Սեպտեմբերի 25-ը Մուհամմադ մարգարեի մահվան տարելիցն է
Սեպտեմբեր 24, 2022 09:53 Asia/Tehran
2022 թվականի սեպտեմբերի 25-ը, լուսնային հիջրեթի Սաֆար ամսվա 28-ը, Մուհամմադ մարգարեի մահվան տարելիցն է: Սրբազան մի էություն, որին Բարձրյալը պարգևեց աշխարհին: Մարգարե, որ բարության ու փրկության ավետաբերն էր: Այս օրը նաև մարգարեի թոռան՝ Հասան Իբն Ալիի նահատակության օրն է:Այս կապակցությամբ ցավակցություն ենք հայտնում աշխարհի բոլոր մուսուլմաններին:
Երբ խոսվում է խավարամտությունից թվում է թե դա վերաբերում է հին ժամանակներին և այսօր մարդու բանականության ժամանակաշրջանում, պետք չէ այդ մասին խոսել: Սակայն խորանալով նրա մեջ, ինչ այսօր տեղի է ունենում, կարելի է հասկանալ, որ այսօր նույնպես մարդը տառապում է խավարամտությունից: Պետք է իմանալ, որ խավարամտությունն ապրելաձև է, որը տգիտության ու ցոփ կյանք վարելու վրա է հիմնված: Մի կյանք, որը նույնիսկ գիտությունն անգամ որպես միջոց է օգտագործում այդ նպատակով: Հենց այդ պատճառով էլ, չնայած այսօր գիտությունը շատ է զարգանում, սակայն խավարամիտ հասարակությունը չի հրաժարվում իր խավարամտությունից: Քանի որ գիտությունը չէ, որ նրան առաջ է տանում, այլ իր ներքին ցանկությունները: Հենց այդ պատճառով էլ այսօր բռնությունը և սպանդը վերածվել են արևմտյան ժամանակակից կյանքի անքակտելի մասի: Հեղափոխության առաջնորդի ասելով. «Խավարամտությունը լայն իմաստով նշանակում է մարդկային ցանկասիրության ու գոռոզամտության իշխանությունը կյանքի վրա: Խավարամտություն, այսինքն՝ երբ բազմաթիվ հսարակություններ այդ ցանկությունների ազդեցությամբ, մոռացության են տալիս առաքինությունը և ստոր արժեքները իշխող են դառնում»:
Նախաիսլամական շրջանի պատմությունը վկայում է, որ երբ մարդը դեռ չէր զարգացել, բազմաթիվ էին չարքիներն այդ թվում՝ սպանդը, թալանը, բռնությունը, կռապաշտությունը, աղջիկներին կենդանի կենդանի թաղելը, սնոտիապաշտությունը: Իմամ Ալին ասում է. Այդ ժամանակ մարդիկ մոլորոված էին ու խորտակված տգիտության մեջ: Ցանկասիրությունը նրանց հեռացրել էր արդարությունից, իսկ տիգիտությունից նրանց ուղեղը մթագնել էր: Եվ նրանք տառապում էին մոլորությունից»: Այդ ժամանակ, իսլամի մարգարեն անդրադարձավ այս մոլորությանը: Նա այն անձն էր, որ հենց մանկուց խուափում էր կռապաշտությունից ու հեռու մնում անբարոյականությունից և 40 տարեկանում մարգարե դարձավ: Նրա ամենակարևոր ուղերձը մարդկանց դեպի միաստվածություն հրավիրելն էր: Նա նպատակ դրեց, որպեսզի իր բարոյական արժեքները տարածի:
Ղուրանն այս կապակցությամբ ասում է. «Դու հիմնված ես բարոյական արժեքների վրա»:
Իսլամի մարգարեն մարդկանց հրավիրում էր մարդասիրության, ժողովրդավարության ու արդարության: Նա ամենի հետ խոսում էր ըստ վերջինիս ինտելեկտի ու հնարավորությունների: Մարգարեն ներող էր և անգամ երբ Մեքքան գրավվեց, նա համընդհանուր ներում շնորհեց: Նույնիսկ իր հորեղբորը սպանողնին ներեց: Մարգարեն մարդասիրությունը և հավասարությունը բերեց վայրենաբարո արարքների ու արյունարբության դեմ: Երբ մարգարեն եկավ, ժողովրդի մշակությը, գրականությունն ու քաղաքակրթությունը ծաղկեցին, իսլամ աշխպարհում տարածվեց գիտությունը և իսլամ աշխարհից տարածվեց Իսպանիա, Բրիտանիա, Գերմանիա և այլ եվրոպական երկրներ:
Բարության մարգարեն, իսլամի ուսմունքների հիման վրա, նոր լույս բացեց ու նոր քաղաքակրթույան հիմք դրեց: Հզոր քաղաքակրթություն, որից ծնվեցին այնպիսի մարդիկ, ովքեր հետևեցին մարգարեի ուսմունքներին: Ղուրանը մարգարեին որպես լուսավոր ճրագ է բնութագրում:
Ահզաբ սուրահի 46-րդ այան ասում է. «Մենք քեզ հրավիրեցինք դեպի Աստված, որպեսզի հնազանդվես նրա հրամանին և դառնաս լուսավոր ճրագ»:
Այս այայի համաձայն, իսլամի մարգարեն նման է արևին, կենսատու է և շարժման զարգացման աղբյուր: Նա վերացնում է բռնությունն ու խավարը և բոլոր աչքերն ու սրտերն իր կողմ հրավիրում: Ուստի նա կարող է մարդուն հասցնել մի կետի, որ գտնի փրկության ճանապարհը և հասնի կատարելության: Եթե մարդը ցանկանում է ազատվել գոռոզությունից ու տգիտությունից, պետք է ենթարկվի մարագարեի ուսմունքներին: Մարդուն ստեղծել է Աստված, ուրեմն նա պետք է այնպես ապրի, ինչպես Աստված է հորդորում և մարգարեները քարոզում, որպեսզի չկորցնի իր մարդկային էությունը:
Մեկ անգամ ևս ցավակցություն ենք հայտնում Աստծու մարգարեի ու նրա թոռան՝ Իմամ Հասան Մոթջթաբայի մահվան տարելիցի կապակությամբ: