Ռուսաստանի և Գերմանիայի արտգործնախարարները ընդգծել են՝ ՀԳՀԾ-ի պահպանման անհրաժեշտությունը
2018 թվականի մայիսին Իրանի հետ միջուկային համաձայնագրից ԱՄՆ-ի դուրս գալուց հետո, և չնայած «5 + 1» խմբիի մյուս անդամներին նմանքայլի դիմելու Վաշինգտոնի կոչին, այս երկրները, ներառյալ՝ Ռուսաստանը և Գերմանիան, ընդգծել են համաձայնագրի պահպանման անհրաժեշտությունը:
Օգոստոսի 21-ին Մոսկվա այցելած Գերմանիայի արտգործնախարար Հեյկո Մաասը հայտարարել է, որ Բեռլինը համաձայնության է եկել Մոսկվայի հետ ՝ ՀԳՀԾ-ն պահպանելու անհրաժեշտության վերաբերյալ:
Վկայակոչելով Հեյկո Մասսի խոսքերին, Գերմանիայի ԱԳՆ հայտարարության մեջ ասված է.«Իրանի հետ կապված, մենք համաձայն ենք, որ ՀԳՀԾ-ի պահպանելը բոլորի օգտին է»: Գերմանիայի արտգործնախարարի ընդգծումը համաձայնագրի պահպանման անհրաժեշտության վերաբերյալ, վկայում է՝ համաձայնագրի բնույթի և նպատակի վերավերյալ Եվրոպայի տեսակետի մասին: Եվրոպական եռյակի և Եվրամիության տեսանկյունից, ՀԳՀԾ-ի խախտումը կխաթարի աշխարհի անվտանգությունը: Ռուսաստանը նույնպես ցանկանում է պահպանել միջուկային պայմանագիրը: Ռուսաստանի արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովը նույնպես ընդունելով իր գերմանացի գործընկերոջ դիրքորոշումն ասել է.«Մենք Իրանի միջուկային գործարքի մյուս կողմերի հետ կփորձենք կանխել այս համաձայնագրի տապալումը և կպահպանենք տարածաշրջանում անվտանգությունը»: Իրանի կողմից ՀԳՀԾ-ի պարտավորությունները կրճատելու քայլից հետո, Ռուսաստանի պաշտոնյաները, պատասխանելով եվրոպական կողմի խոստումնադրժությանն ընդգծել են, որ հասկանում են Իրանի՝ նման քայլի դիմելու պատճառները: Ռուսաստանի փոխարտգործնախարար Սերգեյ Ռյաբկովն ասել է. «Մենք հասկանում ենք այն պատճառները, որոնց համար Թեհրանը կրճատել է իր պարտավորությունները ՀԳՀԾ-ում»:
Թեհրանի վերջնաժամկետի համաձայն, 4+1 խմբի անդամները, հատկապես նրա եվրոպական անդամները, պետք է օգնեն Իրանին, բանկային փոխանակումները հեշտացնելու և նավթի վաճառքը իրականացնելու հարցում: Իրանը հայտարարել է, որ ժամկետի ավարտին կավելացնի իր ուրանի հարստացման մակարդակը:
Թեհրանն ընդգծել է, որ եթե առաջիկա 60-օրում, եվրոպական կողմերը չգործադրեն իրեն հանձնառությունները, Իրանը կանի երրորդ քայլը: Սա մտահոգություն է առաջացրել եվրոպական եռյակւ՝ Գերմանիայի, Ֆրանսիայի և Բրիտանիայի, ինչպես նաև Եվրամիության մոտ:
ՀԳՀԾ-ից ԱՄՆ-ի անօրինական դուրս գալուց հետո, եվրոպացիները խոստացան պահպանել այդ գործարքով Իրանի տնտեսական շահերը:
Սակայն չնայած իրենց հռետորական և քաղաքական դիրքորոշումներին ընդդեմ ԱՄՆ-ի գործողությունների, այդ երկրները մինչ այժմ որևէ գործնական քայլ չեն ձեռնարկել ՀԳՀԾ-ի պահպանման ուղղությամբ:
«5 + 1» խմբի անդամները, ներառյալ՝ Գերմանիան, գիտեն, որ Իրանի ռազմավարական համբերատարությունն ավարտվել է և եթե նրանք չձեռնարկեն անհրաժեշտ քայլերն այս կարևոր համաձայնագիրը հնարավորինս արագ պահպանելու համար, ներառյալ INSTEX- ի գործարկումը, չեն կարող հույս ունենալ, որ ՀԳՀԾ-ն կպահպանվի:
Ռուսաստանը նույնպես ցանկանում է, որ եվրոպական կողմերը հնարավորինս շուտ կատարեն այս պայմանագրով նախատեսված իրենց պարտավորությունները:
