Mekanizmi Moshe, kulmi i mosmarrëveshjes Bruksel-Uashington

Presioni amerikan për të aktivizuar mekanizmin Moshe, për rivendosjen e sanksioneve të Këshillit të Sigurimit kundër Iranit, sanksione që u hoqën pas marrëveshjes bërthamore, konfirmuan zyrtarisht dështimin diplomatik të politikës amerikane ndaj Iranit.

Jo vetëm Rusia dhe Kina si rivalë të Shteteve të Bashkuara, por edhe aleatët e saj më të afërt evropianë Britania, Franca dhe Gjermania kanë refuzuar në mënyrë të qartë idenë se Shtetet e Bashkuara ende kanë të drejta në marrëveshje, pavarësisht tërheqjes së saj të njëanshme nga marrëveshja bërthamore  në maj 2018.  Drejtuesit evropianë, si Presidenti Francez Emmanuel Macron dhe Kancelarja Gjermane Angela Merkel, që nga viti 2018 janë përpjekur të bindin administratën Trump të bëjë kompromis.  Ata propozuan zgjerimin e bisedimeve bërthamore për të përfshirë aspektet problematike të politikave të Iranit, siç është programi i raketave balistike dhe aktivitetet rajonale, dhe në Këshillin e Sigurimit bënë thirrje për një lloj zgjatje të embargos së armëve konvencionale kundër Iranit që do të pranohen nga Shtetet e Bashkuara, Rusia dhe Kina.  Sidoqoftë, Shtetet e Bashkuara kanë treguar vazhdimisht se nuk është e gatshme të pajtohet për një marrëveshje por thjesht dëshironte dorëzim pa kushte. Presioni i administratës Trump ndaj evropianëve në këtë drejtim tregon qartë se fajtori për përçarjen e gjerë në marrëdhëniet bilaterale  në dy anët e atlantikut, është Amerika. Dhe, natyrisht, e gjithë historia e Iranit tregoi se të luash një rol të pavarur nga Bashkimi Evropian në skenën ndërkombëtare nuk është një luks apo produkt i ndonjë fiksimi ideologjik anti-amerikan, por një domosdoshmëri strategjike. Irani meriton kredibiltiet për ndihmën që ka dhënë përmes përmbajtjes strategjike në ruajtjen e pozicionimin evropian kundrejt provokimeve amerikane. Veprimet e Iranit në tërheqjen nga angazhimet e tij bërthamore ishin të llogaritura dhe të kthyeshme. Kjo çështje është e rëndësishme dhe besnikëria e Iranit ndaj Marrëveshjes bërthamore nuk duhet të nënvlerësohet. Në mungesë të avantazheve ekonomike të marrëveshjes bërthamore, debati në Teheran u përqendrua rreth opsioneve më të ashpra, duke përfshirë një tërheqje të plotë nga marrëveshja bërthamore apo edhe një tërheqje nga NPT; Por duke hedhur poshtë këto mundësi dhe duke qëndruar në marrëveshje, Teherani siguroi më shumë hapësirë ​​për diplomaci dhe tani është koha për të përdorur këtë hapësirë. Masat e ndërmarra për të mbrojtur marrëveshjen bërthamore, përfshirë mekanizmin evropian të Instex dhe ofertën e kredisë prej 15 miliardë të Macron, dështuan si rezultat i kundërshtimit të SH.B.A. Tani, BE dhe grupi E3 për të parandaluar rrjedhjen e mekanizmit Moshe duhet të tejkalojë pretendimet dhe të marrin seriozisht zbatimin e angazhimeve të veta në marrëveshjen bërthamore. Fitorja e Joe Biden në zgjedhjet presidenciale të nëntorit në SHBA e lehtëson këtë detyrë për evropianët duke hequr të paktën disa sanksione të njëanshme të SHBA; Premtimet e Partisë Demokratike për t'u rikthyer në marrëveshjen bërthamore nëse përmbushen mund ta ndryshojnë situatën. Sidoqoftë, që një veprim i tillë të ketë ndikim real, palët në marrëveshjen bërthamore nuk duhet të kërkojnë të fitojnë më shumë lëshime nga Irani në këmbim të lehtësimit të sanksioneve. Por nëse zgjedhjet amerikane çojnë në mandatin e dytë të Trump në vend të Bidenit, atëherë BE / E3 nuk do të ketë më mundësinë të presë përfundimin e presidencës izoluese të SHBA. Ata duhet të kuptojnë faktin se mbrojtja e interesave dhe vlerave të tyre nuk do të jetë pa kosto. Kjo do të thotë angazhim në fonde për të ruajtur marrëveshjen bërthamore dhe nëse kjo do të çonte në shkëputjen e mëtejshme të Evropës nga administratën amerikane nuk do të kishte rëndësi: Gjatë katër viteve të kaluara, Trump duke u tërhequr nga marrëveshja bërthamore dhe duke kërkuar të rivendosë sanksionet e Këshillit të Sigurimit kundër Iranit, ka treguar se atij nuk i intereson aspak shqetësimet që kanë aleatët e tij evropian. Tani është koha që Evropa të marrë rrugën e saj dhe të ndahet nga Shtetet e Bashkuara.