«Իրան» վավերագրական ֆիլմ․ «Դոլաթաբադի այգին»

Ֆիլմաշարի 7-րդ համարում, ներկայացվում է «Դոլաթաբադի այգին»:

00:07-00:41

«Դոլաթաբադի այգին» գտնվում է աշխարհի առաջին խեցե և երկրորդ պատմական քաղաքը համարվող Յազդում:

Այգին կառուցվել է լուսանային հիջրեթի 1160 թվականին ՝ «Մեծ խան» մականվամբ Մոհամմեդ Թաղի Խան Բաֆղիի օրոք: Այգին իրանական 9 այգիներից մեկն է , որն ընդգրկվել է ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի  ցանկում

00:52-01:42

Գլխավոր շատրվանը գտնվում է այգու գլխավոր առանցքում: Նրա չափսերը համապատասխանում են շինության քամու աշտարակի բարձրությանը: Ջրում արտացոլվում է շինության պատկերը:

Քամու աշտարակները համարվում են Իրանի անապատային շրջանների բնակելի շինությունների գլխավոր տարրը: Դոլաթաբադի այգին մեծ համբավ է վայելում հենց քամու աշտարակներ ունենալու համար: Ճարտարապետական այս գլուխգործոցն ունի շուրջ 33 մետր բարձրություն: Այգին զարդարում են բարձր նոճիներն ու եղևնիները:

01:47-02:43

Շինությունը կոչվում է նաև աշտարակի շենք: Շինությունը գտնվում է այգու ծայրամասում: Շենքն ունի երեք մեծ սենյակներ և մարմարե ավազան:

Քամու աշտարակն ութնակյուն է : Ուստի քամին շինությունում փչում է տարբեր ուղղություններով:

Աշտարակի ներքևում կա մի փոքրիկ ավազան, և երբ քամին փչում է ու դիպչում ավազանի ջրին, զով օդը տեղաշարժվում է շենքում:

02:47-03:50

Շինության ապակեպատ գունավոր դուռն ունի գեղեցիկ զարդանախշեր: Արևի ճառագայթների գեղեցիկ արտացոլանքը գեղեցկացնում է շինության միջավայրը: 

Աչքը շոյում են Իրանի հին ճարտարապետությանը բնորոշ երկրաչափական նախշերը, գունավոր ապակիներն ու լուսամուտները: Մեծ ու շարժուն լուսամուտներն ունեն երկաթե ու փայտե շրջանակ, որոնք ամռանն օդափոխում են շենքը: Բաց գույներով առաստաղը լույսը պահելու կարողություն չունի: Դա է պատճառը, որ նման ճարտարապետական ոճը մեծ պահանջարկ ունի Յազդ քաղաքում:

03:55-04:43

Յազդում աղյուսը հաճախ օգտագործվող շինանյութ է: Իրականում աղյուսը կիրառվում է շինությունների արտաքին տեսքը, հատակն ու այլ բաժինները լույսից պաշտպանելու համար: 

Շինությունը ճանաչված է ութնակյուն լինելու , նաև ներքին ճարտարապետության համար: Շինության գեղեցկությանը նպաստում են ներքին գմբեթաձև կամարները: Շենքում լուսամուտների դասավորման ոճը համարվում է Դոլաթաբադի այգու գեղեցկության գաղտնիքներից մեկը:

04:51-05:05

Այգին համարվում է Զանդիների ու Ղաջարների ժամանակաշրջանի գեղեցկություններից և Իրանի ճարտարապետական գլուխգործոցներից մեկը: