Кемеге қарсы «Нұр» зымыраны - жау кемелеріне қарсы тиімді қару
https://parstoday.ir/kz/news/iran-i83960-Кемеге_қарсы_Нұр_зымыраны_жау_кемелеріне_қарсы_тиімді_қару
ParsToday – Ислам революциясы Сақшылар корпусы Әскери-теңіз күштері мен ИИР Әскери-теңіз күштері үшінші таңылған соғыс, яғни «Рамазан соғысы» кезінде американдық және сионистік жаулардың әртүрлі кемелеріне қарсы қанатты зымырандарды қолданды.
(last modified 2026-04-27T14:37:17+00:00 )
Сәу 27, 2026 17:53 Asia/Almaty
  • Кемеге қарсы «Нұр» зымыраны - жау кемелеріне қарсы тиімді қару

ParsToday – Ислам революциясы Сақшылар корпусы Әскери-теңіз күштері мен ИИР Әскери-теңіз күштері үшінші таңылған соғыс, яғни «Рамазан соғысы» кезінде американдық және сионистік жаулардың әртүрлі кемелеріне қарсы қанатты зымырандарды қолданды.

ParsToday хабарлауынша, Ислам революциясы Сақшылар корпусының Әскери-теңіз күштері мен ИИР Әскери-теңіз күштерінің қолына пайдалануға берілген кемеге қарсы зымырандардың бірі - «Нұр» зымыраны.

 

Жалпы шолу

Кемеге қарсы «Нұр» қанатты зымыраны - 1990 жылы ИИР-ның Қарулы Күштеріне берілген, ол Қорғаныс министрлігінің Қорғаныс өнеркәсібі шығарған алғашқы қанатты зымырандардың бірі. Бұл зымыран - Қытайда жасалған C-802 зымыранына негізделген бірлескен жоба негізінде Иранда жаппай өндірілген кемеге қарсы қанатты зымырандардың бірі. Кейбір әскери сарапшылар «Нұр» зымыранын Қытайда жасалған C-802 зымыранының кері дизайны деп санайды. Дегенмен, «Нұр» зымыраны корпусы мен сыртқы түрі жағынан біршама ұқсас болғанымен, қозғалтқыш құрылымы мен бақылау сенсорлары жағынан C-802 зымыранынан мүлдем өзгеше. «Нұр» зымыраны мен C-802 зымыранының тағы бір негізгі айырмашылығы - «Нұр» зымыранының қозғалтқышы сұйық отынмен жұмыс істейтін турбореактивті қозғалтқыштан, ал C-802 зымыранының қозғалтқышы қатты отынмен жұмыс істейтін қозғалтқыштан тұрады. Осы себепті, ол көбірек отын тасымалдау үшін C-802 зымыранына қарағанда ұзынырақ.

 

Техникалық сипаттамалары

Стандартты режимде бұл зымыранның ұшу қашықтығы шамамен 120 км. Бұл зымыранның ұзындығы 6,39 метр, оның 1,24 метрі негізгі қозғалтқышқа арналған. «Нүр» зымыранының диаметрі 36 сантиметр және ол турбореактивті қозғалтқыш пен сұйық отынды пайдаланады.

Бұл зымыранның жалпы салмағы 715 килограмм, ал оның оқтұмсығының салмағы 165 килограмм, ол жоғары жарылғыш типтегі, кеме сауытын тесіп өту мүмкіндігіне ие және кідіртетін сақтандырғышпен жабдықталған.

Кемелерден немесе жағалау платформаларынан ұшыруға арналған кемеге қарсы «Нұр» зымыраны қатты отынды негізгі зымыран күшейткішімен үдейді және бұл отынды бөлгеннен кейін, ол фюзеляждың астында және екі төменгі қанаттың арасында орналасқан ауа кіретін турбореактивті қозғалтқышпен өз жолын жалғастырады.

Бұл зымыранның жалпы салмағы 715 кг, ал оқтұмсығының салмағы 165 кг, ол жоғары жарылғыш типтегі, кеме сауытын тесіп өту мүмкіндігіне ие және кідіртетін сақтандырғышпен жабдықталған.

Кемелерден немесе жағалау платформаларынан ұшыруға арналған «Нұр! кемеге қарсы зымыраны қатты отынды бастапқы зымыран күшейткішімен үдейді және бұл отынды бөлгеннен кейін, ауа кіретін жері фюзеляждың астында және екі төменгі қанаттың арасында орналасқан турбореактивті қозғалтқышпен өз жолын жалғастырады.

Кемелерден немесе жағалау платформаларынан ұшырылған «Нур» кемеге қарсы зымыраны қатты отынды негізгі зымыран күшейткішімен үдейді және күшейткіш бөлінгеннен кейін, ауа кіретін бөлігі фюзеляждың астында және екі төменгі қанаттың арасында орналасқан турбореактивті қозғалтқышпен өз жолын жалғастырады.

Зымыран бірнеше секунд ішінде нөлден 0,9 Мах жылдамдығына дейін үдейді. Ұшыру қозғалтқышының отыны таусылғанда, ол зымыраннан бөлініп, турбореактивті қозғалтқыш жұмыс істей бастайды. Зымыран теңіз деңгейінен 20-30 метр биіктікте 0,9 Мах жылдамдығымен ұшады және автопилот пен радиоальтиметрмен басқарылады.

Зымыран нысанаға жеткенде, нысананы табу үшін радарлық басқаруға ауысады. Құлыпталғаннан кейін, зымыран нысанадан бірнеше шақырым қашықтықта су бетінен 5-7 метрге дейін биіктігін төмендетеді. Зымыран нысанаға жақын болған кезде, ол су бетінен бірнеше метрге дейін төмендейді, бұл жаудың оны анықтауын және шабуыл жасауын, сондай-ақ нысананың суға жақын бөлігіне тиюін қиындатады, бұл нысананың батып кету ықтималдығын арттырады.

Әрине, ұшудың соңғы кезеңінде зымыран нысананың қорғаныс жүйесінің зымыранды жою мүмкіндігін азайту үшін автоматты түрде басқа маневрлер жасауы мүмкін. Нысанаға жақындаған кезде, зымыран кемемен бірге су сызығына қарай сүңгіп, оған максималды зақым келтіреді. «Нур» зымыранының нысанаға тию ықтималдығы 98 пайызға бағаланады. Соңғы жылдары «Нур» кемеге қарсы зымыранының әртүрлі жүйелері, соның ішінде ішкі радары да өзгертіліп, жаңартылды, ал «Нур» зымыранының оңтайландырылған нұсқасы оның қашықтығын 170 шақырымға дейін арттырды.