Legjitimiteti i mbrojtjes së Iranit kundër kërcënimeve amerikane

ParsToday - Ambasadori dhe përfaqësuesi i përhershëm i Iranit në Kombet e Bashkuara theksoi: "Këshilli i Sigurimit i Kombeve të Bashkuara duhet të deklarojë shkeljet e kryera nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës qartë dhe me emrat e tyre të vërtetë".

Amir Saeed Irevani, ambasadori dhe përfaqësuesi i përhershëm i Iranit në Kombet e Bashkuara, në reagim ndaj kërcënimeve të përsëritura të SHBA-së kundër Iranit, deklaroi: "SHBA-të po kërcënojnë vazhdimisht vendet sovrane me sulme dhe dominim të tokave të huaja. Trump po e kërcënon publikisht dhe në mënyrë të përsëritur Iranin me përdorimin e forcës dhe ndërhyrjen ushtarake."

Në vitet e fundit, tensionet që kanë rezultuar nga kërcënimet dhe veprimet e njëanshme të SHBA-së kundër disa vendeve, përfshirë Iranin, e kanë sjellë përsëri çështjen e respektimit të parimeve të së drejtës ndërkombëtare dhe të vëmendjes ndaj rolit të Kombeve të Bashkuara në vëmendjen e vendeve të pavarura që kundërshtojnë unilateralizmin e Shtëpisë së Bardhë. Deklaratat e përfaqësuesit iranian në Kombet e Bashkuara, të cilat theksuan nevojën për një reagim të qartë nga Këshilli i Sigurimit ndaj "shkeljeve të SHBA-së", janë një kontekst i përshtatshëm për të shqyrtuar dimensionet ligjore, politike dhe institucionale të kësaj çështjeje.

Sistemi ndërkombëtar është ndërtuar mbi parime që synojnë ruajtjen e paqes, parandalimin e luftës dhe sigurimin e respektit për sovranitetin e shteteve. Karta e OKB-së ndalon kërcënimin ose përdorimin e forcës. Megjithatë, në praktikë, sjellja e fuqive të mëdha, veçanërisht Shteteve të Bashkuara të Amerikës, ka qenë gjithmonë subjekt debati dhe sfide. Deklaratat e fundit nga përfaqësuesi i Iranit në OKB pasqyrojnë një shembull të këtyre sfidave dhe nxjerrin në pah nevojën për të rishikuar rolin dhe efektivitetin e institucioneve ndërkombëtare.

Kërcënimi me veprime ushtarake, edhe nëse nuk kryhet, mund të jetë një shkelje e Kartës së OKB-së nga perspektiva e së drejtës ndërkombëtare. Përfaqësuesi iranian theksoi në fjalën e tij se zyrtarët amerikanë, përfshirë presidentin Donald Trump, e kanë kërcënuar vazhdimisht Iranin me veprime ushtarake. Kërcënime të tilla, nëse bëhen pa autorizimin e Këshillit të Sigurimit ose pa përmendur vetëmbrojtje, bien ndesh me parimet themelore të së drejtës ndërkombëtare.

Këshilli i Sigurimit i OKB-së ka përgjegjësinë kryesore për ruajtjen e paqes dhe sigurisë ndërkombëtare. Prandaj, çdo kërcënim për përdorim force duhet të adresohet në këtë Këshill. Përfaqësuesi iranian ka theksuar se Këshilli duhet t'i "quajë shkeljet e Amerikës me emrat e tyre të vërtetë".

Një nga pengesat kryesore në këtë rrugë është struktura e Këshillit të Sigurimit dhe ekzistenca e të drejtës së vetos. Kjo strukturë i bën fuqitë e mëdha praktikisht imune nga mbikëqyrja efektive e Këshillit. Kjo çështje është kritikuar vazhdimisht nga vende të ndryshme dhe ka forcuar diskutimin për reformimin e strukturës së Këshillit.

Respektimi i parimeve të Kartës së Kombeve të Bashkuara, parandalimi i kërcënimit të forcës dhe garantimi i paanshmërisë së institucioneve ndërkombëtare janë thelbësore për ruajtjen e paqes dhe sigurisë globale. Ndërkohë, Këshilli i Sigurimit duhet të luajë një rol më aktiv dhe të shmangë zbatimin selektiv të ligjeve. Vetëm në rrethana të tilla mund të shpresojmë për efektivitetin dhe legjitimitetin e sistemit ndërkombëtar.

Republika Islamike e Iranit ka theksuar vazhdimisht "të drejtën e saj natyrore dhe ligjore" për t'u kundërvënë dhe për t'u mbrojtur përballë kërcënimeve nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Ky qëndrim bazohet në parimet e së drejtës ndërkombëtare, veçanërisht në Kartën e Kombeve të Bashkuara. Nga perspektiva e zyrtarëve iranianë, kërcënimet e SHBA-së janë një shkelje e qartë e Kartës së Kombeve të Bashkuara dhe Iranit i lejohet t'u përgjigjet këtyre kërcënimeve bazuar në të drejtën e vetëmbrojtjes, parimin e sovranitetit kombëtar dhe ndalimin e kërcënimit me forcë.

Republika Islamike e Iranit thekson gjithashtu parimin e sovranitetit kombëtar dhe nevojën për të ruajtur pavarësinë e saj politike, dhe i konsideron kërcënimet e SHBA-së një sfidë ndaj këtyre parimeve. Për më tepër, të dhënat historike të ndërhyrjeve ushtarake të SHBA-së në rajone të ndryshme të botës, nga perspektiva e Iranit, i bëjnë kërcënimet aktuale të duken reale dhe domethënëse, dhe përforcojnë nevojën për të miratuar politika parandaluese.

Si përmbledhje, nga perspektiva e autoriteteve të Republikës Islamike të Iranit, përballja me kërcënimet amerikane nuk është vetëm një e drejtë, por edhe një detyrë për të ruajtur sigurinë kombëtare, integritetin territorial dhe pavarësinë e vendit; një e drejtë që njihet nga Karta e Kombeve të Bashkuara dhe e mbrojtshme brenda kuadrit të së drejtës ndërkombëtare.