Mart 03, 2017 17:28 Europe/Istanbul

Bugün hicri şemsi 11 isfend 1395, hicri kameri 2 Cemadiüssani 1438 ve miladi 1 mart 2017 çarşamba

779 yıl önce bugün hicri kameri Cemadiüssani 659'da Endülüslü fakih, muhaddis, edip ve tarihçi İbni seyyidünnas lakaplı Ebubekir Muhammed bin Ahmet, Tunus'ta vefat etti. Hicri kameri 597'de günümüz İspanyadaki Eşbiliye etrafında dünyaya gelen İbni seyidunnas eğitimini burada başladı. Onun yazdığı şiirlerinin birçoğu İslam peygamberi saa'ın methiyle ilgiliydi.

***/***

202 yıl önce bugün 1 mart 1815'de Fransada Napolyon Bonapartın yüz günlük saltanatı Elb adasında onun sürgündeki mekandan kaçması ardından başladı. Napolyon 18 haziran 1815'te Vaterlo savaşında İngilizler ve Perustan yenilerek Sint Helen adasına sürgün edildi ve 6 yıl sonra orada öldü.

*****

146 yıl önce bugün 1 mart 1871'de Fransa'nın Almanya'dan yenilmesi ardından Fransa milli meclisi ülkenin padişahı 3. Napolyon'u tahttan indirdi ve ülkede saltanat düzeni böylece sona erdi.

***/***

125 yıl önce bugün 1 Mart 1892'de, Japonyalı yazar ve edip Riyonosoke Akutagava ülkenin başkenti Tokyoda dünyaya geldi. Japonya'nın yeni edebiyatının kurucularından olan Akutagava örümcek kızı ve tuşigun gibi eserleri kaleme aldı.

****

119 yıl önce bugün 1 mart 1898'de güney Amerika'daki atlas okyanusundaki Portoriko adası İspanya ile Amerika arasındaki sömürgeci savaşın bitmesi ardından mütecaviz Amerika'lılarca ele geçirildi. Bu ada 1493'te Kristof Colomb tarafından keşfedildi. Amerika bu adayı kendi topraklarına ilhak ettikten sonra burayı nükleer deposuna çevirdi öyle ki Portoriko adasında 13 askeri üs kurdu.

*****

94 yıl önce bugün hicri şemsi 11 İsfand 1301'de İranlı çağdaş müzisyen Murtaza Hanane dünyaya geldi. İlk eğitimini bitirdikten sonra müzik okuluna giren Hanane Tahran senfonik orkestrası rehberi oldu ve ardından Tahran radyosuyla işbirliği yaptı. İran müziğinin önde gelen hocalarından olan Hanane hicri şemsi 1368'de 67 yaşında vefat etti.

Image Caption

42 yıl önce bugün hicri şemsi 11 İsfand 1353'te despot pehlevi silsilesinin son şahı Muhammed Rıza'nın emriyle Restahiz partisi kuruldu. Böylece İran resmen tek partili bir ülke haline geldi ve rejimin denetiminde faaliyette bulunan birkaç parti de feshedildi. Bu parti şahın gayri meşru hedefleri özellikle dikta rejiminin pekişmesi ve halkın bu partiye üye olmaları yoluyla onların denetlenmesinin tahakkuku için bir araç niteliğindeydi. Sürgünde bulunan rahmetli imam Humeyni gönderdiği mesajda halkın Restahiz partisine karşı çıkmalarını isterken şunları vurguladı: 'sözde milli restahiz olarak bilinen bu parti hakkında diyebiliriz ki, bu olay dayatıcı şekliye anayasa ve uluslar arası kurallara aykırıdır ve hiçbir ülkede buna benzer bir parti yoktur'.

Bu partinin kurulması İran halkının öyle hoşnutsuzluğuna neden olmuştur ki 3.5 yıl hayattaydı ve İran halkı kıyamının doruğunda kapatıldı.   

Image Caption

38 yıl önce bugün 1 mart 1979'da Irak Kürtlerinin eski lideri molla Mustafa Barezani Amerika'daki bir hastanede vefat etti. 1903'te Irak'ın kuzeyindeki Barezan köyünde dünyaya gelen molla Mustafa Barezani gençliğinde o dönemde Irak'a musallat olan Osmanlı imparatorluğu güçleriyle savaş başlattı. Barezani 1931 ve 1932'de kardeşinin liderliğinde gerçekleşen mücadelelere katıldı ancak kıyamın hezimete uğraması ile Irak'ın kuzey batısındaki Süleymaniyeye sürgün edildi. Ancak 1945'te kaçtı ve başarısız mücadelenin ardından İran'a gitti ve İran Kürdistan ayrılıkçılarının ayaklanmasına yardım etti. 1970'de ayrılıkçı girişimlerden el çeken Barezani Bağdat2la mutabaka vardı ancak 4 yıl sonra İran şahının desteğiyle Irak ordusuna karşı çatışmaya başladı. Molla Mustafanın ölümünden sonra oğlu Mesut Barezani onun yerini aldı ve Irak Kürdistan yurtseverler birliği, Irak Kürdistan demokrat partisinden ayrıldı. 

Image Caption