تفسیر- دیدار وزرای دفاع تاجیکستان و ازبکستان

"شیرعلی میرزا" وزیر دفاع تاجیکستان و "عبدالسلام عزیزاف" وزیر دفاع ازبکستان در چارچوب اجلاس شورای وزیران دفاع کشورهای مستقل مشترک المنافع همسود در شهر دوشنبه دیدار و گفتگو کردند.

در این دیدار، طرفین دورنمای همکاری های نظامی و فنی دوکشور را بررسی و بر گسترش روابط بین دوشنبه و تاشکند تاکید کردند. وزیران دفاع تاجیکستان و ازبکستان همچنین با اشاره به وضعیت پیچیده در منطقه و جهان، بر ضرورت تعاملات جهت جلوگیری از هر گونه خطرات تاکید و خواستار مبارزه مشترک با تروریسم بین المللی شدند.

شکی نیست که ضرورت های ناشی از ناامنی ها در منطقه موجب شده است، مقام های نظامی کشورهای آسیای مرکزی در دوشنبه نشست مشترک برگزار کنند. این ضرورت ها همچنین زمینه های لازم برای دیدار وزیران دفاع ازبکستان و تاجیکستان را فراهم کرده است . به هر حال ، دیدار وزیران دفاع ازبکستان و تاجیکستان برای هر دو کشور و برای مجموعه جمهوری های آسیای مرکزی و کشورهای عضو جامعه همسود از اهمیت زیادی برخوردار است . هر دوکشور از مشکلات ناامنی که عمدتا" از خارج از دوکشور وارد می شوند رنج می برند و در عین حال اختلاف های مرزی بر مناسبات دوکشور همسایه سایه افکنده است . در برخی از موارد ، اختلاف نیروهای مرزی دوکشور تا آستانه درگیری های کشیده می شود ، اما تنش های دوکشور با میانجیگری های روسیه و دیگر کشورهای همسایه به صورت موقت خاتمه می یابد . در این شرایط ، دیدار وزیران دفاع ازبکستان و تاجیکستان می تواند مرهمی بر آلام ملت های دوکشور باشد . زیرا انتظار می رود این دیدار و دیدارهای مشابه بهانه ای شود تا از تنش های آتی دوکشور کاسته شود . در عین حال، برغم شرایط پیچیده جاری و وجود تهدیدهای متعدد در منطقه آسیای مرکزی ، چنین به نظر می رسد که سیاستمداران حاکم بر آسیای مرکزی به جای همگرایی ، به واگرایی تمایل بیشتری از خود نشان می دهند. در این زمینه، برخی صاحبنظران ، منفعت طلبی نخبگان سیاسی حاکم برکشورهای منطقه آسیای مرکزی را مانع اصلی همگرایی کشورهای آسیای مرکزی قلمداد میب کرده اند. به عنوان مثال، "طلعت تاسماگامبِت‌اف"   (Tal'at Tasmagambetov) یک کارشناس سیاسی فعال در قزاقستان،گفت، با وجود اوضاع ناگوار اقتصادی و تشدید اختلاف ها بر سر استفاده از منابع آب و انرژی مشترک در منطقه آسیای مرکزی ، حاکمان این کشورها منافع شخصی و گروهی خود را بر مصالح ملت‌ های شان ترجیح می‌دهند و به جای اتحاد و همگرایی ، با اقداماتی نظیر قطع شبکه برق سراسری منطقه ، به یکدیگر فشار می‌آورند .

با وجود این ، مقرر شده است تاجیکستان در سال 2018 میلادی ریاست جمهوری های همسود را در اختیار بگیرد . ازبکستان نیز در سال 2020 میلادی همین نقش را به عهده خواهد گرفت . به دلیل اهمیت کشوری که ریاست جامعه همسود را در اختیار می گیرد ، بدیهی است که  دوکشور از اختلاف های موجود خواهند کاست . بویژه که ، موضوع امنیت و همگرایی های نظامی و سیاسی ، اولویت جمهوری های مستقل مشترک المنافع همسود خواهد بود . با توجه به این واقعیت ها ، باید دیدار اخیر وزیران دفاع ازبکستان و تاجیکستان را برای هر دوکشور و ملت های منطقه حائز اهمیت قلمداد کرد.