Analizë | Tërheqja ushtarake e SHBA-së nga Rajoni i Kurdistanit të Irakut
-
Tërheqja ushtarake e SHBA-së nga Rajoni i Kurdistanit të Irakut
Pars Today – Ushtria amerikane ka nisur tërheqjen e forcave të fundit të saj nga Iraku, të vendosura pranë Aeroportit Ndërkombëtar të Erbilit në Rajonin e Kurdistanit të Irakut. Së bashku me trupat, nga zona janë larguar edhe sistemet e mbrojtjes ajrore Patriot.
Sipas Pars Today, kjo tërheqje zhvillohet në prag të afatit të 30 shtatorit, datë e caktuar për përfundimin e pranisë ushtarake amerikane në Irak. Përmasat dhe arsyet e këtij zhvillimi, veçanërisht në kontekstin e sulmeve të fundit iraniane në këtë rajon, kanë rëndësi të veçantë strategjike.
1. Zbatimi i marrëveshjes dypalëshe Irak–SHBA:
Arsyeja më e rëndësishme dhe më zyrtare është zbatimi i marrëveshjes që u lidh midis Bagdadit dhe Uashingtonit në vitin 2024. Sipas marrëveshjes, misioni ushtarak i koalicionit ndërkombëtar për të luftuar ISIS-in në Irak do të përfundojë deri më 30 shtator 2026 dhe do të zëvendësohet nga bashkëpunimi dypalësh i sigurisë.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, së bashku me kryeministrin irakian Ali al-Zaidi, e theksuan këtë afat në korrik 2026. Duke iu referuar reduktimit të nevojave ushtarake, Trumpi njoftoi se SHBA-ja nuk e konsideron më të nevojshme praninë e forcave ushtarake në Irak dhe se marrëdhënia midis dy vendeve do të jetë më e përqendruar në ekonomi.
2. Presioni i sulmeve iraniane dhe cenueshmëria e sistemeve Patriot:
Edhe pse kjo tërheqje ishte planifikuar sipas marrëveshjes, duket se intensiteti i sulmeve iraniane kundër grupeve separatiste kurde në Rajonin e Kurdistanit të Irakut, si dhe shënjestrimi i instalimeve dhe forcave amerikane, e ka përshpejtuar procesin. Që nga 28 shkurti 2026, kur Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe regjimi sionist filluan agresionin e tyre ushtarak kundër Iranit, rajoni i Kurdistanit të Irakut është shënjestruar nga gati një mijë raketa dhe dronë, duke vrarë dhjetëra anëtarë të grupeve terroriste dhe ushtarë perëndimorë dhe duke plagosur më shumë se 150 të tjerë.
Sipas disa raporteve, përfshirë faqen e internetit të Press TV, sulmet precize të Iranit ndaj sistemeve Patriot në Erbil kanë shkatërruar këto sisteme. Shënjestrimi i drejtpërdrejtë i raketave Patriot, të cilat janë ndër sistemet më të shtrenjta të mbrojtjes amerikane, konsiderohet një zhvillim i rëndësishëm ushtarak dhe tregon se këto sisteme jo vetëm që nuk kanë arritur të ofrojnë siguri të plotë për forcat dhe instalimet ushtarake amerikane, por janë bërë vetë një objektiv strategjik për Iranin. Ky fakt ka pasur ndikim në vendimin e Uashingtonit për të tërhequr pajisjet dhe forcat.
3. Rishikimi strategjik dhe prioritizimi diku tjetër:
Me rezervat e raketave Patriot që po pakësohen (rreth 55% e rezervave kanë rënë deri në prill 2026 dhe 10% të tjera në muajt pas kësaj), Uashingtoni mund të ketë arritur në përfundimin se mbrojtja e Bazës Ajrore Harir në Erbil është një përparësi më e ulët sesa bazat e tij në shtetet e Gjirit dhe Jordani. "Rajoni i Kurdistanit Irakian nuk është një përparësi; Gjiri dhe Jordania janë qartësisht përparësia", tha një burim i njohur me çështjen. Kjo sugjeron një rishikim strategjik të ndarjes së burimeve të mbrojtjes në rajon.
Tërheqja e forcave amerikane dhe sistemeve të mbrojtjes ajrore Patriot nga Kurdistani Irakian do ta dobësojë rëndë sigurinë ajrore të rajonit. Sistemet Patriot dhe Rapid Sentry të Britanisë, të cilat kapën rreth 75% të sulmeve me raketa dhe dronë, janë tërhequr nga rajoni, duke u zëvendësuar vetëm nga sistemet më të kufizuara C-RAM. Në mungesë të këtyre sistemeve, bazat e grupeve terroriste në Rajonin e Kurdistanit Irakian do të jenë shumë më të ndjeshme ndaj sulmeve të ardhshme iraniane.
Tërheqja e SHBA-së nga Kurdistani Irakian është rezultat i një kombinimi faktorësh formalë (marrëveshje me qeverinë irakiane) dhe faktorësh realë (presioni ushtarak iranian). Megjithëse kishte një marrëveshje kornizë, sulmet e pashembullta iraniane dhe cenueshmëria e sistemeve të përparuara të mbrojtjes treguan se prania e vazhdueshme ushtarake amerikane në rajon vjen me kosto në rritje dhe rreziqe strategjike. Kjo tregon se sa e brishtë dhe e paqëndrueshme është mbështetja te SHBA-ja për të ashtuquajturën siguri.
(Kërkoni video, na ndiqni: https://t.me/ParsTodayshqip)