دخالت ترامپ در مناسبات سیاسی عراق؛ علل و اهداف
-
نوری المالکی، نامزد نخستوزیری عراق
پارستودی- دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با دخالت آشکار در مناسبات سیاسی داخلی عراق و تهدید این کشور، ادعا کرد انتخاب نوری المالکی به عنوان نخست وزیر اشتباه بزرگی است.
در ساختار قدرت عراق، نخستوزیر از میان شیعیان انتخاب میشود. در سالهای اخیر همواره چارچوب هماهنگی شیعه نخستوزیر عراق را تعیین کرده است. پس از برگزاری انتخابات پارلمانی عراق در نوامبر گذشته، حدود ۱۰۰ روز طول کشید تا چارچوب هماهنگی برای معرفی نخستوزیر به جمعبندي رسید و نوری المالکی را برای تصدی این سمت انتخاب کرده است. بلافاصله پس از تصمیم چارچوب هماهنگی شیعه، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا در اقدامی غیرقانونی و دخالتی آشکار اعلام کرد: "عراق با انتخاب مجدد نوری المالکی دچار اشتباه بزرگی خواهد شد." ترامپ مدعی شد: "بازگشت او باعث تکرار هرجومرج و فقر گذشته، قطع حمایت ایالات متحده و رها کردن عراق با «هیچ فرصتی» برای موفقیت، رفاه یا آزادی خواهد شد."
سوال مهم این است که چرا ترامپ چنین موضعی اتخاذ کرده است؟
مهمترین دلیل این است که ترامپ انتخاب نوری المالکی را به منزله تقویت محور مقاومت در منطقه غرب آسیا و خسارت به رژیم صهیونیستی میداند. بنابراین در ادامه خدمت به منافع صهیونیستها، گروههای سیاسی عراقی را برای معرفی نکردن نوری المالکی تحت فشار قرار داده است.
دلیل دیگر این است که نوری المالکی از جمله شخصیتهایی است که از یک سو مخالف حضور نظامی آمریکا در عراق است و از سوی دیگر به تقویت روابط با جمهوری اسلامی ایران باور دارد. بنابراین، انتخاب وی را سازگار با منافع آمریکا در عراق و در منطقه غرب آسیا نمیداند.
دلیل سوم موضع ترامپ نیز مربوط به رفتارهای یک سال اخیر وی پس از ورود مجدد به کاخ سفید است. ترامپ در یک سال گذشته رفتار متکبرانه، مداخله گرایانه و نمایش قدرت را در قبال کشورهای مختلف جهان در پیش گرفته است. اظهارنظر و دخالت علنی در خصوص انتخاب نخستوزیر جدید عراق و تهدید گروههای سیاسی این کشور را باید از این منظر نیز نگریست. پیش از موضع ترامپ، «مارک ساوایا»، فرستاده رئیس جمهور آمریکا در عراق نیز با انتشار پستی در صفحه شخصی خود، سیاستمداران عراقی را به صورت تلویحی تهدید کرده بود که باید دیکتههای آمریکا را بپذیرند.
سوال دیگر این است که اقدام ترامپ چه پیامدهایی دارد؟
نخستین پیامد این است که استقلال عراق را زیر سوال میبرد. مردم و گروههای عراقی به عنوان کشور مستقل حق دارد در انتخاب نخستوزیر خود اختیار و آزادی عمل داشته باشند. فشار ترامپ برای تاثیرگذاری بر معرفی نخستوزیر، این حق را از عراقیها سلب میکند. پیامد دیگر این است که میتواند عراق را وارد بن بست سیاسی برای معرفی نخستوزیر و حتی رئیس جمهور جدید کند چرا که روند توافق سیاسی در عراق برای معرفی نخستوزیر و رئیسجمهور، اغلب روندی طولانی و پیچیده است. این در حالی است که بهدنبال معرفی نوری المالکی بهعنوان نامزد نخستوزیری عراق توسط چارچوب هماهنگی شیعیان، مقامات و شخصیتهای مختلف عراقی در پیامهای جداگانه به نوری المالکی تبریک گفتند. مسعود بارزانی، رئیس حزب دموکرات کردستان عراق اعلام کرد که از تصمیم چارچوب هماهنگی برای نامزدی نوری المالکی در منصب نخستوزیری استقبال میکند. مثنی السامرایی، رئیس ائتلاف العزم هم انتصاب نوری المالکی را برای نامزدی پست نخستوزیری عراق به او تبریک گفت.
Sre