Bercam ötesi konuların gündeme gelmesi; Fransa'nın ABD'ye uyması

İran İslam Cumhuriyeti dış işleri bakanlığı sözcüsü " Bercam ötesi konuların gündeme gelmesi bu anlaşmanın korunması için yardımcı olmayacaktır."dedi

İslami İran Dış işleri Bakanlığı sözcüsü Abbas Musevi  Bercam nükleer anlaşması ile ilgili Fransa Cumhurbaşkanı  ve ABD başkanları'nın birbirine yakın pozisyonlarına ilişkin gösterdiği tepkide " Bercam ötesi konuların gündeme yansıması, Bercam nükleer anlaşmasının korunmasına yardımcı olmadığı gibi bu anlaşmaya bağlı kalan taraflar arasında da güvensizlik atmosferini oluşturmuş olacaktır." şeklinde konuştu.

Perşembe günü ABD başkanı Donald Trump ile Fransa Cumhurbaşkanı Emanuel Macron, Fransa'nın Nurmandi eyaletinde yaptıkları ortak basın toplantısında İran'ın nükleer programı ile ilgili yeni müzakerelerin başlaması gerektiğini belirttiler.

Fransa ile Amerika'nın bu ortak tutumu her zaman tekrarlanmış ve Paris Bercam nükleer müzakereleri sırasında kötü polis rolünü oynamıştır ki bunun da sonucu dünyanın 6 büyük gücü ile İran'ın sıkı müzakerelerinin uzaması olmuştur.

Bercam nükleer anlaşması sadece İran'ın nükleer meselesini kapsıyor ve İran'ın atom bombası peşinde olmadığının ispatı olarak uygulanmıştır. Donald Trump'ın Amerika'da iş başına gelmesiyle ABD bu anlaşmanın sakat olduğu iddiasıyla tek taraflı olarak anlaşmadan çıktı.

Şimdi Amerikanın kanunsuz bir şekilde Bercam nükleer anlaşmasından çıkması üzerinden bir yıl geçtiği bir sırada Avrupa'lı ülkeler hala bu anlaşma çerçevesindeki taahütlerini yerine getirememiş ve ABD'nin bu anlaşmadan çıkma masraflarını karşılayamamıştır. Böylesi bir durumda Fransa şimdilerde ABD başkanının İran'ın nükleer anlaşması ile ilgili tutumunu tekrarlıyor ve Paris böyle bir tutumla Avrupa'nın ABD karşısında aciz olduğunu ve bağımsız bir şekilde adım atamadığını gösteriyor.

İran'ın bölgesel varlığı ve füze programı hakkında konuşmak, Amerika'nın Bercam ötesi iki isteğidir. Bu konuların hiç biri Bercam nükleer anlaşmasını ilgilendirmiyor ve bu senaryoların gündeme gelmesi sadece iç işlerine müdahale ve güç oluşturan ilkeleri hedef tahtasına oturtmaktan başka bir şey değildir.

Hiç bir bağımsız ülke kendi savunma ve güç yaratıcı etkenini diyalog masasında tartışma konusu yapmaz. ABD'nin hedefi ve Fransa'nın onunla birlikte aynı tavır alması Batı Asya bölgesinde İran İslam Cumhuriyetinin etkin gücünü sınırlamaktır. İran İslam Cumhuriyetinin üst düzey siyasi ve askeri yetkililerinin defalarca vurguladığı gibi Bercam nükleer anlaşması hakkında yeni bir müzakere platformu içine girilmeyecek ve esasen İran'ın savunma meselesi müzakere edilecek bir konu değildir.

Bu bağlamda İslam İnkılabı Rehberi Ayetullah Seyid Ali Hamenei son günlerde üniversite hocaları ve akademisyenleri kabulünde, müzakere konusunun belirlenişini, müzakerelerin asıl meselesi olduğuna değinerek " Biz her konu üzerinde müzakere etmeyiz ve ülkenin savunma gücü gibi inkılabın temel ve namus konuları müzakere konusu olamaz" ifadesini kullandı.

İslam inkılabı rehberinin bu kesin tutumu, İran'ın hiç bir zaman kendi savunma gücü ve güç oluşturan kriterleri  ile muamele yapmayacağı, çünkü müzakerenin başka konulardan vazgeçme anlamına geldiğini gösteriyor.

Fransa cumhurbaşkanının tutum ve yaklaşımı da İran islam cumhuriyetinin irade ve siyaseti üzerinde etkisizdir. İran Amerika'nın Bercam'dan çıkışının birinci yıl dönümünde ve ilk adımda Bercam nükleer anlaşmasındaki iki taahüdünü durdurdu ve 60 günlük sürenin sonunda, Avrupa politikasına uygun yeni adımlar atacaktır.

Bercam anlaşmasından çıkış İran İslam Cumhuriyeti'nin son seçeneği değildir ancak Tahran Avrupalıların bu anlaşmadaki taahhütlerine uygun yeni siyasetleri gündemine alıp her iki tarafın taahhütlerini dengelemeye çalışıyor.

Bercam nükleer anlaşmasını korumanın tek yolu, Avrupalıların bu anlaşma çerçevesinde verdiği taahhütleri pratiğe geçirmektir. Kuşkusuz Fransa ve diğer Batılı ülkelerin yeni meseleleri gündeme getirme girişimleri İran'ı yeni bir oyunun içine sürüklemez.