Bugün hicri şemsi 23 ordibeheşt 1396, hicri kameri 16 şaban 1438 ve miladi 13 mayıs 2017 cumartesi

38 yıl önce bugün, hicri şemsi takvimle 23 Ordibeheşt 1358 tarihinde, Müslüman İran halkının aralıksız süren mücadeleleri ve İslam inkılabının zaferi ve İran'da İslam Cumhuriyeti nizamının kurulmasının ardından İran'da şom "Kapitülasyon" anlaşması lağvedildi. "Kapitülasyon" kanunu uyarınca İran'daki Amerikalı vatandaşlar yargı denetiminden tamamen muaf tutuldular öyle ki bir Amerikalı vatandaşı İran'da bir suç işlemesi halinde İran'daki hiçbir kurum veya teşkilat ve özellikle yargı organları onları yargılama yetkisine sahip değillerdi ve Amerikalıların yargılanmasının ise kendi ülkeleri mahkemelerinde yapılması gerekiyordu. Aslında bu olay İran'ın milli hakimiyeti ve bağımsızlığının yok olmasına neden oldu. "Kapitülasyon" kanununun hicri şemsi 21 Mehr 1343 tarihinde onaylanmasından beri İran İslam inkılabının rahmetli lideri İmam Humeyni bu olaya tepki gösterdi ve "Kapitülasyon" kanununun olumsuz ve tehlikeli sonuçlarını ifşa etmenin yanı sıra bu şom kanunu şiddetle kınadı.

****

850 yıl önce bugün hicri kameri 16 şaban 588'de, Müslüman fakih, müfessir ve muhaddis İbni Şehr Aşub vefat etti. Bir görüşe göre İran'ın kuzeyindeki Mazenderan'da 489 yılında dünyaya gelen Aşub, çocukken bilimi öğrenmeye başladı ve 8 yaşındayken Kur'an-ı Kerim'i tamamen ezberledi. İbni Şehr Aşub kendi dönemindeki âlimlerden özellikle Zumuhşeri, Muhammed Gazali ve Hatip Harezmi'den hadis nakletme izni aldı ve şiir söylemede akıcı bir dil kullandı. Allah Resulü'nün faziletleri konusunda olan onun şiirlerinin bir nüshası Menakib-i Al-i Ebitalip kitabında ele alınmıştır.

826 yıl önce bugün hicri kameri 16 şaban 612'de, Arap edip ve şair İbni Dahhan Bağdat'ta vefat etti. Bütün yaşamında yaygın olan bilimleri özellikle fıkıh, tefsir, tıp ve nücum dallarında geniş bilgilere sahip olan Dahhan çok güzel şiir söylerdi. İbni Dahhan Farsça, Rumca, Türkçe ve Hintçe ve Ermeni gibi dillere vakıftı.

194 yıl önce bugün hicri kameri 16 şaban 1244'de, Hindistanlı şair ve yazar Emir Ahmet Minai dünyaya geldi. 15 yaşında şiir söylemeye başlayan Minai, söylediği şiirleri ince bir yapıya sahipti. Allah Resulü'nün hanedanının methinde güzel kasideler söyleyen Minai, 22 kitaptan oluşan nazım ve nesir eserleri kaleme aldı.

304 yıl önce bugün 13 Mayıs 1713 tarihinde, Fransız matematikçi Aleksi Klod Kelero Paris'te dünyaya geldi. Çocukluk yaşından beri matematik bilimine büyük ilgi duyan Klod Kelero Paris'te 18 yaşındayken Fransa bilim akademisine üye oldu. Bu Fransız bilim adamı, yer kürenin yörüngelerinden birini hesaplamayı başardı. Diferansiyel denklemleri alanında yaptığı araştırmaları nedeniyle Uluslararası alanda büyük üne kavuşan Klod Kelero, 1765 yılında Paris'te hayata veda etti.

264 yıl önce bugün 13 Mayıs 1753 tarihinde, Fransız siyasetçi, gazeteci ve matematikçi Lazar Karno dünyaya geldi. Yeni geometri biliminin kurucularından biri olan Lazar Karno askeri mühendis ve stratejist idi ve Fransız devrimcilere önderlik ettiği yüzden Fransa devriminin askeri ruhu lakabıyla üne kavuştu.

*****

171 yıl önce bugün 13 mayıs 1846'da Amerikanın Meksikaya savaş ilan etmesiyle iki ülke arasındaki savaş başladı. Meksika'nın 1821'de bağımsızlığa kavuşmasıyla Amerikalıların Meksikaya göç süreci başladı; öyle ki 1935'de Meksikanın bir parçası olan Texas eyaleti göçmenlerin yardımıyla bağımsız oldu ve on yıl sonra Amerikaya ilhakını ilan etti.