A është ekonomia britanike në prag të një recesioni të gjerë?
https://parstoday.ir/sq/news/world-i174282-a_është_ekonomia_britanike_në_prag_të_një_recesioni_të_gjerë
Pars Today - Statistikat e fundit zyrtare në Angli tregojnë se intensifikimi i presionit mbi familjet e ka vënë këtë vend në prag të një recesioni të ri.
(last modified 2025-11-16T16:13:55+00:00 )
Nëntor 14, 2025 08:16 Europe/Tirane
  • A është ekonomia britanike në prag të një recesioni të gjerë?
    A është ekonomia britanike në prag të një recesioni të gjerë?

Pars Today - Statistikat e fundit zyrtare në Angli tregojnë se intensifikimi i presionit mbi familjet e ka vënë këtë vend në prag të një recesioni të ri.

Të dhënat nga Zyra britanike për Statistikat Kombëtare (ONS) tregojnë se numri i të papunëve në vend ka kaluar shifrën 1.8 milion, shifra më e lartë në katër vitet e fundit. Sipas Pars Today, duke cituar agjencinë iraniane të lajmeve IRNA, analistët e përshkruajnë këtë nivel si "shenjën e parë serioze të gërryerjes së tregut të punës" pas muajsh paralajmërimesh për uljen e investimeve, rënien e produktivitetit dhe presionin mbi koston e jetesës. Së bashku me këtë rritje të papunësisë, rritja e PBB-së në tremujorin e tretë të këtij viti u regjistrua vetëm në 0.1 përqind; një normë që në fakt e vendos ekonominë britanike në një gjendje rritjeje "zero" dhe ka intensifikuar shqetësimet për hyrjen në një recesion të qartë në dimrin e ardhshëm.

Ekonomistët thonë se kombinimi i këtyre treguesve sugjeron se ekonomia e Britanisë së Madhe po humbet gjurmët e fundit të rezistencës ndaj tronditjeve financiare dhe sociale të epokës postBREXIT. Shumë institucione kërkimore kanë paralajmëruar në javët e fundit se rritja e brishtë ekonomike, rënia e investimeve industriale dhe rënia e fuqisë blerëse të familjeve kanë krijuar një kombinim faktorësh që mund të kenë një efekt domino në tregjet financiare dhe klimën politike të vendit.

Inflacioni në rritje i çmimeve të ushqimeve është një shembull i qartë i presionit në rritje mbi familjet britanike. Edhe pse inflacioni zyrtar ka rënë, çmimet e ushqimeve janë rritur më shpejt se sektorët e tjerë në muajt e fundit, dhe tani rrjetet e mëdha të supermarketeve thonë se modelet e blerjeve të njerëzve kanë ndryshuar në mënyrë dramatike. Konsumatorët po blejnë vetëm kur mallrat janë në ofertë dhe vëllimi i blerjeve të tyre të zakonshme ka rënë ndjeshëm. Radhët e gjata për uljet e çmimeve para Krishtlindjeve, së bashku me papunësinë në rritje, japin një imazh të një shoqërie të përkulur nën presionin e kostove të përditshme dhe nuk mund të përballojë më valën tjetër të rritjes së çmimeve.

Ndërkohë, mediat ekonomike britanike kanë raportuar mundësinë e rritjes së taksave mbi pijet, të cilat, nëse zbatohen, do të vendosin një barrë të re financiare mbi supet e grupeve me të ardhura të ulëta dhe mund të çojnë në një valë të re pakënaqësie sociale. Këto taksa janë pjesë të një plani më të gjerë që Kancelarja Britanike e Thesarit, Rachel Reeves, po ndjek për të reformuar strukturën e të ardhurave të qeverisë, dhe presioni i saj do të bjerë më shumë mbi klasat e mesme dhe të ulëta.

Ekspertët ekonomikë thonë se presioni inflacionist në sektorët e ushqimit dhe energjisë, rënia e vlerës reale të pagave dhe rritja e kostove të qirasë tani kanë arritur në një fazë ku qeveria Starmer nuk ka zgjidhje tjetër veçse të paraqesë një projektligj të ekuilibruar për të parandaluar një shpërthim social, por pikërisht kjo përpjekje për ekuilibër mund ta bëjë pozicionin e tij politik edhe më të pasigurt.

Në javët e fundit, ka pasur raportime për mosmarrëveshje brenda Partisë Laburiste mbi mënyrën e financimit të buxhetit, dhe disa media kanë raportuar "murmurima pakënaqësie" midis ministrave të kabinetit qeveritar. Klima ekonomike e sotme i ka transformuar këto dallime nga një sfidë brenda partisë në një faktor potencial në paqëndrueshmërinë e qeverisë.

Shenjat e recesionit nuk kufizohen vetëm në tregun e punës dhe nivelet e konsumit. Sektori i prodhimit është përballur gjithashtu me rënie të porosive, ndërprerje të zinxhirit të furnizimit dhe një rënie të eksporteve në muajt e fundit. Disa kompani të mëdha makinash, përfshirë ato në Anglinë qendrore dhe veriore, kanë paralajmëruar se rritja e kostove të energjisë dhe pasiguria mbi situatën tatimore i kanë detyruar ato të pezullojnë planet e veta të zgjerimit. Rënia e investimeve të huaja ka shtuar gjithashtu vështirësitë strukturore të ekonomisë britanike, duke e bërë këtë vend më vulnerabël (të prekshëm) ndaj goditjeve të jashtme.

Krahas këtyre zhvillimeve, tregu i banesave është gjithashtu në recesion. Rënia e transaksioneve, rënia e vlerave reale të shtëpive dhe kushtet më të shtrënguara të huamarrjes kanë dekurajuar shumë familje nga blerja apo edhe zhvendosja. Recesioni i thellë ka ndikuar drejtpërdrejt në sektorin e ndërtimit, duke i vendosur shumë kompani të vogla e të mesme të këtij sektori në prag të falimentimit. Analistët thonë se rënia e tregut të banesave zakonisht shkakton një cikël humbjesh të vendeve të punës dhe rënieje të konsumit që nuk përmbyset lehtë.