خطرات سیاسی و امنیتی به رسمیت شناختن سومالیلند توسط رژیم صهیونیستی
-
موقعیت سومالیلند در شاخ آفریقا
پارس تودی– در پی به رسمیت شناختن سومالیلند توسط رژیم صهیونیستی هشدارهایی درباره پیامدهای خطرناک سیاسی و امنیتی این اقدام داده شده است.
به گزارش پارس تودی، به رسمیت شناختن سومالیلند توسط رژیم صهیونیستی با واکنشهای منفی در سطح منطقهای و بینالمللی درباره پیامدهای خطرناک سیاسی و امنیتی این اقدام مواجه شده است. «حسن شیخ محمود» رئیسجمهور سومالی در این باره هشدار داد: اسرائیل به دنبال کوچاندن فلسطینیها به سومالی است و قصد دارد بر گذرگاههای آبی راهبردی کنترل پیدا کند. نزدیک شدن اسرائیل به سومالیلند به هیچ وجه با اهداف صلحآمیز همراه نیست. شیخ محمود تصریح کرد: اسرائیل پیشتر در سومالیلند حضور داشته و این به رسمیت شناختن، عادیسازی روابطی است که بهصورت پنهانی جریان داشته است. رئیسجمهور سومالی ادامه داد: «سومالیلند با اسکان فلسطینیها، احداث پایگاه اسرائیلی و پیوستن به توافقات ابراهیم موافقت کرده است.»
این در حالی است که وزارت امور خارجه آفریقای جنوبی با ابراز نگرانی در بیانیهای ضمن تأکید بر اینکه به رسمیت شناختن سومالیلند، حاکمیت و تمامیت ارضی سومالی را نقض میکند هشدار داد که تصمیم رژیم صهیونیستی برای به رسمیت شناختن منطقه سومالیلند بهعنوان یک کشور مستقل، «تهدید مستقیم» برای صلح در شاخ آفریقا است. در این بیانیه آمده است: اقدام اسرائیل، تجزیه را تأیید میکند و خطر ایجاد زنجیره بیثباتی را به همراه دارد. این وزارتخانه اعلام کرد که «صراحتاً» میان استعمارزدایی و تجزیهطلبی تمایز قائل است و افزود: اولی حاکمیت را بازمیگرداند و دومی آن را از بین میبرد. آفریقای جنوبی اعلام کرد از اصل اتحادیه آفریقا مبنی بر احترام به مرزهای بهدستآمده در زمان استقلال برای جلوگیری از درگیری حمایت میکند و از جامعه بینالمللی خواست تا «با دخالت خارجی تلآویو مخالفت کرده و از یک سومالی متحد و باثبات» حمایت کنند.
به نظر میرسد به رسمیت شناختن سومالیلند توسط رژیم صهیونیستی اقدامی است که میتواند پیامدهای سیاسی و امنیتی گستردهای در شاخ آفریقا و حتی فراتر از آن ایجاد کند. این تصمیم نهتنها حاکمیت و تمامیت ارضی سومالی را تهدید میکند، بلکه زمینهساز افزایش تنشهای منطقهای و فعالیت گروههای افراطی خواهد شد.
اقدام رژیم صهیونیستی در شناسایی رسمی سومالیلند بهعنوان یک کشور مستقل، نخستین مورد از چنین اقدامی در سطح بینالمللی است. سومالیلند از سال ۱۹۹۱ پس از فروپاشی دولت مرکزی سومالی اعلام استقلال کرده و طی سه دهه گذشته بهعنوان یک «دولت دوفاکتو» عمل کرده است. با این حال، جامعه جهانی به دلیل پایبندی به اصل حفظ مرزهای استعماری و نگرانی از تشویق سایر جنبشهای جداییطلب تاکنون از شناسایی آن خودداری کرده بود. تصمیم اسرائیل این اجماع را شکسته و یک بحران دیپلماتیک تازه در شاخ آفریقا ایجاد کرده است.
از منظر سیاسی، این اقدام بهطور مستقیم حاکمیت سومالی را زیر سؤال میبرد و میتواند به تضعیف دولت مرکزی در موگادیشو منجر شود. دولت سومالی این تصمیم را «حمله آشکار به وحدت ملی» خوانده و آن را غیرقانونی دانسته است. کشورهای زیادی در منطقه مانند ایران، ترکیه، مصر، عربستان سعودی و نیز کشورهای آفریقایی مخالفت شدید خود را با این امر اعلام کردهاند.
از منظر امنیتی، حضور رژیم صهیونیستی در سومالیلند موجب بروز بیثباتی و افزایش محسوس تنشها در شاخ آفریقا و دریای سرخ خواهد شد. در این راستا جنبش انصارالله یمن اعلام کرده که هرگونه حضور اسرائیل در سومالیلند را هدف مشروع نظامی خواهد دانست. این تهدیدها میتواند به رویاروییهای نظامی و بیثباتی در منطقه منجر شود. علاوه بر این، سومالیلند کنترل کامل بر همه مناطق ادعایی خود ندارد و در بخشهایی مانند ایالتهای سُول و سَنَگ با مخالفتهای محلی و شورشهای مسلحانه مواجه است. ورود اسرائیل به این معادله میتواند این تنشها را تشدید کرده و زمینهساز درگیریهای داخلی گستردهتر شود.
از سوی دیگر، موقعیت ژئوپلیتیکی سومالیلند در نزدیکی تنگه بابالمندب و دریای سرخ اهمیت ویژهای دارد. این منطقه یکی از حیاتیترین مسیرهای کشتیرانی جهان است و هرگونه حضور نظامی یا امنیتی رژیم صهیونیستی در آن میتواند رقابتهای ژئوپلیتیکی را تشدید کند. کشورهای منطقه نگرانند که این اقدام به ایجاد پایگاههای نظامی این رژیم در سواحل سومالیلند منجر شود و امنیت دریایی را بیش از پیش شکننده سازد.
بهطور کلی باید گفت شناسایی سومالیلند توسط رژیم صهیونیستی نهتنها یک بحران دیپلماتیک تازه در آفریقا ایجاد کرده، بلکه خطرات امنیتی جدی برای سومالیلند، سومالی و کل منطقه شاخ آفریقا به همراه دارد. این اقدام میتواند به افزایش بیثباتی و ناامنی، تشدید رقابتهای منطقهای و تضعیف نظم بینالمللی مبتنی بر احترام به مرزهای موجود منجر شود.
srm