Մեկնաբանություն.Թուրքիայի դեմ պատժամիջոցներ սահմանելու ԱՄՆ-ի նպատակները
Չնայած աշխարհի այլ երկրների դեմ ԱՄՆ պատժամիջոցների ձախողված փորձին, ԱՄՆ կառավարությունը պատժամիջոցներ է սահմանել Թուրքիայի որոշ այլ պաշտոնյաների նկատմամբ:
Թուրքիայի պաշտպանության նախարար Հուլուսի Աքարը հայտարարել է, որ պետք է անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկել Անկարայի կառավարության դեմ ուղղված Արևմուտքի սպառնալիքներին դիմակայելու համար:
Թուրքիայի պաշտպանության նախարար Հուլուսի Աքարը հայտարարել է, որ ռուսական S-400 զենիթահրթիռային համակարգերի ձեռքբերման պատճառով Անկարայի նկատմամբ ԱՄՆ պատժամիջոցների կիրառումը խարխլել է իրենց դաշինքի արժեհամակարգն, ու կոչ է անում թարմացնել ՆԱՏՕ-ի դաշնակիցների միջև համագործակցությունը:
Այս քաղաքականությունը բազմիցս կիրառվել է, հատկապես ԱՄՆ վերջին ընտրություններում պարտված նախագահ Դոնալդ Թրամփի նախագահության օրոք: Փաստորեն, պետք է ասել, որ ԱՄՆ-ն այն դեպքում է ջանքեր գործադրում միակողմանի պատժամիջոցներ կիրառել Թուրքիայի նկատմամբ,, երբ ավելի վաղ Թուրքիայի դեմ ԱՄՆ կիրառած նման պատժամիջոցները ոչ մի արդյունք չեն ունեցել:
ԱՄՆ ֆինանսների նախարարությունն դեկտեմբերի 14-ին պատժամիջոցներ է սահմանել Թուրքիայի կառավարության և պաշտպանական արդյունաբերության չորս պաշտոնյաների նկատմամբ ռուսական արտադրության S-400 հակահրթիռային համակարգերի ձեռքբերման պատճառով։
ԱՄՆ կառավարությունն ավելի վաղ պատժամիջոցներ է սահմանել Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի կառավարության մի քանի նախարարների, այդ թվում ՝ ներքին գործերի և արդյունաբերության նախարարների նկատմամբ:
ԱՄՆ նախագահը կարծում է, որ մեծացնելով ցանկացած խոշոր տերությունների, հատկապես Իրանի, Ռուսաստանի և Թուրքիայի նկատմամբ ճնշումը, կկարողանա առանձնացնել նրանց, ապա մեկը մյուսի հետևից թիրախավորել նրանց կառավարություններին՝ արտոնություն կորզելու համար:
Անկախ պետությունների հետ համագործակցության ընդլայնման շնորհիվ Թուրքիան այլևս Միացյալ Նահանգների և Հյուսիսատլանտյան դաշինքի (ՆԱՏՕ) կարիքը չի ունենա:
Վերջին մի քանի տարիների ընթացքում Թուրքիայի տնտեսության դեմ ԱՄՆ պատժամիջոցները բացասաբար են անդրադարձել երկու երկրների քաղաքական հարաբերությունների վրա: Անկարան, Թեհրանը և Մոսկվան վճռական են խորացնելու իրենց տնտեսական համագործակցությունը և ստեղծելու եռակողմ առևտրային ցանց:
«Այդինլիք» թուրքական թերթի տնտեսական լուրերի բաժնի տնօրեն Ռեջեբ Էրչինը ասել է.«ԱՄՆ-ի պատժամիջոցներով Թուրքիան ավելի է մերձենում Իրանին և եվրասիական երկրներին: Եթե ինձ հարցնեք, կասեմ,որ նրա հարաբերությունները Եվրոպայի հետ ճիշտ ուղղությամբ են ընթանում, չնայած արտաքուստ այդպես չի թվում: ԱՄՆ-ում կա նաև Թուրքիայի դեմ մեծ ճակատ: ԱՄՆ-ը փորձում է իր կողմը գրավել Թուրքիային»:
Ակնհայտ է, որ Թուրքիայի մերձեցումը Իրանին և Ռուսաստանին կարող է վնասել տարածաշրջանում ԱՄՆ շահերին: ԱՄՆ պաշտոնատար անձինք պնդում են, որ Մոսկվայից S-400 գնելու Անկարայի որոշումը, մի կողմից զգալի բյուջե է ապահովում Ռուսաստանի համար, մյուս կողմից վտանգում է ՆԱՏՕ-ի ռազմական տեխնոլոգիաները և ռազմական անձնակազմը:
Չնայած ԱՄՆ միակողմանի պատժամիջոցների անարդյունավետությանը, Թուրքիայի դեմ պատժամիջոցներ կիրառելու Վաշինգտոնի պաշտոնյաների փորձը ցույց է տալիս, որ բացակայում են Թուրքիային դիմակայելու և այդ երկրի դեմ ԱՄՆ պատժամիջոցների քաղաքականության ձախողման մատնելու համապատասխան մեխանիզմները:
