Bugün hicri şemsi 31 şehriver 1398, hicri kameri 22 muharrem 1441 ve 22 eylül 2019 pazar

39 yıl önce bugün hicri şemsi 31 şehriver 1359'da, devrik Irak ordusunun hava ve karadan İran topraklarına geniş askeri saldırısı başladı. Irak ordusu İran'a savaşı dayatmadan aylar öncesinde İran'la olan sınır bölgelerinde bir takım taarruzlarda bulunmuştu ancak savaşın başladığı günde Irak kara kuvvetleri 12. piyade tümeni ve zırhlı birlikleri bin kilometreyi aşan bir cephede İran'ın güney sınırlarını saldırı hedefine tuttu. Irak'ın İran'a dayattığı saldırının ilk günlerinde İran sınırlarına yakın onlarca köy ve kent işgal edildi ve yüzlerce savunmasız çocuk ve kadın diktatör Saddam'ın tamahkârlıkları ve sultaya dayalı hedeflerine kurban edildiler. İran'da İslam İnkılâbının zafere kavuşmasıyla Fars Körfezindeki çıkarlarını tehlikede gören süper güçler ve bölgede Amerika'ya bağlı bazı rejimler Saddam'a büyük miktarda mali, askeri, siyasi ve propagandasal yardımlarda bulunmaya başladılar. Ancak bu yardımlara rağmen İran İslam Cumhuriyeti karşısında tahmin edildiği üzere ağır hezimete uğradılar.

******

981 yıl önce bugün hicri kameri 22 muharrem 460'da İslam dünyasının önde gelen muhaddis ve alimleri ve fakihlerinden Şeyhul Taefe lakaplı şeyh Muhammed bin hasan Tusi vefat etti. Hicri kameri 385'de İran'ın kuzey doğusundaki Tus'ta dünyaya gelen Tusi ilk eğitimini tamamladıktan sonra Irak'a gitti ve burada o dönemin önde gelen alimleri olan şeyh Mofid ve Murtaza alemulhuda gibi alimlerden dersler aldı ve ardından bilimde yüksek seviyelere ulaştı ve kendi dalında ders vermeye başladı. Şeyh Tusi kur'an-ı kerim tefsiri fıkıh, fıkıh usulü ve hadis alanlarında birçok telifleri vardı.

*****

1682 yıl önce tarihi bir rivayete göre bugün 22 eylül 337'de Sasaniler silsilesinden ikinci Şapur hükümeti döneminde İran ve Roma imparatorlukları arasında 13 yıllık savaşları başladı ki genel tarihte birinci dönem savaşları olarak ün kazandı. İkinci dönem savaşları 359 yılında başladı. Her iki dönemde İranlılar zafer elde ettiler. Birinci dönemde yani 350 yılına dek süren savaşlarda Romalılar doğu Akdeniz'de elde ettikleri bütün bölgeleri kaybettiler ve ikinci dönemde ise imparatorları öldü.  

******

228 yıl önce bugün 22 eylül 1791'de İngiliz ünlü bilimadamı ve motor aygıtının mucidi Michael Faraday dünyaya geldi. 1791'de Londra'da dünyaya gelen Faraday tecrübelerinden yaralanarak fizik ve kimya alanlarında önemli kazanımlar elde etti. Elektromanyetik indüklemeyi, manyetik alanın ışığın kutuplanma düzlemini döndürdüğünü bulan Faraday, elektrolizin temel ilkelerini belirledi. Klor gazını sıvılaştırmayı başaran ilk bilimadamı olan ve elektrik motorunu icat eden Faraday deneysel olarak, bir maddeden geçen belli miktarda elektrik akımının, o maddenin bileşenlerinde belli miktarda bir çözülüme yol açtığını buldu. Bu sonuç ilk elektrik sayaçlarının üretimine olanak vermektedir. Faraday'ın önemli katkıları arasında amper denilen akım biriminin kesin tanımını yapmış olması ve elektrolizde geçen elektrot, anot, katot, elektrolit, iyon terimlerini bulması vardır.

******

111 yıl önce bugün 22 eylül 1908'de Bulgaristan Osmanlı imparatorluğundan bağımsızlığını elde etti. 23 Aralık 1876 tarihinde İngiltere'nin öncülüğüyle Balkanlardaki Ortodoksların haklarını görüşmek üzere İstanbul'da bir konferans toplanmasına karar verildi. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı ilan edildi. 2. Meşrutiyet'in ardından 6 Eylül 1908 tarihinde de Bulgaristan bağımsız bir devlet haline geldi.

******

59 yıl önce bugün 22 eylül 1960'da Batı Afrikanın kuzeyindeki mali bağımsızlığa kavuştu. Yaklaşık 2 binden fazla yıl öncesinde Malide parlak bir medeniyet şekillendi ancak bu topraklar Sudan imparatorluğunun bir parçası haline geldi. 

******

40 yıl önce bugün 22 eylül 1979'da Pakistanlı düşünür ve bilimadamı Allame Ebulali Mududi vefat etti. 1903'de Urengabad kentinde dünyaya gelen bu müslüman düşünür yüksek tahsilini dini ilimlerde sürdürdü.