پساکرونا و نقش بریکس در تحقق حاکمیت دارویی جنوب جهانی
پارستودی- پس از همهگیری کووید-۱۹، اهمیت سیستمهای بهداشتی مقاوم، توانمندیهای علمی داخلی و صنعت داروسازی قوی برای کشورها بیش از پیش آشکار شد.
به گزارش پارستودی به نقل از شبکه تلویزیون بریکس، در سالهای اخیر، تضمین دسترسی به دارو، توسعه واکسن و پیشرفت فناوری پزشکی نه تنها در سیاستهای اجتماعی جای گرفته، بلکه به یکی از ارکان تابآوری ملی تبدیل شده است.
امروزه کشورهای جنوب جهانی توجه ویژهای به تقویت ظرفیتهای بهداشتی خود دارند. گروه بریکس با فراهمآوردن بستری برای همکاری علمی، انتقال فناوری و اجرای پروژههای مشترک در حوزه پزشکی و داروسازی، نقشی محوری در این مسیر ایفا میکند. در بیانیه نهایی هفدهمین نشست سران بریکس در ریودوژانیرو آمده است: «ما با درک ماهیت بههمپیوسته چالشهای سلامت جهانی، تعهد خود را به تقویت حاکمیت سلامت جهانی از راه افزایش همکاریهای بینالمللی و همبستگی تکرار میکنیم.»
کارشناسان از مفهوم «حاکمیت دارویی» یاد میکنند؛ به این معنا که کشوری بتواند داروهای ضروری مردم خود را تأمین، تولید واکسن را توسعه و نیروی کار ماهر پزشکی را حفظ کند.
مارگاریتا ایساکووا، رئیس دفتر بینالملل اداره توسعه بینالمللی دانشگاه پیروگوف روسیه، در گفتوگو با TV BRICS اظهار داشت: «دسترسی تنها به حضور فیزیکی واکسن در مرکز درمان محدود نمیشود. جنبه اقتصادی، یعنی مقرونبهصرفه بودن دارو بدون توجه به سطح درآمد کاربر نهایی، به همان اندازه اهمیت دارد. همچنین زیرساخت مناسب برای نگهداری و توزیع واکسن در خارج از شهرهای بزرگ همواره ممکن نیست.»
وی افزود که کشورهای جنوب جهانی همچنان به شدت به واردات مواد اولیه دارویی وابسته هستند؛ وابستگیای که در همهگیری کرونا به خوبی نمایان شد.
در میان کشورهای بریکس، هند بزرگترین تولیدکننده داروهای ژنریک و تأمینکننده ۶۰ درصد واکسن یونیسف است. چین بزرگترین ظرفیت تولید واکسن و سرمایهگذاری کلان در تحقیق و توسعه را دارد. روسیه با استراتژی «دارو ۲۰۳۰» در پی افزایش سهم داروهای تمامایرادی به ۷۰ درصد است. برزیل در تولید محصولات ایمونوبیولوژیک خودکفا است. مصر ۹۰ درصد نیاز دارویی خود را تأمین میکند و ایران بیش از ۹۰ درصد داروی مصرفی را خود تولید میکند.
با این حال، دسترسی به واکسن و دارو در جنوب جهانی همچنان چالشبرانگیز است. کارشناسان، سیستم ثبت اختراع، هزینه بالای داروهای نوآورانه و محدودیت مالی سیستمهای بهداشت ملی را از موانع اصلی میدانند.
مرکز تحقیقات و توسعه واکسن بریکس که در سال ۲۰۲۲ راهاندازی شد، بستری برای پژوهش مشترک، انتقال فناوری و همکاری در تولید و نظارت است. این مرکز میتواند وابستگی جنوب جهانی به شرکتهای بزرگ غربی را کاهش دهد.
کارشناسان تأکید میکنند که تقویت ظرفیت داروسازی نیازمند سرمایهگذاری پایدار عمومی، تدارکات مشترک، انتقال فناوری و آموزش نیروی انسانی است. بریکس این فرصت را دارد که با همکاری در این زمینهها، پایهگذار حاکمیت سلامت و فناوری برای کشورهای جنوب جهانی باشد.
hk