Si po e shkatërron lufta të ardhmen e fëmijëve të Gazës?
-
Situata tragjike e fëmijëve në Gaza
Pars Today - Situata e fëmijëve në Gaza përfaqëson qartë një katastrofë humanitare dhe gjenocid sistematik, dimensionet fizike, psikologjike, sociale dhe kulturore të të cilave janë të ndërthurura.
Rripi i Gazës ka qenë nën presionin e drejtpërdrejtë të dhunës dhe rrethimit nga regjimi sionist për më shumë se dy dekada. Fëmijët në këtë rajon janë shënjestruar sistematikisht nga dhuna e drejtpërdrejtë dhe e tërthortë, dhe dëmi fizik, psikologjik dhe social i shkaktuar nga lufta ka arritur një shkallë të gjerë e të paparë. Nga 15 tetori 2023 deri në fund të vitit 2025, më shumë se 64,000 fëmijë në Gaza janë martirizuar ose plagosur, dhe shumë prej tyre kanë humbur jetën për shkak të bombardimeve të shtëpive dhe shkollave.
Sipas Pars Today, duke cituar agjencinë e lajmeve Mehr, kjo statistikë tregon vetëm dimensionin fizik të krizës. Përveç përballjes me kërcënimin e vdekjes, fëmijët përballen me kriza të përhapura në aksesin në shërbime themelore, të tilla si uji i shëndetshëm, ushqimi dhe kujdesi shëndetësor. Më shumë se 1.6 milion njerëz, përfshirë më shumë se 1 milion fëmijë, janë të privuar nga uji i pastër dhe kanalizimet, një situatë që ka rritur përhapjen e sëmundjeve infektive dhe vdekjeve të parandalueshme.
Rënia e arsimit dhe privimi arsimor
Një nga pasojat e drejtpërdrejta të luftës është shkatërrimi i sistemit arsimor. Shkollat në Gaza ose janë shkatërruar plotësisht, ose janë shndërruar në strehimore të përkohshme për personat e zhvendosur. Sipas një raporti të OKB-së, më shumë se 95 përqind e shkollave janë dëmtuar ose shkatërruar, dhe më shumë se 625,000 fëmijë janë privuar nga qasja në arsimin formal. Privimi nga arsimi ka pasoja afatgjata dhe të përhapura gjerësisht. Pa arsim, fëmijët janë në rrezik të prapambetjes intelektuale, sociale dhe psikologjike, dhe cikli i varfërisë dhe dhunës përforcohet për brezin e ardhshëm.
Kriza ushqimore dhe kequshqyerja
Bllokada e plotë e Rripit të Gazës, veçanërisht që nga tetori i vitit 2023, ka kufizuar aksesin në ushqim, qumështin pluhur dhe suplementet ushqimore. UNICEF raporton se më shumë se 93 përqind e fëmijëve përballen me pasiguri të rëndë ushqimore dhe dhjetëra mijëra fëmijë nën pesë vjeç vuajnë nga kequshqyerja akute.
Kequshqyerja në këtë moshë ka pasoja serioze dhe afatgjata. Zhvillimi i dëmtuar i trurit, ulja prej 20 përqind e aftësisë së të mësuarit, sistemi imunitar i dobësuar dhe rreziku në rritje për të zhvilluar sëmundje kronike në të ardhmen janë vetëm disa nga efektet e saj. Përdorimi i urisë si mjet lufte është një shkelje e qartë e ligjit ndërkombëtar humanitar dhe Konventave të Gjenevës, dhe efektet e saj do të zgjasin për breza.
Kolapsi i sistemit shëndetësor
Sistemi shëndetësor i Gazës ishte nën presion të rëndë që para luftës, por sulmet e drejtpërdrejta izraelite kanë bërë që më shumë se 70% e qendrave shëndetësore të dalin jashtë funksionit. Rezultati është një rrezik në rritje i sëmundjeve të parandalueshme, duke përfshirë infeksionet e frymëmarrjes, hepatitin dhe sëmundjet e lëkurës tek fëmijët. Rritja e vdekshmërisë foshnjore, defektet e lindjes dhe mungesa e vaksinimeve janë pasoja të tjera të kolapsit të sistemit shëndetësor. Këto kushte jo vetëm që kërcënojnë brezin e tanishëm, por gjithashtu imponojnë një barrë të rëndë sëmundjesh dhe paaftësish mbi të ardhmen e shoqërisë.
Pastrehimi i përhapur
Shkatërrimi i shtëpive në Gaza ka privuar më shumë se një milion fëmijë nga strehimi, dhe më shumë se 500,000 fëmijë jetojnë në tenda të improvizuara që nuk kanë asnjë siguri, ngrohje apo mundësi minimale.
Lëndime fizike dhe paaftësi të përhershme
Sulmet izraelite kanë bërë që më shumë se 50,000 fëmijë të martirizohen ose të plagosen, dhe gati 40,000 fëmijë të vuajnë nga lëndime serioze dhe paaftësi të përhershme. Këto lëndime nuk kufizohen vetëm në dhimbje fizike dhe paaftësi, por kanë edhe pasoja të përhapura psikologjike, sociale dhe ekonomike për të brezat e ardhshëm të Palestinës. Shumë familje nuk kanë mundësi të kujdesen për fëmijët me aftësi të kufizuara, dhe mungesa e burimeve dhe pajisjeve mjekësore e ka bërë të pamundur ofrimin e shërbimeve të rehabilitimit.
Kriza e shëndetit mendor të fëmijëve
Të gjithë fëmijët në Gaza kanë nevojë për mbështetje psikologjike dhe shërbime të shëndetit mendor. Një raport i UNICEF-it tregon se 100% e fëmijëve në këtë rajon përballen me probleme psikologjike të shkaktuara nga lufta. Simptomat e zakonshme përfshijnë ankthin kronik, depresionin, ankthet e natës dhe çrregullimet e sjelljes, të cilat mund të vazhdojnë edhe në moshë madhore.
Nga perspektiva e së drejtës ndërkombëtare, veprime të tilla si shënjestrimi i fëmijëve, bllokadat e ushqimit dhe shkatërrimi i infrastrukturës jetësore janë shkelje të qarta të së Drejtës Humanitare dhe Konventave të Gjenevës dhe përbëjnë krime lufte dhe shkelje të të drejtave të njeriut. Vazhdimi i këtyre kushteve pa një përgjigje efektive nga bashkësia ndërkombëtare jo vetëm që do të kërcënojë jetën e brezit aktual të fëmijëve në Gaza, por gjithashtu do të minojë themelet sociale, ekonomike dhe kulturore të shoqërisë palestineze për dekada të tëra.
Prandaj, kriza në Gaza nuk është vetëm një çështje humanitare e përkohshme, por një shembull i shkatërrimit sistematik të së ardhmes së një kombi. Mbrojtja e të drejtave të fëmijëve, sigurimi i aksesit në arsim dhe kujdes shëndetësor, dhe dhënia fund e politikave të dhunës dhe rrethimit janë masat më urgjente që mund ta parandalojnë këtë brez të bëhet viktima e harruar e historisë. Fëmijët e Gazës janë simbol i shtypjes dhe rezistencës, dhe kriza e tyre duhet të jetë fokusi i menjëhershëm dhe serioz i përpjekjeve ndërkombëtare për drejtësi njerëzore dhe të drejtat e fëmijëve.