گزارش خبری -«تعارفات سیاسی» وجه غالب سفر پوتین به تاجیکستان

رسانه ها و ناظران آسیای مرکزی که سفر رسمی روز گذشته ولادیمیر پوتین رئیس جمهوری روسیه را به تاجیکستان ارزیابی کرده اند، «تعارفات سیاسی» را وجه غالب این سفر دانستند.

به گزارش ایرنا؛ ظاهرا هدف اصلی رهبر روسیه از این سفر  بیست و پنجمین سالگرد تجلیل از برقراری روابط دیپلماتیک میان مسکو با دوشنبه و تقویت روابط دوجانبه  اعلام شده بود اما به گفته تحلیلگران رسانه های بی طرف و مستقل نتیجه مهمی برای این کشور کوچک و کم توسعه آسیای مرکزی نداشته است.

گفته شد که در سفرپوتین به این کشور تعدادی اسناد همکاری امضا شد ولی مطبوعات مستقل تاکید می کنند که این سندها تشریفاتی بوده است و اهمیت و نتیجه خاصی برای  تاجیکها نداشت.

سایت eurasianet.org می نویسد پوتین در سفرش به تاجیکستان به رد و بدل شدن تعارفات معمول با همتای تاجیک خود، امامعلی رحمان در روز 27 فوریه در نشست خود در شهر دوشنبه پرداخت.این نشریه الکترونیکی با انتشار توافقنامه های امضاشده و اظهارات مختصر سران دو کشور نوشت: شهروندان تاجیک ، از سفر ولادیمیر پوتین به تاجیکستان انتظار تحولات عظیم داشتند ولی ناامید شدند، چون، ظاهرا هیچ تحول مهمی رخ نداد.

برخی کارشناسان می‌گویند: هدف مهم چنین سفر یک مقام عالیرتبه روس می‌توانست حل و فصل مسایل دیرین دو کشور از جمله عضویت تاجیکستان در اتحادیه اقتصادی اوراسیا باشد ولی دوشنبه در آستانه این سفر گفته بود که «این مسئله هنوز در حال بررسی است».

بیشتر کارشناسان می‌گویند، احتمالا مهمترین گفتمان های بین پوتین با رهبران تاجیکستان در پشت درهای بسته مانده است.

همچنین کارشناسان می گویند چون روسیه نتوانسته بود، تاجیکستان را به اتحادیه اقتصادی اوراسیا بکشاند، حالا می‌خواهد نفوذ سیاسی و نظامی‌اش را در این کشور تقویت کند که در سالهای اخیر کمرنگ شده بود.موضوع دیگر مسئله مهاجران کاری تاجیک بود که رسما قول عملی و اجرایی برای حل مشکلات انها ارائه نشد و تنها در حد حرف باقی ماند.

اگر چه مقامهای روس وعده دادند که این مسئله حل می شود ولی تاکنون مشخص نیست، که از 270 هزار مهاجر تاجیک اخراج شده از روس برای عفو چند نفر اقدام خواهد شد.

ضمن اینکه پوتین هم با ذکر این نکته که مهاجران کاری تاجیک «از شرایط مناسب» برخوردارند گفته است روسیه در در فکر امتیاز بیشتر برای آنها نیست چون 15 روز اقامت بدون محدودیت در روسیه و سه سال کار با جواز در این کشور خود امتیاز است.

سرگئی شایگو، وزیر دفاع روسیه ابان ماه سال گذشته در دیدار با شیرعلی میرزا، همتای تاجیک خود در شهر مسکو گفته بود که در سال جاری روسیه به تاجیکستان ادوات نظامی ازجمله، هواپیماهای جنگی و بالگرد می‌دهد. ولی سایت «نیزویسیمیه گزیته» نوشت: ظاهرا این موضوع عملی نشده است.

پوتین در این سفر گفته است که در صورت لزوم به خاطر مسدود کرن راه تروریستها به خاک تاجیکستان، از نیروی پایگاه 201 روسیه استفاده خواهد شد؛ ولی تحلیلگران آگاه تاجیک معتقدند هدف اصلی روسیه بازگشت نظامی خود به مرزهای تاجیکستان است ، زیرا روسیه همیشه تلاش کرده است که نظارت بر مرز تاجیکستان با افغانستان را در دست داشته باشد و به این وسیله نفوذ و قدرت امپراتوری خود را برقرار کند.

با توجه به اینکه روسیه در کشورهای دارای منابع بزرگ نفت و گاز آسیای مرکزی مانند قزاقستان، ازبکستان و ترکمنستان نفوذ چندانی ندارد، می‌خواهد این خلا را از حساب کشورهایی مثل تاجیکستان و قرقیزستان جبران کند.

تاجیکستان با افغانستان هزار و 400 کیلومتر مرز مشترک دارد و تا سال 2005 حفاظت از این مرز را نیروهای مرزبان روسیه به عهده داشتند. پس از خروج این نیروها بارها مقامات عالیرتبه نظامی و سیاسی روسیه به ناموفق بودن مرزبانان تاجیک در حمایت از خطوط مرزی اشاره‌ و موضوع امکان بازگشت نیروهای مرزبان روس به مرز تاجیکستان و افغانستان را مطرح کرده بودند؛اما مقامات تاجیکستان این خواسته روسها را غیر قابل قبول خوانده اند.