تفسیر - واکنش سوریه به مداخلات نظامی ترکیه

دولت سوریه از شورای امنیت سازمان ملل متحد خواست ترکیه را تحت فشار قرار دهد تا نظامیانش را از اراضی سوریه خارج کند و به استقلال و تمامیت ارضی این کشور احترام گذارد.

در این چارچوب وزارت خارجه سوریه با ارسال دو نامه جداگانه به روسای سازمان ملل و شورای امنیت اعلام کرده است که نقض حاکمیت سوریه و انجام عملیات نظامی ترکیه در خاک این کشور، «جنایت جنگی و جنایت علیه بشریت» به شمار می‌رود.

در این دو نامه آمده است ترکیه در چند روز گذشته سه هزار فرد مسلح را از طریق مرزهای خود وارد سوریه کرده است تا در کنار گروه های تروریستی در حلب با ارتش این کشور بجنگند.

وزارت امور خارجه سوریه ورود نظامیان ترکیه به شهر جرابلس را برای مبارزه با داعش « نمایش » توصیف و تاکید کرد این نظامیان حتی یک گلوله هم به سوی تروریست های داعش شلیک نکردند.

شکایت سوریه از ترکیه در حالی است که برخی از محافل خبری مغرض در منظقه از جمله شبکۀ تلویزیونیِ الجزیره روز دوشنبه اعلام کرد که شبه‌نظامیانِ گروه معارضِ موسوم به «ارتش آزاد سوریه» با پشتیبانی هوایی و زمینی ترکیه، 18 روستا را در جنوب و غرب شهر جرابلس، در استان حلب، از حضور تروریست‌های داعش پاکسازی کردند و در حال حرکت به سمت شهر منبج هستند .

نکته قابل تامل آن است که دولت سوریه بارها تاکید کرده است که مبارزه با تروریسم در خاک این کشور از سوی هر کسی که باشد باید از طریق هماهنگی با دولت سوریه صورت بگیرد و ما در مبارزه با تروریسم به بهترین صورت به وظیفه خود عمل می کنیم.

ترکیه در حالی تمامیت ارضی کشور همسایه خود را نقض می‎کند که با سوریه هیچ توافقی برای مداخله و حضور نظامیان ترک در این کشور امضاء نکرده است و مسوولان سوری نیز چنین درخواستی از دولت ترکیه نداشتند.

گفتنی است که قوانین دیپلماتیک و بین المللی ، روابط بین کشورها را سازماندهی می‌کند و واضح‌ترین این قوانین ، احترام به حاکمیت ملی و ارضی کشورها و دخالت نکردن در امور داخلی آنان است.

اصول اساسی حُسن همجواری و احترام متقابل ، اساس و مبنای برقراری روابط دوستانه دو کشور است و همین اصول ، روابط کشورها را عمیق و پایدار می‎کند.

این درحالی است که ترکیه در سال‎های اخیر بویژه با شروع بحران سوریه ، سیاست کاهش تنش با همسایگان را عملا به سیاست نسنجیده و تنش آفرینی و مداخله جویانه در منطقه خاورمیانه تغییر داده است.

ماجراجویی های رهبران ترکیه ، با شعار آنان مبنی بر برقراری آرامش و ثبات در منطقه و مبارزه با تروریسم همخوانی ندارد و سیاست خارجی کنونی آنکارا ، به تشدید تنش در منطقه پرتنش و ملتهب خاورمیانه انجامیده است.

تحرکات نظامیان ترک در سوریه بدون اجازه دولت سوریه ، نوعی تجاوزگری است که با قوانین بین المللی و اصل حُسن همجواری و همزیستی مسالمت آمیز همخوانی ندارد.

ضمن آنکه هر اقدام نظامی در خاک یک کشور ، نیازمند مجوز شورای امنیت سازمان ملل است ، اما با توجه به بدعت باراک اوباما ، رئیس جمهوری آمریکا در تشکیل ائتلاف ضد داعش در خاک سوریه بدون مجوز شورای امنیت ، تداوم این نوع بدعت‎ها ،به زیان صلح و امنیت جهانی است.

هر اقدام خودسرانه و خارج از چارچوب قوانین بین المللی و بدون احترام به حاکمیت کشورها ، نقض تمامیت ارضی آن کشور محسوب می شود و بهانه داعش ، نمی تواند پوششی برای نقض حاکمیت و تمامیت ارضی سوریه باشد.

به هرحال رفتارهای ضد و نقیض و غیر شفاف و متغیر ترکیه در عرصه سیاست خارجی و ارتباطات آشکار و پنهان ترکیه با گروههای تروریستی از جمله گروه داعش که اخبار آن به طور گسترده منشتر شده است تردیدهای جدی را در خصوص ادعاهای ترکیه در مبارزه با داعش بوجود آورده است .

با توجه به نوع رفتار غیرقانونی و مداخله جویانه ترکیه ، دولت سوریه با کنار گذاشتن گزینه پاسخ متقابل که حق قانونی کشورها در برابر خاطیان است ، از روش‎های قانونی ، اقدام خارج از عرف ترکیه را نزد سازمان ملل و شورای امنیت سازمان ملل متحد پیگیری می ‎کند.