve batının yararına olduğunu ve esas mecrasından çıkmasına izin verilmesinin üzücü olacağını söyledi.
İran’ın KOEP çerçevesindeki taahhütlerini yerine getirdiğinin ve bunun Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu raporlarında da dile getirildiğinin altını çizen Salihi batılı tarafın 8 ay geçmesine rağmen taahhütlerini yerine getirmediğini fakat anlaşmanın ayakta kalması için her iki tarafında taahhütlerini yerine getirmeleri gerektiğini belirtti.
Anlaşmada olmayan ve batılı taraftan bazen dile getirilen hususlarla ilgili ikazda bulunan Salihi, ‘’İslam İnkılabı Rehberi tek taraflı anlaşmayı terk etmeyeceğini belirtmişti. Fakat anlaşmayı tehlikeye atacak bazı tehditler olduğunu reddetmiyoruz ve bunlar da bazı batılı ülkeler tarafındandır’’ dedi.
...***
Risalet gazetesinde, Cuma günü Tahran Cuma namazını kıldıran Ayetullah seyid Ahmet Hatemi Cuma namazı hutbelerinde Velayeti Fakihin sonsuz velayet denizinin bir damlası olduğunu belirtmesi, BM genel sekreteri Ban kimunun soykırımcı rejim İsrail'i eşi görülmemiş eleştiride bulunması, İran İslam cumhuriyeti dışişleri bakanı Muhammed Cevad Zarifin ülkelerin iç işlerine karışmanın dünya barışını tehdit ettiğini belirtmesi, İranın Rio'da paralimpik oyunlarında 7. altın madalyasını kazanması gibi haberler göze çarparken, İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Hasan Ruhaninin, Bağlantısızlar Hareketinin günümüz dünyasında büyük roller üstlenebileceğini ve üyelerinin birlik ve karşılıklı işbirliği ile ortak menfaatlerinin temin etmeleri gereğini vurgulamasını konu eden bir haber dikkatimizi çekiyor. Haberde kısaca şu satırlar yer alıyor.
******
Venezüella’nın Margerita adasında düzenlenecek Bağlantısızlar Hareketi liderler zirvesi için o ülkede bulunan Ruhani, Venezüella Cumhurbaşkanı Nikolas Madoro ile yaptığı görüşmede, iki ülkenin dostane ilişkilerine değinerek, Venezüella’nın dönem başkanlığını tebrik etti ve İran’ın 4 yıllık dönem başkanlığı tecrübelerini o ülkeyle paylaşmaya hazır olduğunu söyledi.
Petrol fiyatlarının uzun dönemli düşmesine ve onun uluslararası ekonomik etkilerine değinen Ruhani, ‘’Petrol piyasasının istikrarı, adaletli fiyat ve üreticilerin piyasadan pay alması, üretici ve tüketicilerin kalıcı olarak menfaatlerini garanti edebilir’’ dedi.
Ruhani, İran’ın Venezüella ile ekonominin çeşitli alanlarında ilişkilerinin geliştirmeye hazır olduğunu vurguladı ve Karma Ekonomik Komisyonunun faal olmasının olumlu bir gelişme olduğunu belirtti.
Venezüella cumhurbaşkanı Madoro da Karakas’ın tüm alanlarda ilişkilerinin Tahran ile geliştirmek istediğini belirterek, iki ülkenin işbirliği için geniş fırsatlar mevcut olduğunu ve ülkesinin İran ile alt yapı sanayi ve enerji alanında ortak yatırım yapmak istediğini söyledi.
Bugün yapılacak Bağlantısızlar Hareketi Liderler zirvesinde Ruhani, İran’ın 4 yıllık dönem başkanlığını Venezüella Cumhurbaşkanına devredecektir.
İran- Venezüella Karma Ekonomik Komisyon Başkanı İran Sanayi,Ticaret ve Maden Bakanı Muhammed Rıza Nimetzade ve İran-Küba Karma Ekonomik Komisyon Başkanı Sağlık Bakanı Hasan Gazizade Ruhani’ye bu ziyaretinde eşlik etmekteler.
*******
İrna haber ajansı internet sitesinde, Cezayir Dışişleri Bakanı Ramtan Leammarenin yakın gelecekte Tahran’ı ziyaret edeceğine dair bir yazı dikkatimizi çekiyor. Yazıda kısaca şunları okuyoruz:
...***
Bağlantısızlar Hareketinin 17. Liderler toplantısı için Venezüella’nın Margarita adasında bulunan İran Dışişleri Bakanı, Cezayirli meslektaşı ile görüştü.
Görüşmelerde Cezayirli Bakan yakın gelecekte Tahranı ziyaret edeceğini bildirdi.
Venezüella’nın Margerita adasında düzenlenecek Bağlantısızlar Hareketi liderler zirvesinde Ruhani, dönem başkanlığını Venezüella Cumhurbaşkanına devredecektir.
Margarita adasındaki toplantıda Ruhani İran’ın 4 yıllık dönem başkanlığı ile ilgili bir rapor sunacak ve bazı katılımcı liderlerle de ikili görüşmeler yapacaktır.
İran 2012-2016 yılları arasında Bağlantısızlar Dönem Başkanlığını yürüttü.
Bağlantısızlar Hareketi, kendilerini hiçbir güç bloğuna dahil veya hariç olarak addetmeyen 100 üzerinde ülkenin bir araya gelerek oluşturdukları bir uluslararası oluşumdur. Soğuk Savaş döneminde Batı İttifakı ve Doğu Bloğu'nun yanı sıra üçüncü bir blok olmuştur.
1979 I. Havana Bildirisi'ne göre birliğin amacı, "üye ülkelerin milli bağımsızlığını, egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve güvenliğini, sömürgecilikten, yayılmacılıktan, ırkçılıktan ve her türlü dış baskı, istila, işgal ve dış müdahaleden" korumaktır.
Üye ülkeler dünya nüfusunun %55'ini, BM üyelerinin 2/3'ünü oluşturur. 2015 yılı itibariyle harekete 120 üye ve 20 gözlemci ülke vardır.