Հունիս 01, 2019 13:25 Asia/Yerevan
  • Միջին Ասիայի և Կովկասի իրադարձությունները

Ողջույն թանկագին բարեկամներ: «Միջին Ասիայի և Կովկասի իրադարձությունները» հաղորդաշարի հերթական համարում կանդրադառնանք այս երկու տարածաշրջանի անցած շաբաթվա կարևոր իրադարձություններին, այդ թվում Իրանի տարածաշրջանային դերակատարության կապակցությամբ ՀՀ ԱԳ նախարարի հայտարարությանը, ՀՀ Բարձրագույն դատական խորհրդի նախագահի հրաժարականին, ԵԱՏՄ-ի գագաթնաժողովում ՀՀ վարչապետի ելույթին, ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների տարածաշրջանային այցին և Իլհամ Ալիևի կառավարության հակաիսլամական քայլերին:

Հայաստանի Հանրապետության վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ելույթ է ունեցել Նուր-Սուլթանում մեկնարկած Եվրասիական տնտեսական բարձրագույն խորհրդի նիստի ընթացքում:

Ելույթում Նիկոլ Փաշինյանն ընդգծել է, որ իր համար մեծ պատիվ է նախագահել Եվրասիական տնտեսական բարձրագույն խորհրդում:

Նրա խոսքով՝ ընդլայնվում է նաև Եվրասիական տնտեսական միության միջազգային գործընկերների շրջանակը: «Հիմա արդեն ուժի մեջ է մտնելու Իրանի հետ ազատ առևտրի մասին պայմանագիրը, արդեն ստորագրվել են տեղեկատվության փոխանակման պայմանագրեր Չինաստանի, Վիետնամի, ինտենսիվ բանակցություններ են ընթանում Սինգապուրի, Եգիպտոսի, Սերբիայի հետ: Ես հույս ունեմ, որ այդ բանակցությունները կհանգեցնեն կոնկրետ արդյունքների՝ նոր հնարավորություններ բացելով մեր երկրների բիզնեսի և տնտեսության համար»,- նշել է Նիկոլ Փաշինյանը:

----------------------

ՀՀ ԱԳ նախարարն կարևորել է տարածաշրջանային անվտանգության ապահովման ուղղությամբ ԻԻՀ-ի որոշիչ դերակատարությունը:

Բիշքեկում մայիսի 22-ին տեղի ունեցած Հավաքական անվտանգության մասին պայմանագրի կազմակերպության նստաշրջանի ընթացքում Հայաստանի ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանն Իրանի շուրջ ստեղծված իրավիճակի համատեքստում նշել է, որ Իրանի շուրջ կայունությունը կարևոր է Հայաստանի համալիր անվտանգության ապահովման համար:

ՀՀ ԱԳ նախարար Մնացականյանը կարևորել է ահաբեկչության դեմ պայքարում, թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության և այլ անդրազգային հանցավորության և մարտահրավերներին արձագանքելու հարցում միասնական ջանքերի գործադրումը:

Հայաստանի ԱԳ նախարարը գործընկերներին ներկայացրել է ԼՂ խաղաղ գործընթացում վերջին զարգացումները՝ ընդգծելով խաղաղությանը նպաստող միջավայրի ձևավորման ուղղությամբ ձեռք բերված պայմանավորվածությունների իրականացման կարևորությունը: Այս առնչությամբ նախարար Մնացականյանը մտահոգություն է հայտնել Ադրբեջանին սպառազինությունների վաճառքում ՀԱՊԿ անդամ որոշ պետությունների ներգրավվածության կապակցությամբ, ինչը բացասաբար է ազդում ինչպես կազմակերպության հեղինակության, այնպես էլ՝ այն համագործակցության միջավայրի վրա: «Հուսով ենք, որ մեր մտահոգությունը լսելի է, և ձեռնարկվում են համապատասխան քայլեր ՀԱՊԿ անդամ-պետութան դեմ ուժի կամ ուժի սպառնալիքի կիրառման պատրանքի բացառման ուղղությամբ»:

ՀՀ ԱԳ նախարարի հայտարարությունը վկայում է տարածաշրջանում անվտանգության ապահովման ուղղությամբ ԻԻՀ դերակատարության մասին: Դա ի տես այն բանի, որ Իրանի անկախ քաղաքականություններին ընդդիմացող որոշ պետություններ Իրանի տարածաշրջանային դերակատարությունը չեզոքացնելու նպատակով խափանիչ քայլեր են ձեռնարկում: ԱՄՆ-ն, Իսրայելի ռասիստ ռեժիմն ու նաև եվրոպական որոշ պետություններ, որոնք չեն կարողանում հանդուրժել իսլամական Իրանի անկախությունն ու ծաղկումը տարբեր անսկզբունքային քայլերի դիմելով փորձում են խաթարել Իրանի դերակատարությունը: Որպես օրինակ չնայած տարածաշրջանում Իրանի դերակատարության նշանակության ու այդ մասին տարածաշրջանային պետայրերի կատարած խոստովանությանը տարբեր միջոցներով փորձում են Իրանի դերակատարությանն ընդդիմանալու հարցում համոզել տարածաշրջանի երկրներին:

------------------

ԵՊՀ իրանագիտության ամբիոնի վարիչ Վարդան Ոսկանյանը կարծիք է հայտնել, որ ԱՄՆ-ի իշխանությունների գործողություններն ու հռետորաբանությունը Իրանի նկատմամբ գնալով ավելի մեծ տագնապ է առաջացնում, իսկ պասիվությունը և անգործությունը կարող է հետագայում Հայաստանի համար թանկ արժենալ:

-----------------

Հայաստանի գործադիր իշխանության և դատական համակարգի միջև լարվածության սրումից հետո, Բարձրագույն դատական խորհրդի (ԲԴԽ) նախագահ Գագիկ Հարությունյանը հրաժարական է ներկայացրել:

Հայաստանի Բարձրագույն դատական խորհրդին ներկայացրած իր դիմումի մեջ, Հարությունյանը  գրել է. «Նկատի առնելով դատական իշխանության և դատարանների առնչությամբ ընթացող զարգացումները այլևս նպատակահարմար չեմ համարում իմ հետագա աշխատանքը Բարձրագույն դատական խորհրդի նախագահի և Խորհրդի անդամի կարգավիճակներում»:

Հայաստանի Բարձրագույն դատական խորհրդի նախագահի հրաժարականով թվում է, թե պայմաններ են ստեղծվել Նիկոլ Փաշինյանի կողմից  իշխանության մենաշնորհի համար: Ավելի վաղ, Ազգային ժողովի արտահերթ ընտրություններ անցկացնելով, ՀՀ վարչապետը հաջողեց ձեռք բերել Հայաստանի օրենսդիր մարմնի մեծամասնությունը: Իրականում վերջին մեկ տարվա ընթացքում Փաշինյանի և իշխող համակարգի միջև առաջացած անհամաձայնությունների հետևանքով ուժը ավելի է կենտրոնացել Փաշինյանի ձեռքում:

Նիկոլ Փաշինյանի հաջողության հիմնական պատճառը Հայաստանի ժողովրդի աջակցությունն է երկրի ինքնիշխանության ուժեղ քաղաքական գործիչներից յուրաքանչյուրի հետ տարաձայնությունների ժամանակ: Հակակոռուպցիոն քաղաքականության իրականացումը և որոշ քաղաքական գործիչների ու զինվորականների ձերբակալությունը, ովքեր  մեղադրվում են  կոռուպցիայի և գույքերի հափշտակության մեջ, Փաշինյանի կառավարության ժողովրդականության հիմնական պատճառն է:

Այնուամենայնիվ, ՀՀ վարչապետը, բացի կոռուպցիայի դեմ պայքարից,  այլ խոստումներ է տվել  Հայաստանի ժողովրդին և  իր կողմնակիցներին, որոնք մինչ օրս չեն իրականացել:

Անցյալ շաբաթ Հայաստանի նախկին նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի կալանքից ազատ արձակումն արժանացել էր վարչապետի բացասական արձագանքին:

Երկուշաբթի օրը վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել էր, որ Հայաստանի դատական համակարգում եկել է  վիրաբուժական միջամտության ժամանակը:

Փաշինյանի խոսքերով, Հայաստանում անկախ և անկողմնակալ դատական համակարգի գոյությունը կենսական նշանակություն ունի երկրի համար և նման համակարգի բացակայությունը, երկրի թիվ մեկ մարտահրավերն է:

ՀՀ վարչապետի կոշտ դիրքորոշումը նախկին նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի նկատմամբ, որն ասել է, թե  պատրաստվում է մասնակցել առաջիկա նախագահական ընտրություններին, կառավարության հակառակորդների համար մտածելու տեղիք է տալիս:

Ոմանց կարծիքով, կոռուպցիայի դեմ պայքարի պատրվակով, Փաշինյանի կառավարությունը փորձում է  Հայաստանում ներքին քաղաքականության դաշտում վերացնել իր բոլոր մրցակից քաղաքական գործիչներին, այդ թվում՝ Ռոբերտ Քոչարյանին:

Նիկոլ Փաշինյանի որդեգրած հակակոռուպցիոն քաղաքականությունը այնքան ժամանակ կվայելի  ժողովրդի աջակցությունը, քանի դեռ այն չի քաղաքականացվել:

--------------------------------

Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը Բաքվում ընդունել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբիհամանախագահներ Իգոր Պոպովին (ՌԴ), Ստեֆան Վիսկոնտիին (Ֆրանսիա), Էնդրյու Շոֆերին (ԱՄՆ):

Հանդիպմանը մասնակցել է նաև ԵԱՀԿ գործող նախագահի անձնական ներկայացուցիչ Անջեյ Կասպրշիկը:

Հանդիպմանը քննարկվել են ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ընթացիկ վիճակն ու բանակցությունների հեռանկարները:

Մինչ այդ ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահները եղել են ԼՂ-ում և հանդիեպել ԼՂ-ի նախագահ Բակո Սահակյանի հետ: Բակո Սահակյանը վերահաստատել է պաշտոնական Ստեփանակերտի հավատարմությունն ադրբեջանա-ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորմանը ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում՝ վերստին շեշտելով բանակցային լիարժեք ձևաչափի վերականգնման և հակամարտության կարգավորման բոլոր փուլերին ԼՂ-ի  մասնակցության անհրաժեշտությունը:

----------------------------

Ադրբեջանական հաքերները մայիսի 28-ի առիթով հարձակում են իրականացրել և հրապարակել «Ֆեյսբուք»-ի 2 հազարից ավելի հայ օգտատերերի լոգին եւ գաղտնաբառեր։

«Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ տեղեկատվական անվտանգության հարցերով փորձագետ Սամվել Մարտիրոսյանն այս մասին գրառում է կատարել «Ֆեյսբուք »-ի իր էջում:

Մարտիրոսյանը խորհուրդ է տվել փոխել նույնիսկ այն գաղտնաբառերը, որոնք օգտագործվել են այլ տեղ: Հիմնականում կոտրել են mail.ru-ից օգտվողների էջերը, որը տարածված է Հայաստանում:

----------------------------

Ադրբեջանի Սումգայիթի պետական համալսարանն ուսանողներին արգելել է մորուք պահելը:

Սումգայիթի պետական համալսարանի մամուլի ծառայության պատասխանատու Նազխանումը հայտարարել է, որ տղա ուսանողների համար մորուք ունենալու արգելքն այս համալսարանի ներքին կանոնակարգի կետերից է: Այդ որոշման ընդդիմանալով հիշյալ համալսարանի մի խումբ ուսանողներ դասադուլ են հայտարարել:

Իլհամ Ալիևի կառավարությունը շարունակում է օրակարգում պահել Ադրբեջանում իսլամ կրոնի բոլոր սիմվոլների դեմ պայքարը: Դա ի տես այն բանի, որ հավատացյալների դեմ բռնության գործադրման ու նրանց կտտանքների ենթարկելու ու կալանավորելու Բաքվի իշխանությունների քաղաքականությունը միանշանակ հակառակ արդյունք է ունեցել: Այլ խոսքով չնայած բոլոր սահմանափակություններին իսլամի կրոնի հանդեպ Ադրբեջանի քաղաքացիների հակումն ուշագրավ աճ է արձանագրել, ինչը վկայում է իսլամ կրոնի սիմվոլներին ընդդիմանալու Իլհամ Ալիևի իշխանության վարած քաղաքականության ձախողման մասին: