Analizë | Shitje masive e raketave Patriot vendeve arabe të Gjirit Persik
-
Raketa Patriot
Pars Today – Departamenti Amerikan i Shtetit ka miratuar shitjen e 5250 raketave interceptuese të sistemeve Patriot disa vendeve arabe.
Sipas Pars Today, raketat Patriot pritet t’u shiten Bahreinit, Kuvajtit, Katarit dhe Emirateve të Bashkuara Arabe. Ky veprim, i cili synon rimbushjen e rezervave raketore të këtyre vendeve, duhet parë në kuadrin e zhvillimeve të thella gjeopolitike dhe ushtarake në Azinë Perëndimore.
Arsyeja kryesore për këtë shitje është rënia e ndjeshme e rezervave të raketave interceptuese të vendeve të Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit Persik, si pasojë e luftërave të fundit në rajon. Sipas një raporti të Reuters, vetëm Arabia Saudite ka humbur 86% të rezervave të saj të raketave interceptuese Patriot që nga fillimi i luftës me Iranin. Gjatë 38 ditëve të luftës, nga 2800 raketa Patriot PAC-3 që kishte ky vend, kanë mbetur vetëm rreth 400 raketa. Kjo rënie e paprecedentë ka ndezur një alarm serioz për sigurinë ajrore të aleatëve të Shteteve të Bashkuara të Amerikës në rajon.
Kjo shitje masive konsiderohet si një përpjekje e Uashingtonit për t’u dhënë siguri aleatëve të tij arabë pas përfshirjes së drejtpërdrejtë të tyre në luftën kundër Iranit. Ajo tregon gjithashtu përpjekjen e SHBA-së për të ruajtur epërsinë e saj politike, teknologjike dhe ushtarake në rajon.
Në fakt, lufta në Ukrainë dhe përshkallëzimi i konflikteve në Azinë Perëndimore kanë rritur ndjeshëm kërkesën për sistemet e mbrojtjes ajrore Patriot. Burime amerikane kanë raportuar gjithashtu se rezervat e raketave Patriot kanë rënë nën 1000 njësi, ndërsa rezervat e raketave interceptuese THAAD kanë zbritur në rreth 250 njësi. Kjo mungesë globale e raketave e ka bërë edhe më urgjente nevojën për të rimbushur me shpejtësi rezervat e vendeve aleate të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Muajin e kaluar, ushtria amerikane nënshkroi me kompaninë Lockheed Martin një kontratë me vlerë deri në 58,6 miliardë dollarë për prodhimin e raketave interceptuese Patriot. Kjo kontratë shumëvjeçare, e cila mbulon periudhën nga viti 2026 deri në vitin 2032, e shndërron marrëveshjen e mëparshme njëvjeçare prej 4,7 miliardë dollarësh në një kuadër shtatëvjeçar. Objektivi kryesor është trefishimi i kapacitetit të prodhimit të raketave Patriot PAC-3 MSE deri në fund të vitit 2030.
Megjithatë, pavarësisht kontratës kolosale prej 58,6 miliardë dollarësh për prodhimin e raketave Patriot, niveli aktual i prodhimit, rreth 600 raketa interceptuese në vit, nuk është aspak në gjendje t’u përgjigjet nevojave urgjente të rajonit.
Planet për rritjen e prodhimit në 850 raketa në vitin 2026 dhe në 2250 njësi deri në vitet 2028–2029 tregojnë se plotësimi i plotë i nevojave do të kërkojë të paktën edhe disa vite.
Një tjetër element i rëndësishëm është përputhja në kohë e kësaj shitjeje me vazhdimin e negociatave mes SHBA-së dhe Ukrainës për dhënien e lejes Kievit për prodhimin e raketave Patriot.
Pavarësisht dyshimeve të presidentit Donald Trump lidhur me dhënien e lejes për prodhimin e këtyre raketave në Ukrainë, negociatat vazhdojnë. Një nga opsionet që po shqyrtohet është prodhimi i disa komponentëve kritikë në Ukrainë dhe montimi përfundimtar në një vend të tretë evropian, me shumë gjasa në Gjermani. Ky koordinim tregon se SHBA-ja po përpiqet të plotësojë njëkohësisht nevojat e aleatëve të vet tradicionalë në Gjirin Persik dhe të aleatit të vet të ri në Evropën Lindore.
Nga këndvështrimi i SHBA-së, rimbushja e rezervave raketore të vendeve arabe do të rrisë ndjeshëm aftësinë e tyre parandaluese ndaj sulmeve me raketa dhe dronë dhe, sipas vlerësimit të Uashingtonit, do të ndryshojë ekuilibrat ushtarakë rajonalë në favor të aleatëve amerikanë. Megjithatë, përvoja e luftës së tretë të imponuar tregon se Irani, duke përdorur taktika dhe teknika të reja dhe inovative, u ka shkaktuar goditje të rënda me raketa dhe me dronë armiqve dhe aleatëve të tyre dhe është në gjendje ta vazhdojë këtë prirje.
Natyrisht, kjo shitje masive armësh do ta thellojë varësinë e vendeve arabe nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës në fushën e sigurisë dhe atë ushtarake dhe do t’i mbajë ato brenda kornizës së strategjive të sigurisë së Uashingtonit.
Vlera e këtyre kontratave (17 miliardë dollarë për shitjet ndaj Kuvajtit, Emirateve të Bashkuara Arabe dhe Bahreinit, si dhe 58,6 miliardë dollarë për kontratën e prodhimit) tregon përmasat e mëdha të përfitimeve ekonomike për industrinë amerikane të mbrojtjes, veçanërisht për kompanitë Lockheed Martin dhe Boeing.
Miratimi i shitjes së 5250 raketave Patriot vendeve arabe është një reagim ndaj rënies së paprecedentë të rezervave raketore të aleatëve amerikanë në rajon, si pasojë e luftërave të fundit.
Ky veprim, së bashku me kontratën masive prej 58,6 miliardë dollarësh me kompaninë Lockheed Martin dhe negociatat e njëkohshme me Ukrainën, tregon për një strategji të gjerë amerikane për të rindërtuar njëkohësisht rezervat raketore të vetë SHBA-së dhe të aleatëve të saj në dy fronte, frontin aziatik dhe atë evropian. Megjithatë, kufizimet e kapaciteteve prodhuese dhe koha e gjatë që kërkohet për rritjen e tyre përbëjnë një sfidë serioze për këtë strategji. Kjo tregon se bazat ushtarake amerikane, si edhe ato të aleatëve të saj rajonalë, do të mbeten të cenueshme në periudhën afatmesme.
(Kërkoni video, na ndiqni: https://t.me/ParsTodayshqip)