Tarihten Bir Yaprak
Bugün hicri şemsi 28 ordibeheşt 1396, hicri kameri 21 şaban 1438 ve miladi 18 mayıs 2017 perşembe
Bugün Hicri şemsi 28 Ordibeheşt İran'ın gelmiş geçmiş en büyük şairlerinden, ayrıca bilim adamı ve hekim Ömer Hayyam'ın anma günüdür. Ebulfeth Ömer bin İbrahim Hayyam Neyşaburi, İranlı ünlü filozof, matematikçi, müneccim, hekim, şair ve yazarı idi ve hicri kameri 5. ve 6. yüzyılın başlarında yaşıyordu. Ömer Hayyam hicri kameri 417 ila 440 yıllarında Neyşabur kentinde dünyaya geldi. Hayyamı üne kavuşturan husus hikmet, tıp, nücum ve matematik idi ancak günümüzde onu dünyaca üne kavuşturan şey latif felsefi rübaileriydi. Hayyamın dünyaca ünlü rübayileri birçok dile tercüme edilmiştir.
932 yıl önce bugün hicri kameri 21 şaban 506'da hk 6. yüzyılın ünlü fakih ve muhaddislerinden Taculislam lakaplı Abdulkerim bin Muhammed Samani günümüz Türkmenistan'ın güney doğusundaki Merv kentinde dünyaya geldi. Bilim elde etme yolunda büyük çaba harcayan Muhammed, İran, Şam, Hicaz ve Maveraunnehir kentlerine gitti ve oradaki bilim adamlarından feyizler aldı. Bu önde gelen Müslüman alim, Elnisab Mocem Elşuyuh, edep eltalep ve Merv tarihi adlı eserleri kaleme aldı.
4 yıl önce bugün hicri şemsi 28 ordibeheşt 1392'de önde gelen Fars edebiyatı ve şiir hocası Muhammed Kahraman, kutsal Meşhet kentinde vefat etti. Hicri şemsi 1308'de İran'ın doğusundaki Torbete Heyderiye'de dünyaya gelen Kahraman Saibi Tebrizi divanı ve kelim Hemedani divanı gibi eserleri kaleme aldı.
******
213 yıl önce bugün, 18 Mayıs 1804 yılında, Fransa senato meclisinin oyuyla Napolyon Bonapart bu ülkenin imparatoru oldu. Böylece Fransa'da gerçekleşen büyük devrimin zaferinden 15 yılın ardından saltanat düzeni yeniden kurulmuş oldu. Ancak bu olaydan tam on yıl sonra 11 Nisan 1814 yılında, Napolyon Bonapart'ın Avrupalı devletlere karşı yenilmesi ve sürgün edilmesinin ardından Napolyon'un saltanat dönemi böylece sona erdi.
******
187 yıl önce bugün 18 mayıs 1830'da Fransa ordusunun Cezayiri işgal etmesi yönündeki operasyonu başladı. Fransa devlet adamlarının düşüncesinin aksine Cezayir halkı ülkelerine tecavüze karşı yoğun bir şekilde direndiler ve sömürgeci Fransız askerlerin Cezayiri işgal ettiklerine rağmen Emir Abdulkadir Elcezayiri yıllarca onlarla mücadele etti.
*****
145 yıl önce bugün 18 Mayıs 1872 yılında, İngiliz filozof ve matematikçi Bertrand Russell dünyaya geldi. Bertrand Russell ilk eğitimini bitirdikten sonra, Londra'daki Cambridge üniversitesinde eğitimini sürdürdü. Bertrand Russell tahsilini tamamladıktan sonra, çeşitli düşünce okullarının geçmişleri konusunda araştırmaya başladı ve bu okullar hakkındaki fikirlerini kitap haline getirdi. O, 1. ve 2. dünya savaşları ve Amerikanın Viyetnama karşı savaşına karşı çıktı ve Amerikalı devlet adamlarının gıyabi yargılanmaları için mahkeme kurdu.
43 yıl önce bugün 18 Mayıs 1974 tarihinde, Hindistan yönetimi, ülkenin batısında yer alan ve Pakistan sınırında bulunan Racistan çölünde ilk nükleer denemesini yaptı. Aslında Hindistan, Amerika, Sovyetler Birliği, Fransa, İngiltere ve Çin'den sonra nükleer güce sahip olan 6. ülke olma ünvanına sahip oldu. Bu olaydan 24 yıl sonra, yani Mayıs 1998 tarihinde, Hindistan 5 nükleer denemesi daha gerçekleştirdi ve pratikte nükleer silah yapmayı başardı. Bir yandan Pakistan ile uzun müddet savaş halinde olup diğer yandan da Güney Asya'da bir bölgesel güç olan Hindistan, askeri ve siyasi gücünü daha da artırdı.
*****
40 yıl önce bugün 18 mayıs 1977'de 12. uluslar arası müzeler komitesi genel kurulu bildirisine göre bugün dünya müzeler günü olarak adlandırıldı. Bu teşkilatın kurulmasının amacı dünyada müzelerin yayılması, müzeler arasında kültürel hedeflere ulaşılması için işbirliğinin yapılması ve yerel kültürün yok edilmesinin engellenmesi ve yabancı kültürlere karşı engellerin oluşturulmasıdır.