Tarihten Bir Yaprak
Bugün hicri şemsi 27 şehriver 1396, hicri kameri 27 zilhicce 1438 ve miladi 18 eylül 2017 pazartesi
29 yıl önce bugün hicri şemsi 27 Şehriver 1367 yılında İranlı meşhur şair Muhammed Hüseyin Şehriyar vefat etti. Hicri şemsi 1283 yılında İran'ın Tebriz ilinde dünyaya gelen Şehriyar, Tahran'ın Darul Funun ortaokulunu bitirdikten sonra Tıp okulunda tahsil görmeye başladı. Fakat birkaç yıl sonra bu okuldan ayrılarak Tebrize geri döndü. Şehriyar 23 yaşında ilk şiir kitabını yayınladı. Şiirlerini genellikle Gazel kalıbında yazan üstat Şehriyar'ın şiirleri aynı zamanda Gazel, Kaside, Kıt'a, Rübai ve hatta modern şiir tarzında kalıbları içermektedir. Geçmiş dikta şah döneminin olumsuzlukları bir halk şairi olan Şehriyar'ın şiirlerinde açıkca kendini gösteriyor. Özellikle İslam İnkılabına geniş destek veren Şehriyar sürekli olarak şiirleri ile bu inkılabın arkasında yer aldı. Şehriyar'ın dini muhtevalı şiirleri de bu şairin güçlü İslam ve iman kimliğini ön plana çıkarmaktadır. Özellikle bir çok şiirinde yüce İslam peygamberi Hz. Muhammed saa ve masum ehli beyt imamlarına olan üstün ilgisi dikkatleri kendine çekmekte. Üstat Şehriyar'ın en meşhur şiiri Haydar Babaya selam şiiri olup bu eser bugün dünyada edebiyat çevrelerinin büyük beğenisini toplamıştır.
******
747 yıl önce bugün hicri kameri 27 Zilhicce 691 yılında İranlı büyük şair Şeyh Muslih'ud Din Sadi Şirazi vefat etti. İlk eğitimini doğduğu Şiraz kentinde alan Sadi daha sonra gençliğinde dönemin önemli ilim merkezlerinden Bağdat'a gider ve bu şehrin büyük medreselerinden Nizamiye medresesinde tahsilini sürdürür. Tahsilinin tamamladıktan sonra ise Şam, Filistin, Hicaz, Rum gibi dünyanın bir çok önemli merkezlerine seferler düzenler. Bu seferlerinde muhtelif örf ve adetlere, geleneklere sahip farklı toplumlar ve halklarla yakından tanış olur ve gördüklerini şiir kalıbına dökerek aktarması ise ondan çok değerli şiirlerin geride kalmasına neden olur. Daha sonraları kendi şehri Şiraz'a döner ve burada gördükleri, duydukları, hissettiklerini öğretici manzumeler kalıbındaki tasnife döker.
*******
308 yıl önce bugün 18 eylül 1709'da İngiliz eleştirmen, yazar ve makale yazarı dr Johnson lakaplı Samuel Johnson dünyaya geldi. Eğitimini bitirdikten sonra Oxford kentine giden Johnson fakirlikten dolayı eğitimini bıraktı. 28 yaşında Londra'ya giden Johnson siyasi makaleler, edebi eleştiriler ve parlamento raporları hazırlamakla büyük üne kavuştu.
*****
234 yıl önce bugün 18 eylül 1783'de İsviçreli ünlü matematikçi Leonard Uler hayata gözlerini kapattı. 1707'de İsviçre'nin Bal kentinde dünyaya gelen Uler ilk başlardan beri matematiğe büyük ilgi duymaya başladı ve bu dalda eğitimini sürdürdü. O matematik ve fizik dallarında en etkileyici ve en aktif bilim adamlarından sayıldı.
*****
199 yıl önce bugün 18 eylül 1818'de Şili, İspanyadan bağımsızlığını elde etti ve bugün ülkede milli gün ilan edildi. Şili 1536'da İspanya tarafından ele geçirildi ve sömürgecilik döneminin çoğunda İspanyanın Peru'daki saltanat hegemonyasının bir parçası idi.
*****
86 yıl önce bugün 18 eylül 1931'de Çin'in kuzeyindeki Mençuri toprakları Japonya ordusunca işgal edildi. 1 milyon kareden daha fazla yüzölçümü olan Mençurinin işgal edilmesi Çin ile Japonya arasındaki savaşın başlamasına neden oldu.
*****
56 yıl önce bugün 18 eylül 1961'de İsveçli siyasetçi ve BMT'nin ikinci genel sekreteri Dag Hamerşold Kongo'daki savaşa son vermek için gittiği bir siyasi yolculuğu sırasında bindiği uçağın düşmesi neticesinde öldü..