Մեկնաբանություն - Մեկնարկել է ՀԱԿՊ կազմակերպության արտաքին գործերի նախարարների խորհրդի նիստը
Մայիսի 19-ին Տաջիկստանի մայրաքաղաք Դուշանբեում մեկնարկել է ՀԱՊԿ անդամ երկրների արտգործնախարարների խորհրդի նիստը, որի նախագահն է Տաջիկստանի արտաքին գործերի նախարարը:
ՀԱՊԿ անդամ պետությունների ղեկավարները պետք է ուսումնասիրեն միջազգային և տարածաշրջանային զարգացման իրավիճակն ու հեռանկարները և դրա ազդեցությունն անդամ երկրների անվտանգության վրա:
Օրակարգում է նաև Նյուրնբերգում միջազգային ռազմական տրիբունալի վճռի 75-րդ տարեդարձի առթիվ «Ստարթ» պայմանագրի գործողության երկարաձգման հարցը: 2021 թվականին Տաջիկստանը կրկին ստանձնելու է Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության (ՀԱՊԿ) նախագահությունը: Երկուշաբթի օրը կայանալիք հանդիպումը կղեկավարի Տաջիկստանի արտաքին գործերի նախարար Սիրաջէդդին Մեհրալդինը:
Ռուսաստանը, Տաջիկստանը, Հայաստանը, Ղազախստանը, Ղրղըզստանը և Բելառուսը Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության անդամներն են: Սա առաջին տարին չէ, որ Տաջիկստանը ստանձնում է Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության (ՀԱՊԿ) նիստի նախագահությունը: Ավելի վաղ կազմակերպության ղեկավար դիրքում էին Դուշանբեի պետական պաշտոնյաները:
2015 թվականին, երբ Տաջիկստանը ստանձնեց Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության նախագահությունը, նա հատուկ խնդրանքով դիմեց կազմակերպությանը: 2015 թվականի գագաթնաժողովում Տաջիկստանի կառավարությունն առաջարկել էր, որ կազմակերպության ռազմական խորհուրդը, անդամ պետությունների զինված ուժերի գլխավոր շտաբների ղեկավարների ներկայությամբ, քննարկի Տաջիկստան-Աֆղանստան սահմանի իրավիճակը:
Փաստորեն, Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության ցանկացած անդամ, որը նախագահում է կազմակերպությանը, պահանջներ կներկայացնի կազմակերպության պաշտպանելու իր սեփական շահերը: Տաջիկստանը հինգ տարի առաջ Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության անդամներին կոչ էր արել ապահովել Աֆղանստանի հետ իր սահմանների անվտանգությունը:
Վերջերս Հայաստանի կառավարությունը Ադրբեջանի Հանրապետությունից զիջումներ ստանալու նպատակով փորձել է իր հարցերը արծարծել ՀԱՊԿ-ում: Ադրբեջանցի իրավագիտության և քաղաքական հարցերի փորձագետ Ֆարհադ Մեհդիևն ասել է.«Հայաստանի դիմումը Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպությանն անպարդյուն կլինի, քանի որ անդամների մեծ մասը բարձր մակարդակի հարաբերություններ ունեն Ադրբեջանի հետ և ելնելով իրենց շահերից, կկանգնեն Բաքվի կողքին: Երևանի շահերից բխող որոշում կայացնելու վերաբերյալ ՀԱՊԿ-ից Հայաստանի ակնկալիքներն ապարդյուն են»:
Կասկած չկա, որ Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության անդամ երկրները ինչ-որ չափով փորձում են լուծել իրենց խնդիրները կազմակերպությունում:
Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպությունը ստեղծվել է 1992 թվականին Ուզբեկստանի մայրաքաղաք Տաշքենդում, սակայն իր նպատակներին հասնելու և ցանկալի արդյունքների հասնելու գործընթացը կասկածի տակ է:
