Bugün hicri şemsi 4 azer 1396, hicri kameri 6 rebiülevvel 1439 ve miladi 25 kasım 2017 cumartesi

835 yıl önce bugün hicri kameri 6 rebiülevvel 604'de İranlı ünlü hekim ve şair Movlevi olarak bilinen Celaleddin Muhammed Belhi, o dönemde İran'ın bir parçası olan ancak günümüzde Afganistan'ın kuzeyindeki Belh kentinde dünyaya geldi. Celaleddin Muhammed Belhinin babası Bahaeddin Veled ünlü ariflerden sayılırdı. Mevlana çocukken babası ile birlikte hac ziyaretine gitti ardından Bağdat'a ve daha sonra Türkiye'nin doğusundaki Konya'ya gitti. Mevlana'nın yaşamının en doruk noktası, İranlı ünlü arif Şemsi Tebrizi ile tanışmasıydı. Mevlananın en önemli eserlerinden biri Mesnevi Manevi ve diğeri Fih Ma Fih adlı eserdir. 

******

67 yıl önce bugün, hicri şemsi 4 Azer 1329 yılında, İran Milli Şura Meclisi, İran-İngiltere petrol firması arasında imzalanan petrol ek anlaşmasını reddetti. Bu anlaşma, İran'da petrolün millileştirilmesi yönünde mücadelenin başladığı bir dönemde Amerika ve İngiltere'nin İran'daki çıkarları üzerinde yoğun rekabet içinde oldukları bir ortamda imzalanmıştı. Bu anlaşma İngiltere hükümetine İran petrolünden daha fazla yararlanma hakkı vermekteydi. Bu anlaşmanın Milli Şura tarafından reddedilmesinde Ayetullah Kaşani ve Dr. Musaddık liderliğindeki grubun etkisi büyük olmuştur. Ve İran petrolünün millileştirilmesi hareketi, sonunda İran halkının da yoğun desteğiyle 29 İsfend 1329 yılında tahakkuk buldu ve İngiliz sömürüsünün eli kesildi. 

***/***

51 yıl önce bugün hicri şemsi 4 azer 1345'de İranda engelliler okulunun kurucusu Cebbar Bahçeban vefat etti. Hicri şemsi 1264'de Kafkasyada dünyaya gelen ve tahsilini bitirdikten sonra Erivan'da bir okulda ders veren Cebbar Bahçeban daha sonraları İran'a geri döndü ve 1303'de ilk İranlı anaokulu kurdu. O yıllarda 3 işitme engelli çocuk okula kayıt yaptırdılar.

***/***

52 yıl önce bugün hicri şemsi 4 azer 1344'de önde gelen İranlı hekim ve filozof Hekim Ferzane lakaplı Muhammed Hadi Ferzane 81 yaşında vefat etti. Hicri şemsi 1263'de İsfahan'ın Şehreza kentinde dünyaya gelen Muhammed Hadi Ferzane dini ilimleri İsfahan'da öğrendi.   

****

36 yıl önce bugün hicri şemsi 4 azer 1360'de İranlı ünlü fakih ve müçtehit Ayetullah Mirza Ahmet Serai vefat etti. 14 yaşından itibaren çeşitli bilimleri Tebriz'deki alimlerden öğrenen Ayetullah Mirza Ahmet Serai ardından Kutsal kum kentine gitti ve önde gelen alimlerden olan Ayetullah seyid Şahabeddin Meraşi Necefi ve Mirza Cevad aga Meleki Tebrizi'nin ders sınıflarına katıldı.

***/***

24 yıl önce bugün hicri şemsi 4 azer 1372'de İranlı alim Ayetullah seyid Ahmet Fakih İmami vefat etti. Ayetullah İmami, seyid Hüseyin Burucerdi, rahmetli imam Humeyni ve allame Tabatabai gibi alimlerden dersler aldı. Onun en önemli kültürel faaliyetlerinden biri İsfahan kentinde büyük Elzehra kütüphanesini kurmasıydı.  

******

137 yıl önce bugün 25 Kasım 1880'de, malarya hastalığının ortaya çıkmasının asıl etkeni bir Fransız hekim olan Charles Lavaren tarafından keşfedildi. Dr Laveran bu hastalığı keşfetmekle malarya hastalığının yok edilmesi zemininini hazırladı.

*****

52 yıl önce bugün 25 kasım 1965'de general Moboto Sese Seko Afrika kıtasındaki Kongoda kanlı bir darbe sonucunda iktidara geçti. O darbeden sonra daha da güçlenerek Kongo cumhurbaşkanı oldu.

*****