Tarihten Bir Yaprak
Bugün hicri şemsi 3 ordibeheşt 1396, hicri kameri 25 recep 1438 ve miladi 23 nisan 2017 pazar
Hicri şemsi 3 ordibeheşt günü İran takviminde Safaviler döneminin önde gelen hekim, fakih ve alim şeyhi, Bahai lakaplı Muhammed bin Hüseyin Ameli'yi anma günüdür. Hicri kameri 953 yani miladi 1546'da Baalbak kentinde dünyaya gelen şeyh Bahai şehit Sani öğrencilerinden sayılıp islam dünyasının iftiharlarından biridir. Şeyh Bahai değerli yaşamı boyunca dünyanın çeşitli bölgelerine seferler düzenledi ve gittiği her bölgede oradaki önde gelen hocalardan feyizler aldı. Şeyh Bahai mimari, matematik, edebiyat, hadis, fıkıh usulü gibi bilim dallarında yaklaşık 100 değerli eser kaleme aldı ve bu dallarda birçok öğrenci de yetiştirdi. Şeyh Bahainin yetiştirdiği alimlerden bazıları, Molla Sadrayi Şirazi, molla Mohsin Feyz Kaşani, Feyyaz Lahici, Mohakkık Sebzevari, seyid Hasan Korki, seyid Maced Bahrani ve molla Muhammed Taki Meclisi gibi alimlerdir. İran'a çocukken gelen Bahai hicri kameri 1031'de İsfahan'da vefat etti ve vasiyeti üzerine naaşı Meşhede götürüldü ve İmam Rıza as'ın pak türbesinde defnedildi.
******
1255 yıl önce bugün hicri kameri 25 recep 183 yılında Allah Resulünün pak torunlarından İmam Musa Kazım as şehit edildi. Hicri kameri 128 yılında Mekke ile Medine arasındaki Ebva bölgesinde mübarek gözlerini açan İmam Musa Kazım as 20 yaşına kadar değerli babası İmam Cafer Sadık as nezdinde yetişti. Babasının şehadetinden sonra 35 yıl Müslümanların imameti ve liderliğini üstlenen İmam Musa Kazım as bu yolda büyük zorluklara katlandı. İmam Musa Kazım as islami bilimler ve maarifi yaymanın yanında Abbasilerin zulmü ile mücadele etti. Nihayet kendi hükümetinin sarsılmasından korkan Abbasilerin zalim hükümdarı Harunü'r Reşid İmam Musa Kazım as'ı tutukladı ve hapse attı ve bir komplo neticesinde zehirletilerek şehit etti. İmam Musa Kazım as'ın şehadeti dolayısıyla başsağlığı dileyerek o yüce imamdan değerli bir vecizesini sizlere aktarmak istiyoruz. İmam Musa Kazım as şöyle buyuruyor: 'Allaha yakınlaşmanın en iyi yolu Allahı tanımanın yanında namaz kılmak, ebeveyne iyilik etmek, haset ve gururdan uzaklaşmaktır'.
******
608 yıl önce bugün hicri kameri 25 recep 830'da Şia mezhebinin tarikat sahibi ve önde gelen evliyalarından Şah Nimetullah Veli vefat etti. Hicri kameri 9. yüzyılının önde gelen ariflerinden Şah Nimetullah Veli lakaplı Nureddin Şah Nimetullah bin seyid Abdullah Kermani hicri kameri 730'da İranın Kerman kentinde dünyaya geldi. Onun şiir divanı 14 bin gazel, mesnevi ve rübayilerden oluşan beyitlerden oluşmakta ki gazellerinde daha çok vahdetin varlığı ve irfani aşka vurgu yapılmıştır.
401 yıl önce bugün 23 nisan 1616'da İngiliz dünyaca ünlü şair ve tiyatro yazarı William Şhakespear hayata veda etti. 1564'de dünyaya gelen Şhakespear sanat hayatına oyunculukla başladı ve oyunculuk ve tiyatro yazarlığında şöhrete ulaştı. Hamlet, Lirşah, Romeo ve Juliet, Şhakespearin en ünlü eserleri arasındadır.
159 yıl önce bugün 23 Nisan 1858 yılında, ünlü fizikçi, matematikçi, fizik dalında kuantum teorisi sahibi Max Planck Almanya'da dünyaya geldi. Max Planck 1918 yılında kuantom teorisini sunmasından ötürü fizik dalında Nobel ödülünü adı. Alman diktatörü Adolf Hitlere şiddetli muhalif olan Max Planck termodinamik, teorik fizik, ısı, ışınlama ve ışık konularında çok geniş ve değerli araştırmalarda bulundu ve bu alanda birçok eser geride bıraktı. Max Planck 1947 tarihinde hayata veda etti.
*****
38 yıl önce bugün hicri şemsi 3 ordibeheşt 1358'de İran İslam cumhuriyetinin ilk genel kurmay başkanı general Muhammed Veli Garani terör eylemi neticesinde şehit düştü. Bu olay İslam inkılabının zafere erdiği ilk yıllarında inkılapçı şahsiyetleri şehit eden Furkan terör örgütüne bağlı çeteler tarafından yapıldı. Hicri şemsi 1292'de Tahranda dünyaya gelen Garani ilk eğitimini bitirdikten sonra orduya katıldı. Hicri şemsi 1357 yılının sonlarında yani İslam inkılabının zafere ermesi eşiğinde general Garani, İran İslam cumhuriyetinin rahmetli kurucusu İmam Humeyni tarafından inkılap konseyinin üyeliğine seçildi ve ardından İran genel kurmay başkanı olarak atandı.
33 yıl önce bugün hicri şemsi 3 ordibeheşt 1363'de petrol tankerleri savaşı, baasçı Irak rejimince İran aleyhinde Fars Körfezinde başladı. İran aleyhindeki zorunlu savaşın vuku bulmasından yaklaşık 4 yıl geçmesi ardından Irak süper güçlerin yardımları ve katkılarıyla İran'a yoğun baskılar yapmaya çalıştı. Bu yüzden ortak karar alması kapsamında İran'a petrol ihracatının kesilmesi yönünde karar aldı. Iraklılar, Amerika ve batının yardımlarıyla ilk defa Fransız yapımı süper standart uçaklarıyla irandaki Hark adalarına saldırmakla 3 ordibeheşt 1363'de İrana ait petrol tankerlerine saldırı düzenledi. Iraklı yetkililer bu girişim hakkında, bu saldırının savaşın bitmesine neden olacağını zira İran'ın petrol parasına sahip olmaması halinde ihtiyaç duyduğu silahı kara borsadan temin edemeyeceğini zannediyordu.
*****
25 yıl önce bugün 23 nisan 1992'de Hindistanlı film yapımcısı ve senaryo yazarı Satyajit Ray hayata veda etti. 2 Mayıs 1921'de dünyaya gelen Satyajit Ray yaptığı filmlerinde daha çok toplumdaki gerçekleri ele almaya çalıştı. Satyajit Rayın yaptığı ilk filmi olan küçük caddenin şarkısı Hindistan sinemasını doruğa ulaştırdı.
*****
22 yıl önce bugün 23 nisan 1995'de BM kültürel ve bilimsel teşkilatı UNESCO, bugünü dünya kitap ve müellif hakkı günü olarak adlandırdı. Bugünün kitap ve müellif hakkı anma gününe tahsis edilmesinin amacı insanların kitap okumaya teşvik edilmeleridir.