Tarihten Bir Yaprak
Bugün hicri şemsi 22 hordad 1398, hicri kameri 8 şevval 1440 ve 12 haziran 2019 çarşamba
26 yıl önce bugün hicri şemsi 22 hordad 1372'de İran'ın Hırvatistan'ın başkenti Zagreb kentindeki büyükelçiliği çalışanlarından İranlı diplomat Resul Montazeri İran'dan Bosna Hersek'de Sırpların ırkçılık girişimlerine kurban giden Müslümanlara yardım ulaştırılması görevini yerine getirdiği bir sırada Hırvat milislerce şehit düştü.
****
3 yıl önce bugün hicri şemsi 22 hordad 1395'de inkılap ve kutsal savunma döneminin meşhur ve kalıcı eserlerinin yazarı ve İran İslam inkılabının şiir babası Hamid Sebzevari vefat etti. Hicri şemsi 1304'de Sebzivar kentinde dünyaya gelen Sebzivari 14 yaşında şiir yazmaya başladı ve bu şiirlerini sosyal içerikli ve 1320 yılında müttefiklerin İran'a girmeleri ve iktisadi sorunlarla ilgili şiirlerin yazıldığı "Feryad Name" adlı defterinde yazardı. Sebzivari'nin şiirlerinin bir kısmı şah dönemindeki kapalı ortamda yazdığı ve şaha karşı yazdığı şiirleridir ve diğer kısmı da İslam inkılabının zaferinden sonra inkılabın mesajları ve İslami asil inançlar ve değerleri ile ilgili şiirlerdir.
******
59 yıl önce bugün hicri şemsi 22 hordad 1339'da, İranlı önde gelen bilim adamı ve alim mirza Muhammed Hüseyin Fazıl Toni Tahran'da vefat etti. Hicri şemsi 1257'de İran'ın kuzey doğusundaki Ferdos kentinde dünyaya gelen Toni, eğitimi sırasında kendi dönemindeki önde gelen alimlerden özellikle Edip Nişaburi'den feyizler aldı. Fazıl Toni fıkıh, fıkıh usulü, hikmet, irfan, matematik, nücum ve Arap edebiyatında geniş bilgilere sahipti ve sonraları Tahran üniversitesinin edebiyat fakültesinde üstatlık makamına ulaştı ve Fars ve Arap edebiyatı ve felsefe dallarında ders vermeye başladı.
*****
29 yıl önce bugün hicri şemsi 22 hordad 1369'da önde gelen alim Ayetullah şeyh Ali Meşkat 89 yaşında vefat etti. İsfahan'daki dini ilimler havzasında dini dersleri öğrendikten sonra Kum'a giden Meşkat, Ayetullah Abdulkerim Haeri Yezdi, seyid Muhammed Hoccet Kuhkemerei ve seyid Muhammed Taki Hansari gibi önde gelen alimlerden feyizler aldı.
******
116 yıl önce bugün hicri kameri 8 şevval 1324'de, İran'ın ilk gazetesi olan meclis gazetesi yayınlandı. Bu gazete meşrutiyet taraftarlarından seyid Muhammed Sadık Tabatabi adında birisi tarafından yayınlandı. Meşrutiyet hareketi liderlerinden seyid Muhammed Tabatabainin oğlu olan seyid Muhammed Sadık Tabatabi bu hareketin ilerlemesinde büyük katkısı vardı. İran'da meşrutiyet hareketinin başladığının bildirilmesi ve basının özgür bir şekilde yayınlanmasının ilan edilmesi ardından İran'da basılan gazetelerin sayısı gittikçe arttı ve ardından İran'ın çeşitli kentlerinde onlarca gazete yayınlanmaya başladı.
******
1068 yıl önce bugün hicri kameri 372 tarihinde, Fars Diyaleme silsilesinin ikinci komutanı Ezdoddole Deylemi vefat etti. Emadoddole Deyleminin halefi olan Ezdoddole Deylemi, hükümeti döneminde İran Irak ve Türkiye'nin doğusundaki bölgeleri kendi denetimi altına aldı ve Irak ve Fars bölgelerinde birçok bina inşa ettirdi. Ezdoddole Deylemi geçirdiği ağır hastalıktan dolayı işte böyle bir günde hayatını kaybetti ve Irak'ın kutsal Necefi Eşref kentinde bulunan Hz Ali as'ın pak türbesinin yanında toprağa verildi.
*******
479 yıl önce bugün 12 haziran 1540 tarihinde, Güney Amerika'nın batısındaki Şili toprakları sömürgeci İspanyollar tarafından ele geçirildi. Bu olaydan önce Şilili Kızılderililer kendi ülkelerinin İspanya tarafından saldırıya uğraması girişimini hezimete uğrattılar. Şili'nin İspanya tarafından ele geçirilmesinin ardından Kızılderili Şilililerin sömürgeciler karşısında gösterdikleri direniş devam etti ta ki 1817 tarihinde Arjantinli mücadeleci Hozesan Martin İspanya'nın güney Amerika'da sömürgesi altındaki topraklar özellikle Şili'ye saldırdı ve özgürlükçülerin yardımıyla bu toprakları kurtarabildi. Böylece Şili 1818 yılında bağımsızlığını elde etti.
*****
28 yıl önce bugün 12 haziran 1991'de, Rusya federasyonunda ilk defa serbest devlet başkanlığı seçimleri düzenlendi ve bu seçimlerin taşıdığı önemden dolayı bugün Rusya'da milli gün ilan edildi.012