Mayıs 17, 2019 20:02 Europe/Istanbul
  • Tarihten Bir Yaprak

Bugün hicri şemsi 18 isfend 1397, hicri kameri 2 recep 1440 ve 9 mart 2019 Cumartesi

97 yıl önce bugün hicri şemsi 18 İsfend 1300'de çok tirajlı dergiler ve gazeteler Rızahan Mirpencin emriyle kapandılar. Hicri şemsi 3 isfend 1299'daki darbeden bir yıl sonra savaş bakanlığının bildirisinde Rızahan kendisinin açıkça darbenin meydana gelmesinden sorumlu olduğunu itiraf etti. 

*****

73 yıl önce bugün hicri şemsi 18 İsfend 1324'te İran'ın dönem başbakanı Ahmet Kavam eski Sovyetler birliğine düzenlediği tarihi ve önemli yolculuğundan İrana geri döndü. 2. dünya savaşının başlaması ve İran'ın müttefik güçlerce işgal edilmesi ve savaşın bitmesiyle işgalci güçlerin İran'ı terk etmeleri kararlaştırıldı. İngiltere ve Amerika, Sovyetler birliğini İran'ı terk etmesi konusunda ikna etmek için kendi güçlerini İrandan çıkardı ve Sovyetler birliği dünya kamuoyu ve toplumu ile karşı karşıya getirildi. 

*****   

34 yıl önce bugün hicri şemsi 18 isfend 1363'te Hekim hanedanının Irakın baasçı rejiminin satılmış unsurlarınca şehit edilmeleri haberi yayınlandı. Hicri şemsi 18 isfend 1363'te Necefi Eşref ilmiye havzasındaki 10 alimin katledilmeleri haberi yayınlandı. Bu şehadet haberinin yayınlanması ardından İmam Humeyni yayınladığı bildiride bu cinayetten dolayı duyduğu üzüntüyü dile getirerek şunları belirtti: 'kendi eylemleriyle Moğolları aratmayan cinayetler işleyen ve günahsız Irak ve İranlıların kanlarının dökülmesinde dirseğine kadar kana bulaşmış bir caniden bundan başka bir şey beklenemez'. İmam Humeyni uluslar arası toplumun sessizliğini eleştirdiği konuşmasında şunları belirtti: 'bu gibi eylemler şeytan huylu ve sapkınların işidir. Sözde İnsan hakları  savunucularının dünya çapında bu gibi eylemleri teşvik etmelerine ve onlara silah ve propaganda yardımlarında bulunanlara şaşırıyorum. Uluslararası teşkilatların kendi sözleriyle veya sessizlikleriyle onları desteklemelerine şaşırıyorum'.

*****    

122 yıl önce bugün hicri şemsi 18 isfend 1275'de Müslüman milletlerin sömürgecilik karşıtı mücadeleci liderlerinden seyid Cemaleddin Esedabadi katledildi. Esedabadi İslam birliği düşüncesi önderlerinden ve sömürgeci güçlerin İslam ülkelerindeki nüfuzunun muhaliflerinden idi. 

******

8 yıl önce bugün Hicri Şemsi 18 İsfend 1389'da, İran'lı araştırmacı Dr. İrec Efşar vefat etti. Hicri Şemsi 1304'te İran'ın orta şehirlerinden Yezd kentinde dünyaya gelen Efşar, Tahran üniversitesinde Hukuk dalında eğitim yaptı ve Doktora risalesinin konusu İran'daki azınlıklar idi. 

*****

7 yıl önce bugün hicri şemsi 18 isfend 1390'da İranlı önde gelen yazar ve mütercim Simin Daneşver vefat etti. Hicri şemsi 1300'de Şirazda dünyaya gelen Simin Daneşver ilk ve orta okulunu İngilizce eğitim veren Mehrain okulunda bitirdi. Daneşver babasının 1320'de vefatından sonra makale yazmaya başladı. 1328'de Tahran üniversitesinden Farsça edebiyatında doktorasını alan Daneşver 1329'da Âl-ı Ahmet ile evlendi. Simin Daneşver İran hikaye edebiyatında eşine rastlanmayan eserlerin yaratıcısı olarak tanınıyor.

*****   

1000 yıl önce bugün hicri kameri 2 recep 440'da İranlı dünyaca ünlü bilimadamı Ebureyhan Biruni günümüz Afganistanın ortasındaki Gazne kentinde vefat etti. 

*****

1218 yıl önce böyle bir günde hicri kameri 2 recep 212'de, Arap dünyasının ünlü şairi İbni Rumi Bağdat’ta dünyaya geldi. İbni Rumi ilk eğitimine babasının yanında başladı ve daha sonra o çağın seçkin üstadlarından ders aldı. İbni Rumi gençlik çağında dönemin yaygın ilimlerinde ve özellikle edebiyat ve şiir yazma alanında çok büyük yetenek kazandı. İbni Rumi’den İmam Hasan Asgeri’nin –s– has şairi şeklinde de söz ediliyor, zira şiirlerinin büyük bölümünü o hazretin medhinde yazmıştır. İbni Rumi’den geriye kalan şiirlerin tümü bu alana tam musallat olduğunu yansıtıyor. İbni Rumi kameri 283 yılında vefat etti.

*****

935 yıl önce bugün hicri kameri 14 cemadiüssani 505'de, İranlı önde gelen fakih ve bilim adamı İmam Muhammed Gazzali lakaplı Ebu Hamed Muhammed Gazzali Tusi vefat etti. Gazzali Ebu Nesir İsmail nezdinde fıkhı öğrendi ve kısa sürede kendi döneminin yaygın bilimlerinde önde gelen âlimlerden oldu ve 28 yaşında Müslüman fakihler arasında en büyük fakih sayıldı.012