Tarihten Bir Yaprak
Bugün hicri şemsi 16 isfend 1395, hicri kameri 7 cemadiüssani 1438 ve miladi 6 mart 2017 pazartesi
913 yıl önce bugün Hicri Kameri 7 Cemadiülssani 525'de, İranlı önde gelen arif Ebulfazael lakaplı Eynulgozzat Hemedani İran'ın Hemedan kentinde asılarak şehit edildi. O, fakih, fazıl ve şair olup hicri kameri 492'de dünyaya geldi. Hiçbir zaman kendi görüşlerini yansıtmada korkmayan Hemedani nihayet hicri kameri 525'de Selçuklu Sencer Sultan vezirinin emriyle tutuklandı ve Bağdat'ta hapse girdi.
*****
795 yıl önce bugün Hicri Kameri 7 Cemadiülssani 643'de, Mısırlı alim Gazi Eşref lakaplı Bahaeddin Ebulabbas Kahire'de vefat etti. Babası gibi Kahire'de kadılık yapan Ebulabbas yüksek düzeyde zekâya sahipti.
*****
542 yıl önce bugün 6 mart 1475'de İtalyalı ünlü heykeltıraş ve ressam Mikelanj dünyaya geldi. Babasının karşı çıkmasına rağmen ressamlık ve heykeltıraşlık sanatına yönelen Mikelanj yıllar sonra çeşitli şaheserlerini ortaya koydu. Mikelanjın en önemli eserleri arasında, Hz Musa as ve Hz İsa as'ın heykelleri ve Romadaki Senpiyer kilisesindeki büyük ketibesi ve Mahşer gününün sanatsal ve büyük görüntüsü gibi eserlere değinebiliriz.
******
117 yıl önce bugün 6 mart 1900'de Alman mühendis ve motosiklet mucidi Gutlip Daymler hayata veda etti. 18 eylül 1834'de Almanyada dünyaya gelen Gutlip Daymler 1885'de motorun değiştirilmiş halini bisiklet üzerine yerleştirdi ve bu ilk defa yapılmış olan motosiklet sayılırdı. Daymler 1887'de kendisinin yaptığı motorla 4 tekerlekli bir aracın hareket etmesini sağladı.
*****
80 yıl önce bugün 6 mart 1937'de dünyanın ilk kadın astronotu olan Valentina Troşkva dünyaya geldi. 6 mart tarihinde dünyaya gelen Valentina Troşkva 16 haziran 1963'de 26 yaşındayken dünyanın ilk kadın astronotu olarak uzay yolculuğunu "Vestok-6" adlı uzay aracıyla başladı.
*****
78 yıl önce bugün 7 cemadiüssani 1360'da İranlı önde gelen Kuran bilimcisi ve yazar ve fakih Ebu Abdullah Zencani vefat etti. Hicri kameri 1309'da İranın kuzey batısındaki Zencan kentinde dünyaya gelen Ebu Abdullah Zencani felsefe ve kelam ve nücüm derslerini öğrendi ardından Necefi Eşrefe gitti ve önde gelen alimlerden ilim öğrendi. Ebu Abdullah Zencani 1447'de ilk İranlı olarak Şamda Mecmeülilmi Elarabiye üye oldu.
*****
66 yıl önce bugün, hicri şemsi 16 Esfand 1329'da İran'ın dönem başbakanı ve sömürgeci İngilizlerin İran'daki unsurlarından biri olan Ali Rezm'ara, Halil Tahmasbi adında inkılapçı bir Müslüman tarafından inkılabı bir şekilde idam edildi. Despot şah rejim ordusuna mensup olan Rezm'ara aynı yılın hicri şemsi Tir ayında başbakan oldu ancak ordu üzerindeki kontrolünü sürdürdü. Ali Rezm'aranın ülkenin siyaseti ve diğer alanlardaki sapkınlıkları ve yolsuzlukları din alimleri ve halkın şiddetli muhalefeti ile karşılaştı. Ali Rezm'aranın inkılabı bir şekilde infaz edilmesi aslında İngilizlere bağımlılıktan dolayı İran petrolünün millileştirilmesini engelleyen İran'ın şah dönemindeki 16. Meclisindeki bazı milletvekillerine bir uyarı niteliğini taşıyordu. Bu yüzden Halil Tahmasbinin inkılabı bir şekilde infaz edilmesi ve Rezm'aranın öldürülmesi üzerine İran petrol sanayisinin millileştirilmesi planı meclis petrol komisyonunca onaylandı.
*****
60 yıl önce bugün 6 mart 1957'de Afrika ülkesi Gana İngilizlerin sömürgesinden kurtularak bağımsızlığa kavuştu ve bugün ülkede milli gün ilan edildi. Gananın sömürge altına girmesi Portekizlerin bu Afrika ülkesine 15. yüzyılında girmeleriyle başladı. Gana halkının 20. yüzyılında bağımsızlık kıyamları ülkede bağımsızlık süreci başladı.
*****
42 yıl önce bugün, 6 Mart 1975'de İran'la Irak arasındaki ihtilafların çözümlenmesine yönelik Cezayir'in başkenti Elcezire kentinde bir anlaşma imzalandı. Cezayir anlaşması ardından iki ülke arasındaki münasebetler üst seviyeye ulaştı ve taraflar bu anlaşmasın tüm maddelerinin tam olarak uygulanması için karalı olduklarını bildirerek aralarındaki ihtilafların sona ermesi için iki tarafın Cezayir anlaşmasındaki tüm maddelerin hayata geçmesinde ciddi oldukları yönünde memnun olduklarını dile getirdiler. Ancak bu anlaşma 5 yıldan fazla hayatta kalmadı ve 21 eylül 1980'de Irakın baasçı rejimi cumhurbaşkanı Saddam Hüseyin bu anlaşmayı açıkça ihlal etmesiyle İran sınırları baasçı rejiminin saldırılarına uğradı ve böylece İrana 8 yıllık savaş dayatıldı.