Bugün hicri şemsi 3 şehriver 1396, hicri kameri 3 zilhicce 1438 ve miladi 25 ağustos 2017 cuma

19 yıl önce bugün hicri şemsi 3 şehriver 1377'de Ayetullah Muhammed Cevad Necefi Humeyni vefat etti. Hicri şemsi 1302'de İran'ın ortasındaki Humeyn yakınında dünyaya gelen Ayetullah Muhammed Cevad Necefi ilk ve orta eğitimini bitirdikten sonra dini dersler okumaya başladı. 20 yaşındayken Erak ardından Tahran kentine giden Ayetullah Muhammed Cevad Necefi birçok eseri kaleme aldı ki bunların en önemlisi "kolay tefsir" adlı eserdir.

******

76 yıl önce böyle bir günde Hicri Şemsi 3 Şehriver 1320 yılında 2. Dünya savaşı sırasında müttefik güçler İran'ı işgal ettiler. O yıl Nazi Almanya ordusunun Sovyetler birliği topraklarında hızlı ilerleyişi, Amerika, İngiltere ve Fransa'yı kaygılandırmıştı. Zira Almanya'nın Sovyetler birliğini mağlup etmesi durumunda batının Ortadoğu bölgesindeki çıkarları da ciddi tehlikeye girecek ve Almanya'nın 2. Dünya savaşında kesin galibiyeti de gerçekleşebilecekti. Bunun için söz konusu ülkeler derhal İran üzerinden Sovyetler birliğine her türlü silah ve gıda yardımı yapmaya karar verdiler. Nitekim hicri Şemsi 3 Şehriver 1320 tarihinde İran devletinin savaşta tarafsız kaldığını ilan etmesine rağmen Sovyetler ordusu Kuzey batı ve doğudan, İngiltere ordusu güneyden İran'a yönelik hava, kara ve deniz saldırısı başlattılar. İran'ın dönem yöneticisi Rızahan'ın kifayetsizliği nedeniyle İran'ın askeri garnizonlarından bazıları tahrip ve Fars körfezi sularında da İran'ın deniz gücü dağıtıldı. İngiltere ve Sovyetler ordusu İran içindeki yer yer direnişi de aşarak 20 gün sonra Tahranı işgal ettiler. Londra ve Moskova anlaşması uyarınca Rıza han saltanattan azledilerek bir adaya sürgüne gönderildi ve yerine oğlu Muhammed Rıza getirildi.

*******

922 yıl önce bugün 25 Ağustos 1095'de, Hristiyanlarla Müslümanlar arasındaki haçlı savaşları başladı. Haçlılar görünürde Beytülmukaddes'i, gerçekte ise İslam topraklarını ele geçirmek ve Müslümanlar üzerinde sulta kurmak amacıyla doğuya doğru hareket ettiler. Haçlılar Müslümanlarla savaştıktan sonra nihayet Beytülmukaddese vardılar ve 1099'da bu kenti ele geçirdiler ve halkı katledip kenti yağmalamaya başladılar. Ancak miladi 12. yüzyılın sonunda haçlılar Selahaddin Eyyubi komutasındaki Müslümanlarla girdikleri çatışmalarda hezimete uğradılar ve Beytülmukaddes 1187'de geri alındı.

******

192 yıl önce bugün 25 Ağustos 1825'de, Uruguay Brezilyadan bağımsızlığını elde etti ve bugün ülkede milli gün ilan edildi. İspanyalı kaşiflerce keşfedilen Uruguay, Portekiz ve İspanyanın hegemonyası altındaydı.

******

150 yıl önce bugün 25 ağustos 1867'de İngiliz bilim adamı Michael Faraday hayata gözlerini yumdu. 1791'de Londra'da dünyaya gelen Faraday tecrübelerinden yaralanarak fizik ve kimya alanlarında önemli kazanımlar elde etti.

******

117 yıl önce bugün 25 ağustos 1900'de Alman filozof Friedrich Wilhelm Nietsche hayata veda etti. 1844'de dünyaya gelen Nietsche İran'ın eski kültürü ve tarihini yakından tanıyordu.

*****

26 yıl önce bugün 25 ağustos 1991'de doğu Avrupa'daki Beyaz Rusya eski Sovyetler birliğinden ayrıldı ve bağımsızlığını elde etti. Beyaz Rusya 14. yüzyıldan beri Litvanya ve 1569'dan sonra Polonya'nın hegemonyası altındaydı.