Bugün hicri şemsi 10 isfend 1397, hicri kameri 23 cemadiüssani 1440 ve 1 Mart 2019 cuma

40 yıl önce bugün Hicri Şemsi 10 İsfand 1357'de, İran İslam cumhuriyetinin rahmetli kurucusu İmam Humeyni kutsal Kum kentine geldi. İmam Humeyni Hicri şemsi 15 Hordad kıyamı ve bu kıyamdan sonraki hadiselerden sonra Hicri şemsi 1343'te despot şah rejimi tarafından İran'ın dışına sürgün edildi ve hicri şemsi 12 Behmen 1357'de İran’a geldiler. İslam İnkılâbının şanlı zaferinden sonra ise şah rejiminin İran'ın Müslüman halkının İmam Humeyni liderliğinde başlattığı mücadele neticesinde çökmesi ile birlikte Kum kentine geldiler ve sade bir evde ikamet ettiler. İmam Humeyni bundan birkaç ay sonra İnkılâbın rehberliği gibi nedenlerden dolayı Tahran’a geldiler.

*****

38 yıl önce bugün hicri şemsi 10 İsfend 1359'da baasçı Irak rejiminin İran’a dayattığı 8 yıllık savaşın ilk başlarında hüsnüniyet komitesi çalışmalarına başladı. Hüsnüniyet komitesi Irakla İran arasındaki savaşın barışçıl yollarla sona ermesi hedefiyle İslam konferansı teşkilatı dışişleri bakanlarının önerisiyle ve liderler toplantısının onayıyla ortaya çıktı. Daha sonraları barış komitesi olarak ad değiştiren bu komite bazı İslam ülkeleri cumhurbaşkanlarından oluşuyordu ve Tahran ve Bağdata ziyaretler düzenleyerek çatışan iki ülkenin en son görüşlerini alıyordu ve bunları toplayarak oturumlar düzenliyordu. Hüsnüniyet komitesinin ilk Tahran ve Bağdat ziyareti hicri şemsi 10 isfend 1359'da yapıldı ve bu ziyaretin sonunda ilk planını sundu ki bu planda toprak bütünlüğüne saygı duyulması, toprakların zorla ele geçirilmemesi ve İranla Irak arasında ateşkesin sağlanması ve geri çekilme ve tarafların Şattularab su geçidinden nasıl yararlanacağına işaret edildi. İran'ın ateşkesin sağlanması ön şartının Irak'ın satılmış baasçıların uluslar arası sınırlara geri çekilmeleri ve Irakın savaşı başlatan taraf olarak tanıtılması idi ki Irak'ın muhalefeti ile bu plan ve barış komitesinin diğer planlarının hiçbir getirisi olmadı. Sonuçta barış komitesi 9 ziyaret ve 6 barış planını sunması ardından cephelerdeki şartların İran lehine olduğu bir sırada hicri şemsi 20 Aban 1365'de Arabistan'ın Cidde kentinde hiçbir sonuca ulaşmadan çalışmalarına son verdi.      

*****

31 yıl önce bugün Hicri Şemsi 10 İsfand 1366'da, devrik Saddam rejiminin İran’a yönelik savaş cephelerinde ardı ardına uğradığı ağır yenilgilerden sonra bu rejim Tahran’daki yerleşim bölgelerini uzak menzilli füzelerle hedef aldı. Irak savaş uçaklarının Tahran ve İran'ın diğer kentlerindeki evleri 1.5 aydan daha fazla süre boyunca hedef alması neticesinde yüzlerce sivil insan ya şehit düştüler veya yaralandılar. Bilindiği üzere Irak İran'a karşı dayattığı 8 yıllık savaşın başından itibaren yerleşim yerlerine vahşi saldırılarını başlatmıştı ve Tahranı bombalaması bu saldırıların 4. aşaması sayılıyor.

***/***

127 yıl önce bugün 1 Mart 1892'de, Japonyalı yazar ve edip Riyonosoke Akutagava ülkenin başkenti Tokyoda dünyaya geldi. Japonya'nın yeni edebiyatının kurucularından olan Akutagava örümcek kızı ve tuşigun gibi eserleri kaleme aldı.012