Geçen hafta Amerika yönetiminin Bercam nükleer anlaşması ile ilgili İran karşıtı kışkırtıcı ve sinsi tavırları, İran ve Ermenistan ilişkileri, İran ve Afganistan arasındaki ilişkilerle ilgili rapor ve İran’ın uyuşturucu madde kaçakçılığı ile mücadelesi, İran’ın en önemli gelişmeleriydi.

Haberlerde de duyduğunuz üzere Bercam nükleer anlaşmasının kadarı, İran’la ilgili haberlerin başında yer alıyordu. Gerçekte Amerika yönetiminin bu anlaşmada yer alan yükümlülüklerine yerine getirmesi ve anlaşmayı baltalamaya çalışması dünya haber ajanslarının en önemli gündemlerinden birini oluşturdu.

Geçen hafta sonunda ve haftalarca medya üzerinden yürütülen kampanyanın ardından Amerika yönetimi İran İslam Cumhuriyeti’ne karşı yeni stratejisini içeren belgeyi yayımladı. Amerika yönetiminin Cuma günü yayımladığı belgede İran’a yönelik mesnetsiz iddialara dayanan başlıklar yer aldı.

Bu stratejinin anahtar unsurları nükleer anlaşmayı gözetlemiyi şiddetlendirmek, İran’ın askeri tesislerini denetlemek, Sipahiler ordusuna baskıları attırmak, İran’ın balistik füze tehdidi ile mücadele etmek gibi unsurlardan oluşuyordu.

Belgede İran’ın İsrail karşıtlığına da işaret edilirken, Tahran yönetiminin nükleer silah elde etmesinin tüm yolları kapatılacağı da vurgulandı..

Bu gelişmenin ardından yine aynı günde Amerika Başkanı Donald Trump beklendiği gibi İran’ın Bercam nükleer anlaşmasına uymadığını iddia etti.

Trump beklendiği gibi İran’ı yine mesnetsiz iddialarla suçladı ve kongreye ve hükümetinin yetkililerine yeni bir yasa çıkararak nükleer anlaşmanın eksikliklerini bertaraf etmelerini emrettiğini belirtti.

Trump’ın İran’ı Bercam nükleer anlaşmasına uymamakla beraber teröre destek vermek ve bölgeyi istikrarsızlaştırmak ve füze programını tehdit olarak geliştirmek gibi yaftalarla suçladı.

Trump’ın iddiaları İran ve diğer bazı ülkelerin tepkisi ile karşılandı.

Amerika Başkanı Donald Trump’ın yaftalarına İran’dan tepki gecikmedi.

İran yönetimi Amerika Başkanı Donald Trump’ın Bercam nükleer anlaşması ile ilgili açıklamasına tepki gösterdi.

Bildiride İran yönetimi, Amerika Başkanı Trump’ın yaftalarına karşın Bercam nükleer anlaşması ne yeniden müzakere edilebileceğini, ne de değiştirilebileceğini ve ne de herhangi bir ek madde eklenebileceğini belirtti. Bildiride ayrıca Amerika yönetimi bu tutumu ile her zamankinden daha çok münzevi olduğu ve İran İslam Cumhuriyeti’nin hakkaniyeti tüm dünyaya ispat olduğu vurgulandı.

Bildiride İran Bercam nükleer anlaşmasından çekilen ilk taraf olmayacağı, fakat İran milletinin çıkarları ve hakları tehdit edildiği takdirde tüm yükümlülüklerine son vererek barışçıl nükleer faaliyetlerine hiç bir kısıtlamayı kabul etmeksizin devam edeceği kaydedildi.

Amerika Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik mesnetsiz suçlamalarına bir tepki de Cumhurbaşkanı Ruhani’den geldi.

Cumhurbaşkanı Ruhani Amerika Başkanı Trump’ın nükleer anlaşma ile ilgili açıklamasına çok sert tepki gösterdi.

Canlı yayında Trump’ın yaftalarına cevap veren Ruhani, Trump’ın sözleri İran milletine küfretmek ve mesnetsiz suçlamalarda bulunmaktan başka yeni bir şey olmadığını belirtti.Ruhani, Trump’ın coğrafya okuması ve Fars Körfezi’nin adını öğrenmesi gerektiğini, bunu en azından Amerikalı askerleri elindeki haritalardan da öğrenebileceğini vurguladı.

Ruhani ayrıca, Amerika Başkanı uluslararası bir anlaşmayı lağvedemeyeceğini bilmesi gerektiğini de kaydetti.

Ruhani, Trump Bercam nükleer anlaşmasına ne bir madde ve ne bir bent eklenemeyeceğini de öğrenmesi gerektiğini ifade etti.

Cumhurbaşkanı Ruhani ayrıca İran İslam Cumhuriyeti savunma gücünü geliştirmeye daha da kararlı bir şekilde devam edeceğini, İslam inkılabı muhafızlar ordusu da bölge milletlerinin yanında terörle mücadelesini sürdüreceğini vurguladı.

UAEK Genel Müdürü Yokio Amano, ABD Başkanı Trump’ın İran’ın Bercam nükleer anlaşmasını ihlal etme iddiasını reddetti.

Trump’ın bu konu ile ilgili konuşmasından hemen sonra bir açıklama yapan Amano, İran şimdiye kadar Bercam nükleer anlaşmasındaki tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini vurguladı.

Amano’dan başka AB yetkilileri ve Fransa, Almanya ve İngiltere troykası da Trump’ın iddialarını reddederek Bercam nükleer anlaşmasının devam etmesine vurgu yaptı.

Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif de ABD Başkanı Trump’ın İran’ı Bercam nükleer anlaşmasını ihlal etmekle ilgili suçlamasına tepki gösterdi.

Tepkisini twiter sayfasında dile getiren Dışişleri Bakanı Zarif, artık herkes Trump’ın dostluğunu en yüksek fiyatı ödeyenlere sattığını öğrendiğini, Trump coğrafya bilgisini de bu şekilde pazarladığını vurguladı.

Zarif, Trump’ın ahmakça nutkuna Fars Körfezin’de demokrasi kaleleri (!) yani Arabistan, BAE ve Bahreyn gibi rejimlerin destek vermesine de şaşırmamak gerektiğini ifade etti.

Zarif ayrıca Newsweek dergisine verdiği mülakatta da İran İslam Cumhuriyeti’nun füze ve savunma gücünü korumaya ve geliştirmeye vurgu yaptı. Zarif, İran’ın balistik füzeleri nükleer başlık taşımak için tasarlanmadığını, balistik füze denemeleri Bercam nükleer anlaşmasını ihlal etmediğini ve bu deneylerin tamamen savunma amaçlı olduğunu vurguladı.

Dünyanın bir çok ülkesinde siyasi yetkililer Amerika Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik yeni stratejisine tepki gösterdi.

Avrupa Birliği Dış Politika Sorumlusu Federica Mogherini, Trump’ın sözlerine gösterdiği tepkide, Bercam uluslararası bir anlaşma olduğunu ve hiç bir ülke tek başına bu anlaşmayı feshedemeyeceğini belirtti.

Fransa, Almanya ve Britanya ortak bir bildiri yayımlayarak Bercam’ın korunması onların çıkarlarını temin ettiğini belirtti.

Trump’ın yaftalarını olumlu karşılayanlar ise İsrail ve Arabistan rejimleri oldu.

Amerika Başkanı Trump Bercam’la ilgili tutumunu açıklamadan önce ise Almanya Dışişleri Bakanı ve Avrupa Birliği Dış Politika Sorumlusu İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif ile telefon görüşmesinde Bercam nükleer anlaşmasına vurgu yaptı.

Avrupa Birliği Dış Politika Sorumlusu Federica Mogherini ve Almanya Dışişleri Bakanı Zigmar Gabrial, Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif ile telefon görüşmesinde tüm tarafların Bercam nükleer anlaşmasına bağlı kalmaları gerektiğini vurguladı.

Görüşmede iki Avrupalı yetkili, İran bu anlaşmaya tam bağlı kaldığını ve bu yüzden anlaşmanın iktisadi faydalarından yararlanması gerektiğini belirtti.

Öte yandan Britanya Dışişleri Bakanı Buris Johnson’un daveti üzerine Londra’ya gelen İAEK Başkanı Ali Ekber Salihi, Amerika yönetiminin İslam İnkılabı Muhafızlar ordusunu terör örgütleri listesine alması ve İran’ın bu konuya göstereceği tepki ile ilgili soruya verdiği cevapta, bu karar uygulandığı takdirde ABD devletinin İran milletine yönelik hasmane tutumunun bir işareti olacağını belirtti.Salihi, her ülkenin silahlı kuvvetleri o ülkenin güvenliğinin güvencesi olduğundan, bu kararı doğal olarak savaş ilanı telakki edeceklerini vurguladı.

Salihi ayrıca Amerika’nın Bercam nükleer anlaşmasını ihlal etmesi bazı uluslararası sonuçları olacağını belirterek İran Amerika’nın davranışına göre gerekli kararı vereceğini ifade etti.

İslami Şura Meclisi Başkanı Ali Laricani, ABD Ortadoğu bölgesinde krizin devam etmesini güvenliği ticaret malzemesi olarak gördüğünü vurguladı.

Rusya’da düzenlenen parlamentolar birliği zirvesinde konuşan İslami Şura Meclisi Başkanı Laricani, Amerika’nın stratejisi, terörle mücadele etmek değil, terörle oynamak olduğunu belirtti.

Laricani, Amerika bölgede silah satışının peşinde olduğunu ve bölgede krizin devam etmesinden güvenliği ticaret malzemesi olarak yararlandığını kaydetti.İran ve Rusya ve diğer bazı bölge ülkelerinin işbirliği ile IŞİD gibi terör örgütleri şiddetle kan kaybettiğini belirten Laricani, ancak bazı çevreler ayrılıkçı hareketleri körükleyerek bölgeyi yeni krizlere sürüklemeye çalıştığını vurguladı.

Geçen hafta Ermenistan Başbakanı Karen Karapetyan Tahran’ı ziyaret etti.

Ermenistan Başbakanı Karen Karapetyan’ın Tahran ziyareti sırasında iki ülke arasında üç işbirliği belgesi imzalandı.

Tahran’a iki günlük resmi bir ziyaret için gelen Ermenistan Başbakanı Karapetyan, Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı İshak Cihangiri tarafından resmi törenle karşılandı.

İran ve Ermenistan arasında imzalanan üç işbirliği belgesi veterinerlik ve hayvanların sağlığı, kültür ve sanat alanlarını ve yine Cumhurbaşkanı bilim ve teknolojiden sorumlu yardımcısı ile Ermenistan iktisadi kalkınma ve yatırım bakanlığının bilim ve teknoloji alanında işbirliğini kapsıyor.

Söz konusu belgeler Cumhurbaşkanı birinci yardımcısı İshak Cihangiri ve Ermenistan Başbakanı Karen Karapetyan huzurunda iki ülkenin yetkilileri tarafından imzalandı.

Cumhurbaşkanı birinci yardımcısı Cihangiri belgelerin imzalanmasından sonra yaptığı açıklamada, Ermenistan İran’ın komşu ülkelerinden biri olarak İran İslam Cumhuriyeti’nin dış politikasında özel bir yeri bulunduğunu belirterek, Tahran yönetimi Ermenistan başta olmak üzere komşu ülkeleriyle ilişkilerini ve işbirliğini geliştirmekte hiç bir kısıtlama tanımadığını belirtti.

Cumhurbaşkanı Ruhani, Tahran’ı ziyaret eden Ermenistan Başbakanı Karapetyan ile görüşmesinde iki ülkenin gelişen ilişkilerine vurgu yaptı.

Ruhani, İran’ın Avrasya İstisadi Birliği’ne katılması bölgede yeni işbirliği ve ilişkilerin şekillenmesinde etkili olacağını vurguladı.

Ruhani ayrıca bölgede savaş ve ihtilaf hiç bir ülkenin yararına olmadığını vurguladı.Görüşmede Ermenistan Başbakanı Karaptyan da iki ülke arasındaki ilişkilerin tüm alanlarda gelişmesini istediklerini belirtti.

Dışişleri Bakanı Yardımcıları Seyyid Abbas Irakçi ve Muhammed İbrahim Rahimpur, geçen hafta enerji Bakanı yardımcısı Rahim Meydani ile birlikte üst düzey diplomatik bir heyet çerçevesinde Afganistan ile sağlanan ikili anlaşmaların uygulanmasını ele almak üzere Kabil’e gitti.

İran ve Afganistan ikili uzun vadeli işbirliği belgesini hazırlamak üzere beş ortak komisyon kurdu. Söz konusu beş komisyonun kurulması Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif’in Mayıs ayında Kabil’e yaptığı bir günlük ziyareti sırasında kesinleşmişti. İran heyetinin geçen hafta Kabil ziyareti de bu çerçevede gerçekleşti.

Geçen hafta İran İslam Cumhuriyeti uyuşturucu madde ile mücadele merkezi Başkanı yardımcısı Esedulllah Hadinejad da Salı günü Kabil’de uyuşturucu madde ile mücadele yönünde düzenlenen bölgesel oturuma katılarak İran İslam Cumhuriyeti’nin bu konuda sarfettiği çabaları anlattı.

İki gün süren oturumda uyuşturucu madde üretiminin azaltılması, haşhaş ekiminin alternatifleri ve uyuşturucu madde ekiminin çevre üzerindeki etkileri gibi konular ele alındı.

Avrupa ülkeleri ve Kuzey Amerika, Afganistan’da üretilen uyuşturucu maddelerin en büyük piyasaları sayılıyor. Ancak uyuşturucu maddeler Afganistan’ın komşu ülkelerinden transit ediliyor. Şimdiye kadar İran güvenlik güçlerinden dört bin personel uyuşturucu madde kaçakçıları ile mücadelede şehit düştü. Afganistan’dan İran’a uyuşturucu madde en çok İran’ın Doğu sınırlarından giriyor.