موشک ضد کشتی نور ، سلاحی موثر علیه شناورهای دشمن

پارس‌تودی –نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران از انواع موشک های کروز ضد کشتی در جریان جنگ تحمیلی سوم یعنی جنگ رمضان علیه دشمن آمریکایی و صهیونیستی استفاده نمودند.

به گزارش پارس‌تودی، یکی از موشک های ضد کشتی که در اختیار نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران اسلامی قرار گرفته و عملیاتی شده موشک ضد کشتی نور است.

نگاهی کلی

موشک کروز ضد کشتی «نور» یکی از نخستین انواع تولیدی موشک های کروز ساخت صنایع دفاع وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح است که در ۱۹۹۰ میلادی (دهه ۱۳۷۰ شمسی) در اختیار نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت.این موشک از جمله موشک های کروز ضد کشتی تولید انبوه شده در داخل ایران بوده که بر اساس یک پروژه مشترک بر اساس موشک سی ۸۰۲ ساخت چین توسعه پیدا کرده است.

برخي كارشناسان نظامي موشك نور را طراحي معكوس موشک سی ۸۰۲ ساخت چین مي دانند ، اما موشك نور اگر چه از لحاظ پیکره و شكل ظاهري تا حدی شبيه به  این موشک است ،  اما از لحاظ ساختار موتور و حسگرهای ردگيري كاملا با موشك سی ۸۰۲ متفاوت است. يكي دیگر از تفاوت هاي اساسي  موشك نور با موشک سی ۸۰۲ این است که  پيشرانش موشك نور متشكل از موتور توربوجت با سوخت مایع و پيشرانش موشک سی ۸۰۲ متشكل از موتور سوخت جامد مي باشد. به همین دلیل نیز برای حمل سوخت بیشتر، کشیده تراز موشک سی ۸۰۲  است.

مشخصات

در حالت استاندارد، این موشک بردی در حدود ۱۲۰ کیلومتر دارد. طول این موشک ۶.۳۹  متر است که از این مقدار ۱.۲۴ متر آن مربوط به موتور اولیه است. قطر موشک نور ۳۶ سانتیمتر است که از موتوری توربوجت و سوخت مایع استفاده می‌کند.

وزن کلی این موشک ۷۱۵ کیلوگرم است و وزن سر جنگی آن ۱۶۵ کیلوگرم و از نوع شدیدالانفجار (High explosives) با قابلیت نفوذ در زره کشتی‌ها و مجهز به فیوز تأخیری است.

موشک ضد کشتی نور برای پرتاب از شناورها یا سکوهای ساحلی، با یک بوستر راکتی اولیه سوخت جامد سرعت گرفته و پس از جدا شدن این پیشران، با موتور توربوجت که ورودی هوای آن زیر بدنه و بین دو بال پائینی قرار دارد به مسیر خود ادامه می دهد.

این موشک در عرض چند ثانیه سرعت خود را از صفر به به ۰.۹ ماخ می رساند. وقتی سوخت موتور پرتاب به پایان رسید، از موشک جدا شده و موتور توربوجت شروع به کار می کند. موشک در ارتفاع ۲۰ تا۳۰ متری سطح دریا و با سرعت ۰.۹ ماخ پرواز کرده و توسط خلبان خودکار و فرازیاب رادیویی هدایت می شود.

 زمانی که موشک به فاز پایانی پرواز می رسد، برای یافتن هدف، بر روی هدایت راداری تغییر حالت می  دهد. هنگامی که بر روی هدف قفل شد، موشک در فاصله چند کیلومتری هدف ارتفاع خود را به ۵ تا ۷ متری سطح آب کاهش می دهد. این موشک در فواصل نزدیک هدف، ارتفاع خود را به چند متری سطح آب می رساند تا کار شناسایی و درگیری دشمن با آن سخت شده و موشک به بخشی از هدف که نزدیک آب است اصابت کند و احتمال غرق شدن اهداف را افزایش دهد.

البته در فاز پایانی پرواز ممکن است موشک مانورهای دیگری هم به طور خودکار انجام دهد تا توانایی سامانه پدافند هدف را برای منهدم کردن موشک کاهش یابد. وقتی به هدف نزدیک شد، موشک به طرف خط مرز آب با کشتی شیرجه می رود تا بیشترین خسارت را به آن وارد سازد. احتمال برخورد موشک نور به هدف ۹۸ درصد تخمین زده شده است. طی سالهای گذشته، سیستم های مختلف موشک ضد کشتی نور  از جمله رادار داخلی آن نیز دچار تغییر و ارتقاء شده  ودر نوع بهینه سازی شده موشک نور برد آن به ۱۷۰ کیلومتر افزایش یافته است.

ویژگی ها

ویژگی های برجسته ای همچون داشتن رادار کوچک بازتابی با برد ۱۳۰کیلومتر ، پرواز در ارتفاع پنج تا هفت متر بالای سطح دریا در نزدیکی هدف  و نیز مجهز بودن به سامانه هدایت با توانایی ضد اخلال قوی، کارآیی این موشک را افزایش داده و در عمل نیز کشتی هدف، شانس بسیار کمی برای ردگیری، مقابله و انهدام آن دارد.

بدنه  موشک کروز ضد کشتی نور  باریک و کشیده و دماغه آن تخم مرغی است. چهار عدد بالک دلتا شکل در جلو، چهار بالک کنترلی کوچک و چهار بالک تثبیت کننده بر روی دم آن وجود دارد. افزون بر رادار هدایت، موشک  نور مجهز به یک فرازیاب رادیویی و خلبان خودکار است. فرازیاب رادیویی دقیق آن، این امکان را به موشک می دهد تا در فراز دریا، موشک را در کمترین ارتفاع نگه دارد.

از نمونه هاي مشابه اين موشك قدرتمند مي توان به موشك ضد کشتی آمریکایی  هارپون و موشک ضد کشتی فرانسوی اگزوسه اشاره كرد.سیستم هدایت این موشک مبتنی بر ناوبری اینرسیایی و رادار فعال داخلی است و سرعت پرواز آن در هوا ۰.۹ ماخ یا ۱۱۰۰کیلومتر بر ساعت در حدود ۳۰۰ متر بر ثانیه است. ارتفاع پروازی این موشک ۲۰ تا ۳۰ متر از سطح دریا است.

متخصصان دفاعی ایران موفق به طراحی و تولید رادار ۲۰۳۱ برای استفاده در سامانه موشکی نور شدند. این رادار توان جستجو در منطقه دریا و کشف شناور‌های دشمن تا فاصله ۲۱۰ کیلومتری، نمایش وضعیت تاکتیکی سامانه، وضعیت موشک، انتقال اطلاعات و کنترل آتش همزمان ۴ سکوی پرتاب موشک را دارد.

این موشک قابليت پرتاب از هواپیما ، شناور سطحی، زیر دریایی و نیز خودروهای حمل و پرتاب زمینی را دارد و از لحاظ میزان دقت و تخريب و سرعت جزو بهترین موشک های ضدکشتی جهان محسوب می شود و در رزمايش های مختلف شلیک های موفقی داشته است.

ناوچه‌های کلاس«تندر» و «سینا»، ناو‌های کلاس «بایندر» و ناو محافظ کلاس«الوند» و «جماران»، هواناو‌های بی اچ ۷ ، بالگرد‌های میل۱۷ سپاه و هواپیما‌های جنگنده مانند اف ۴ فانتوم  ازجمله تجهیزات نیرو‌های دریایی سپاه و ارتش و همچنین نیروی هوایی ارتش از این موشک استفاده می‌کنند.

بالگردهای میل ۱۷ سپاه توان حمل و پرتاب ۲ فروند از این موشک ها را دارند.ضمن اینکه دربرخی رزمایش ها هواپیمای جنگنده بمب افکن اف ۴  توانسته با موفقیت این موشک را حمل و شلیک نماید و بدین ترتیب توانمندی نیروی هوایی ایران برای انجام دادن حملات علیه شناورهای دشمن در خلیج فارس و دریای عمان به طور چشمگیری افزایش یافته است./

srm