Bugün hicri şemsi 9 behmen 1396, hicri kameri 11 cemadiülevvel 1439 ve miladi 29 ocak 2018 pazartesi

76 yıl önce bugün, hicri şemsi 9 behmen 1320 yılında İngiltere ve Rus güçlerinin İran'a tecavüz etmeleri ve 2. dünya savaşında İran'ın tarafsızlık ilkesini ihlal etmeleri ardından bu üç ülke arasında üçlü bir anlaşma imzalandı. Bu anlaşma uyarınca İran'ın dönem hükümeti, İran'ın hava, kara ve deniz irtibat imkanlarını müttefik güçlerin hizmetine sunma ve bu yolla Almanlar karşısında Rusya cephesinin güçlendirilmesini kabul etme mecburiyetinde kaldı.

***/***

39 yıl önce bugün, hicri şemsi 9 Behmen 1357 yılında rahmetli İmam Humeyni'nin ülkeye dönmesinin engellenmesine karşı din ulemasından bir grubun Tahran üniversitesinde oturma eylemine gitmesi ardından Tahran halkından da kalabalık bir grup sloganlar atarak üniversiteye doğru harekete geçip ulemaya destek verdiklerini ilan ettiler. İranın birçok kentinde de halk şah rejimine karşı yoğun gösterilere katıldı ki şah askerleri halka saldırması neticesinde birçok insan şehit düştü. 

******

35 yıl önce bugün hicri şemsi 9 behmen 1361'de İranlı cesur komutanlardan Hasan Bageri lakaplı Gulamhüseyin Efşordi, Saddam rejiminin İran'a dayattığı zorunlu savaş sırasında şehit düştü. Hicri şemsi 1334'de Tahran kentinde dünyaya gelen Efşordi gençken Ayetullah Beheşti'nin nezaretinde düzenlenen dini derslere katılırdı ve Ayetullah Beheşti'ye yönelik büyük ilgi duyardı. İran'a karşı zorunlu savaşın başlamasıyla başta Samenolhocec, Tarikulkuds, Fethülmobin, Beytülmukaddes, Ramazan ve Muharrem olmak birçok askeri operasyonlara komutanlık etti. Efşordi nihayet Fekke cephesindeki bir operasyonda 27 yaşında şehit düştü.

******   

1 yıl önce bugün hicri şemsi 9 behmen 1395'de İranlı sinema ve televizyon oyuncusu Kazım Efrendniya vefat etti. Hicri şemsi 1324'de Yezd'in Nain kentinde dünyaya gelen Efrendniya tiyatro, sinema ve televizyon dizilerinde oynamaya başladı. Efrendniya 60'dan fazla sinema filminde ve 50'den fazla televizyon dizisinde oyunculuk yaptı.  

*******

15 yıl önce bugün hicri şemsi 9 behmen 1381'de İranlı ünlü arif ve ahlak öğretmeni Muhammed İsmail Dolabi vefat etti.

*****

1057 yıl önce bugün hicri kameri 11 cemadiülevvel 382'de, nahiv biliminin önde gelen hocası Ali bin İsa Romani vefat etti. Kendi dönemindeki edebiyat bilimiyle yakından tanışan Romani fıkıh, kelam, kur'an bilimleri gibi dini ilimlere büyük ligi duyardı. Edebiyat bilimini kendi döneminin ünlü alimlerinden İbni Serac'dan öğrendi ve birçok öğrenci yetiştirdi. İcazul Kur'an, Romani'nin ünlü eserleri arasındadır.

*****

842 yıl önce bugün hicri kameri 11 cemadiülevvel 597'de, İranlı ünlü filozof, matematikçi, müneccim ve bilim adamı Hace Nesireddin Tusi İran'ın kuzey doğusundaki Tus kentinde dünyaya geldi. Moğol Holaku han ve onun oğlunun iktidarı döneminde ilk bilimsel merkezi ve ilmi akademisi olan Marağa rasathanesini kurdu. İran'ın kuzey batısındaki Marağa rasathanesinin kuruluşu hicri kameri 657'de kayda geçti. Hace Nesireddin Tusi 4 bin ciltten fazla kitapla Marağa rasathanesinin yanında büyük bir kütüphane kurdu.

***/***

55 yıl önce bugün, 29 Ocak 1963'de, Amerikalı şair Robert Frost hayata gözlerini yumdu. 1874'de dünyaya gelen Frost, babası gibi gazetecilik mesleğini seçti, ancak şiir söylemeye büyük ilgi duymasından dolayı edebiyata yöneldi.

*****

281 yıl önce bugün 29 ocak 1737'de İngiliz inkılapçı siyasetçi ve yazar Thomas Paine dünyaya geldi. İlk ve orta okulu bitirdikten sonra birçok işte çalıştı ancak başarılı olamayan Paine nihayet 1774'de Amerikan topraklarının bağımsızlığı savaşlarının başlamasından bir yıl önce bu ülkeye girdi ve burada yazarlığa başladı.