تفسیر- آغاز سفر وزیر امور خارجه ایران به امریکای لاتین

محمد جواد ظریف وزیرامورخارجه ایران صبح روز یکشنبه در صدر هیاتی سیاسی - اقتصادی، نخستین سفر خود را به امریکای لاتین آغاز کرد .

هدف از دیدارهای محمد جواد ظریف از شش کشور امریکای لاتین گسترش روابط سیاسی و اقتصادی با این کشورها به خصوص پس از توافق برجام اعلام شده است.

در این سفر یک هفته ای هیاتی اقتصادی شامل بیش از 60 نفر از تجار، بازرگانان و صاحبان شرکت های بخش خصوصی در حوزه های مختلف از جمله خدمات فنی و مهندسی ظریف را همراهی می کنند. دیدار ظریف از امریکای لاتین از هاوانا آغاز شد . ظریف پس از کوبا به نیکاراگوئه،اکوادور، شیلی، بولیوی و ونزوئلا سفر خواهد کرد.

توسعه روابط با کشورهای آمریکای لاتین ، از سیاست‌های جمهوری اسلامی ایران است. یکی از دلایلی که ایران و کشورهای آمریکای لاتین را به هم نزدیک کرده است ، سابقه مشترک انقلابی و ضد استکباری است. آمریکای لاتین خاستگاه نهضت های مردمی و جنبش های زیادی بوده است .

علاوه بر سابقه  انقلابی و ضد استکباری ایران و کشورهای آمریکای لاتین ؛ توسعه این روابط با انگیزه های اقتصادی نیز بوده است . امروزه با وجود فاصله زیاد جغرافیایی ، ایران در امریکای لاتین در جایی که روزی حیاط خلوت امریکا محسوب می شد ، به عنوان کشوری بزرگ و با تمدن ، صلح طلب و پویا در عرصه های بین المللی شناخته می شود . طیف قابل توجهی از نخبگان و فعالان سیاسی در آمریکای لاتین ایران را به عنوان یک کشور تاثیر گذار در منطقه مهم ژئوپلیتیک خاور میانه (غرب آسیا) و بویژه در حوزه خلیج فارس می شناسند.

ایران و کشورهای این منطقه در سه دهه گذشته به دنبال گسترش روابط زیربنایی بوده اند، به همین جهت گسترش مناسبات در زمینه‌های اقتصادی و سیاسی و فرهنگی مورد توجه قرار گرفته است .

اما اهمیت سفر ظریف به امریکای لاتین در شرایط فعلی را می توان در چارچوب تحولات در سطح بین المللی و ضرورتهای همگرایی و همکاری در مسایل کلان دانست . عضویت ایران و کشورهای امریکای لاتین در سازمان ملل، جنبش عدم تعهد، گروه 77 (کشورهای در حال توسعه) و شماری دیگر از مجامع و نهادهای مهم بین المللی از زمینه های مساعد برای همکاری مشترک در عرصه های سیاسی و بین المللی است. انتقال ریاست ایران بر جنبش غیر متعهدها به ونزوئلا ؛ تقویت همگرایی درمسایل و چالش هایی نظیر تروریسم و افراط گرایی و هماهنگی در خصوص سیاست های نفتی در اوپک با ونزوئلا پیش از اجلاس ماه سپتامبر از موضوعاتی است که در این سفر مورد توجه دیپلماسی ایران قرار دارد .

در این حال دیدار و مذاکره با مقام های کشورهای مقصد و برگزاری سمینارهای اقتصادی بخش های خصوصی از دیگر برنامه های این سفر است. با توجه به مولفه های یاد شده ، باید گفت با وجود بعد مسافت، زمینه های همکاری ایران با کشورهای این منطقه در عرصه های مختلف بسیار زیاد است.

کشورهای امریکای لاتین با 30 کشور و جمعیتی بالغ بر 600 میلیون نفر دارای ظرفیت های بزرگی هستند و از نظر سیاسی و اقتصادی در صحنه بین المللی و فرایند تصمیم سازی در سازمان ملل نقش مهم و تاثیرگذاری دارند.

یکی از اهداف کلانی که جمهوری اسلامی ایران دنبال می کند ، تهدید زدایی و تقویت همگرایی در حوزه سیاست خارجی، در مورد مسائل امنیتی در سطح منطقه ای و جهانی است . از این دید گاه می توان گفت تعاملات ایران با کشورهای آمریکای لاتین چه در سطح سیاسی و چه در عرصه اقتصادی ودر کنار آن همکاری های فرهنگی فرصت های خوبی را برای دو طرف فراهم کرده است . بویژه آنکه اکنون اجرای برجام و رفع تحریم ها فضای جدید و مناسبی ایجاد کرده است. لذا گام هایی که در این سفر در زمینه توسعه مناسبات سیاسی ، اقتصادی و فرهنگی برداشته می شوند تامین کننده منافع مشترک است و شالوده محکمی رابرای همکاری های بیشتر و متنوع تر فراهم می سازد که به پیشبرد اهداف بلندمدت مشترک ایران و آمریکای لاتین کمک خواهدکرد .