Հայացք մի մեծ ստին․ Իրանը Ռուսաստանի գործընկերն է ուկրաինական պատերազմում
-
Հայացք մի մեծ ստին․ Իրանը Ռուսաստանի գործընկերն է ուկրաինական պատերազմում
Ուկրաինայում պատերազմի մեկնարկից ի վեր արևմտյան երկրները բազմիցս մեղադրել են Թեհրանին պատերազմը սրելու մեջ՝ առանց որևէ ապացույցի պնդելով, որ Իրանը զենք է վաճառել Ռուսաստանին: Մեղադրանք, որը բազմիցս հերքվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետության իշխանությունների կողմից։
Վերջին տարիներին Ուկրաինան ԱՄՆ-ի և եվրոպական մի շարք երկրների հետ միասին պնդում է, որ Ռուսաստանը Ուկրաինայի պատերազմում օգտագործել է իրանական անօդաչու թռչող սարքեր։ Բայց այս պնդումը, որն արվում է առանց փաստաթուղթ ներկայացնելու, հետապնդում է այնպիսի նպատակներ, ինչպիսիք են Իրանի և Ռուսաստանի վրա քաղաքական և տնտեսական ճնշումների ավելացումը, ինչպես նաև պատերազմը շարունակելու համար Ուկրաինա արևմտյան զենք ուղարկելու արդարացումը։ Ըստ Pars Today-ի՝ Կիևի և նրա կողմնակիցների պահանջն ընդդեմ Թեհրանի տեղի է ունենում այն պայմաններում, երբ Իրանի Իսլամական Հանրապետությունը բազմիցս ընդգծել է, որ հավատարիմ է ակտիվ անկողմնակալ քաղաքականությանը՝ կապված ուկրաինական ճգնաժամի հետ:
Իրականում Իրանը այս ճգնաժամի կողմերից չէ, և այս ճգնաժամի սկզբից բարեկամական հարաբերությունների շրջանակում փորձել է երկու երկրներին վերադարձնել դիվանագիտական ուղի` տարաձայնությունները լուծելու և պատերազմի շարունակությունը կանխելու համար։
Տարաձայնությունը կարգավորելու նպատակով Իրանի Իսլամական Հանրապետությունը այս մեղադրանքի վերաբերյալ ուկրաինական կողմի հետ մասնակցել է փորձագիտական նիստերի։ Բայց ուկրաինական կողմը որևէ ապացույց չներկայացրեց պատերազմում Ռուսաստանի կողմից իրանական անօդաչու թռչող սարքերի օգտագործման վերաբերյալ, ինչը, իհարկե, մեղադրանքների անհիմն լինելու ևս մեկ ապացույց է։
Ըստ Իրանի հանգուցյալ արտգործնախարար Հոսեյն Ամիր Աբդոլլահյանի՝ Ռուսաստանի տրամադրության տակ գտնվող իրանական անօդաչուների փոքր քանակը կապված չի եղել ուկրաինական պատերազմի հետ և առնչվում է սպառազինությունների գործարքին այս պատերազմից շատ առաջ:
Իրանի բարձրաստիճան պաշտոնյաների տեսակետն ուկրաինական պատերազմի վերաբերյալ երբեք դրական չի եղել, և նրանք բազմիցս կոչ են արել դադարեցնել այն՝ ի շահ ժողովրդի: Ուկրաինայում պատերազմի սկսվելուց անմիջապես հետո Իսլամական հեղափոխության առաջնորդ Իմամ Խամենեին հեռուստատեսային ելույթում ասել է.
-Մենք դեմ ենք մարդկանց սպանությանը, ազգերի ենթակառուցվածքների ոչնչացմանը. Մենք չենք ընդունում, որ նման դեպքեր տեղի ունենան աշխարհի ցանկացած վայրում։ Սա մեր մշտական խոսքն է։
Մենք նման չենք արևմուտքցիներին... մենք կողմ ենք, որ պատերազմը դադարեցվի Ուկրաինայում, մենք ուզում ենք, որ պատերազմն այնտեղ ավարտվի․
Այնուամենայնիվ, ցանկացած ճգնաժամի բուժումը հնարավոր է միայն այն դեպքում, եթե հայտնի լինի ճգնաժամի արմատը: Ուկրաինայի ճգնաժամն արմատավորված է ԱՄՆ-ի և Արևմուտքի քաղաքականության մեջ։
Անցյալ տարի, հերքելով ուկրաինական պատերազմին Իրանի մասնակցության կեղծ պնդումը, իսլամական հեղափոխության մեծարգո առաջնորդը նշել էր.
-Մենք կտրականապես և միանշանակ մերժում ենք ուկրաինական պատերազմին մասնակցությունը, և նման բան բացարձակապես չի համապատասխանում իրականությանը։ Ուկրաինայում պատերազմը սկսել է ԱՄՆ-ը՝ ՆԱՏՕ-ն դեպի արևելք ընդլայնելու համար, և այժմ, մինչ Ուկրաինայի ժողովուրդը տառապում է խնդիրներից, ԱՄՆ-ն և նրա զենքի գործարանները ամենաշատն են շահում պատերազմից, և այդ պատճառով, նրանք խոչընդոտում են պատերազմի ավարտի համար անհրաժեշտ աշխատանքները։
Պաշտոնական վիճակագրության համաձայն, զենք արտադրող յոթ խոշոր եվրոպական ընկերությունները, ինչպես նաև զենք արտադրող ամերիկյան ընկերությունները, զգալի շահույթ են ձեռք բերել Ուկրաինայի վրա Ռուսաստանի և Գազայի հատվածի վրա Իսրայելի հարձակումից հետո:
«Accuracy» ֆինանսական և ռազմավարական խորհրդատվական ինստիտուտի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ 2022 թվականի փետրվարին ուկրաինական պատերազմի մեկնարկից ի վեր այս ոլորտում ամերիկյան յոթ գլխավոր ընկերությունների և նրանց եվրոպական գործընկերների գործունեությունն աճել է մոտ 60%-ով: