Մեկնաբանություն - Հայաստանը մասնակցում է Հյուսիս-Հարավ նախագծին

Այն պայմաններում, երբ օրակարգում է Ռուսաստանի միջնորդությամբ Ադրբեջանի և Թուրքիայի և Հայաստանի տարածքներում հաղորդակցության երթուղիների ապաշրջափակման հարցը,Հայաստանի պաշտոնյաները կրկնապատկել են իրենց ջանքերը՝ մասնակցելու Հյուսիս-Հարավ և Արևելք-Արևմուտք միջազգային երթուղիներին:

Փաստորեն, Նիկոլ Փաշինյանի կառավարության պաշտոնյաները Հայաստանի տնտեսական զարգացման ապագան կապել են կապուղիների շահագործման և տարանցիկ ճանապարհների միջոցով եկամուտներ ստեղծելու ծրագրերի  վրա։ Երևանի կառավարության պաշտոնյաներն աշխատում են Հայաստանի հարավային Սյունիք մարզով դեպի Իրան և Հյուսիս-Հարավ միջազգային միջանցքի վերաբացման և ակտիվացման ուղղությամբ:

Հայաստանի պետական ​​տնտեսագիտական ​​համալսարանի Տնտեսական կարգավորման և միջազգային տնտեսական հարաբերությունների ֆակուլտետի դեկան Գրիգոր Նազարյանը կարծում է.«Հայաստանը ճանապարհային քարտեզներ է տրամադրում Սյունիքի ճանապարհի շինարարության արագ ավարտի համար:Հաղորդակցության այս երթուղին մասնակցելով՝ Հայաստան տարածքով անցնելիս կկրճատվեն տարանցիկ ծախսերը և կկրճատվի ճանապարհի երկարությունը»:

Հյուսիս-Հարավ միջազգային երթուղին Հայաստանի մասնակցությանը համահունչ՝ Երևանի կառավարության պաշտոնյաներն այս միջազգային ճանապարհով խոշոր ճանապարհային ծրագրի առաջին փուլը և արևելք-արևմուտք երթուղին մտցրել  են կապալառուի ընտրության փուլ: Այս խոշոր նախագծի իրականացումը Հայաստանում, որը, ըստ Երևանի պաշտոնյաների հայտարարության, կտևի 70 օր, Սյունիքի մարզի մի ճյուղը կմիացնի Իրանին, իսկ Հայաստանի մյուս ճյուղը՝ Ադրբեջանին, իսկ ապագայում՝ Նախիջևանին և Թուրքիային։ Սիսիան-Քաջարան տարածաշրջանի 60 կմ երկարությամբ այս երթուղին համարվում է Հայաստանի տարածքում 560 կմ հյուսիս-հարավ ճանապարհի ամենաբարդ հատվածը։ Այդ ճանապարհին կան 12 կմ երկարությամբ  27 կամուրջներ և 5 թունելներ ։

Հայաստանի վարչապետ  Նիկոլ Փաշինյանն ասել է.«Առաջին փուլում հրավիրվում են  այն ընկերությունները, որոնք հնարավորություն  ու պատրաստակամություն ունեն իրականացնելու այս փնախագիծը, որը կարժենա մի քանի հարյուր միլիոն դոլար։ Սա ամենամեծ նախագիծն է անկախ Հայաստանի հիմնադրման պատմության սկզբից մինչ այժմ»։

Կասկածից վեր է, որ հաղորդակցության այս երթուղու կառուցումն ու շահագործումը, որը կներառի Հայաստանի մասնակցությունը խոշոր միջազգային տրանսպորտային և տարանցիկ նախագծին, այս երկիրը կազատի ցամաքային շրջապատումից։

Հայաստանի տրանսպորտի միության նախագահ Եաղիշե Հովհաննիսյանը Ռադիոլուր-ին տված հարցազրույցում նշել է.«Իրականում այս պլանը դրական ազդակ կհղի պաշարված երկրի տնտեսությանը»: Հաղորդակցային ճանապարհ կառուցելով՝ Հայաստանի համար կարող են հնարավորինս արագ բարելավել ենթակառուցվածքները, և այս հարցում համակարծիք են բոլոր հայ փորձագետները։

Չի կարելի անտեսել այն փաստը, որ միջազգային հաղորդակցության ուղիներին Հայաստանի մասնակցությամբ և Իրանի տարածքով դեպի միջազգային բաց ջրեր մուտք գործելու միջոցով  Հայաստանի տնտեսությունը փոխակերպվելու է: Փաստորեն, արդեն կանխատեսելի է, որ այս ՀՀ-ն միգրանտ տնտեսության երկրից կդառնա միգրանտ ընդունող երկիր։