Կարո՞ղ է արդյոք Թրամփի՝ կրակի հետ խաղալը հանգեցնել լայնածավալ տարածաշրջանային հակամարտության 
https://parstoday.ir/hy/news/iran-i242144-Կարո_ղ_է_արդյոք_Թրամփի_կրակի_հետ_խաղալը_հանգեցնել_լայնածավալ_տարածաշրջանային_հակամարտության
Իրանը հայտարարել է, որ Թրամփի ռազմատենչ հայտարարությունները կսրեն տարածաշրջանային լարվածությունը։
(last modified 2026-01-29T12:16:47+00:00 )
Հունվար 29, 2026 15:46 Asia/Tehran
  • ՄԱԿ-ում ԻԻՀ դեսպան և ներկայացուցիչ Ամիր Սաիդ Իրավանի
    ՄԱԿ-ում ԻԻՀ դեսպան և ներկայացուցիչ Ամիր Սաիդ Իրավանի

Իրանը հայտարարել է, որ Թրամփի ռազմատենչ հայտարարությունները կսրեն տարածաշրջանային լարվածությունը։


Pars Today-ի փոխանցմամբ՝ ՄԱԿ-ում ԻԻՀ դեսպան և ներկայացուցիչ Ամիր Սաիդ Իրավանին ասել է, որ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի  ռազմատենչ հայտարարությունները կսրեն տարածաշրջանային լարվածությունը, կմեծացնեն սխալ հաշվարկների ռիսկը և  ուղղակի սպառնալիք կդառնան միջազգային խաղաղության և անվտանգության համար։
Չորեքշաբթի օրը, ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարին և Անվտանգության խորհրդի նախագահին ուղղված նամակում, Իրավանին անդրադարձել է ԱՄՆ նախագահի նոր սպառնալիքներին և ասել. «Իրանի Իսլամական Հանրապետության կառավարությունը վճռականորեն մերժում և դատապարտում է նման պատերազմական հայտարարությունները, որոնք անպատասխանատու են, սադրիչ և ակնհայտորեն հակասում են միջազգային իրավունքի և ՄԱԿ-ի կանոնադրության հիմնարար սկզբունքներին»։
Նա հավելել է. «Ինքնիշխան պետության դեմ ուժի կիրառման սպառնալիքը ՄԱԿ-ի կանոնադրության 2-րդ հոդվածի 4-րդ կետի ակնհայտ խախտում է, որը բացահայտորեն և միանշանակորեն արգելում է ինչպես ուժի կիրառումը, այնպես էլ դրա կիրառման սպառնալիքը ցանկացած պետության տարածքային ամբողջականության կամ քաղաքական անկախության դեմ»։
Նա հավելել է. «Այս հայտարարությունները, ցավոք, ոչ միայն աննախադեպ են, այլև Միացյալ Նահանգների կողմից ԻԻՀ դեմ ճնշման, սպառնալիքի, անկայունացնող գործողությունների, գաղտնի հետախուզական գործողությունների և անօրինական ճնշման լայնածավալ և փաստաթղթավորված մոդելի մաս են կազմում»։
2026 թվականի հունվարին Իրանի դեմ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի սպառնալից հայտարարությունները, որոնցից հետո ամերիկյան «Աբրահամ Լինքոլն» ավիակիրը գործուղվեց Արևմտյան Ասիա և Իրանի դեմ հնչեց ուղղակի ռազմական սպառնալիքով, լարվածությունը հասցրել են վտանգավոր մակարդակի, մի քանի հիմնական պատճառներով։
Առաջինը սխալ հաշվարկների ռիսկի աճն է և ռազմական պատասխանների ցիկլը։ Իրանն արձագանքել է Թրամփի բացահայտ սպառնալիքին և ռազմական ուժի ցուցադրմանը։ 
 Իրանի արտաքին գործերի նախարար Աբբաս Արաղչին զգուշացրել է, որ երկրի զինված ուժերը պատրաստ են «անմիջապես և կոշտ» արձագանքել ցանկացած հարձակման: Սպառնալիքների փոխանակումը և մարտական պատրաստվածության ցուցադրումը ստեղծում են մի միջավայր, որտեղ փոքր սխալ հաշվարկը կամ սահմանափակ սահմանային հակամարտությունը կարող են արագ վերածվել լայնածավալ հակամարտության: 
Երկրորդ գործոնը դիվանագիտական ուղիների ոչնչացումն է: Այս ագրեսիվ դիսկուրսը խաթարում է ճգնաժամից դիվանագիտական ելքի ցանկացած հնարավորություն: 
Հաղորդագրությունները ցույց են տալիս, որ Վաշինգտոնի և Թեհրանի միջև Իրանի միջուկային ծրագիրը սահմանափակելու վերաբերյալ նախնական բանակցությունները փակուղի են մտել, և այս փակուղին եղել է սպառնալիքային տոն ընդունելու արդարացման մի մասը:
Երրորդ գործոնը տարածաշրջանային դաշնակիցների մտահոգությունն է և ավելի լայն հակամարտության ռիսկը: 
Եվ ի վերջո, անկայուն տարածաշրջանում հակամարտության բռնկման հնարավորությունն է: Մերձավոր Արևելքում ԱՄՆ ավանդական դաշնակիցները, որոնք իրենք էլ զգուշանում են Իրանի հետ մրցակցությունից, գաղտնի կերպով զգուշացրել են Թրամփին, որ ցանկացած ռազմական ագրեսիա կարող է հանգեցնել «ավելի լայն հակամարտության»:  
Ամփոփելով պետք է ասել, որ Իրանի դեմ Թրամփի նոր սպառնալիքները, որոնք ձևակերպվում են որպես «կամ հանձնվել, կամ հարված» մոտեցում, հաշվարկված քաղաքականություն չեն, այլ անկայունության սրման գործոն։
 Փոխադարձ սպառնալիքների ցիկլ ստեղծելով, դիվանագիտության դռները փակելով և Ամերիկայի դաշնակիցներին վախեցնելով՝ այս հայտարարությունները տարածաշրջանը դրել են ավելի մեծ ճգնաժամի եզրին։ Պատմությունը ցույց է տվել, որ նման լարված մթնոլորտում գործընթացի վերահսկողությունը կարող է դուրս սահել գործողների ձեռքից և հանգեցնել անկանխատեսելի հետևանքների։