نشست فوق العاده کمیسیون برجام در وین

نشست فوق العاده کمیسیون برجام به درخواست فرانسه، بریتانیا، آلمان و ایران، با حضور نماینده اتحادیه اروپا و به ریاست «سید عباس عراقچی» و «هلگا اشمید» معاون مسؤول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز یکشنبه 28ژوییه ،در وین برگزار شد.

دراین نشست توافق ها و هماهنگی‌های نشست قبلی کمیسیون برجام و روند پیشرفت آنها مورد بحث و بررسی قرار گرفت .

"سیدعباس عراقچی" روز یکشنبه پس از پایان نشست فوق العاده  کمیسیون برجام در وین، در جمع خبرنگاران، گفت: ایران به کاهش تعهدات خود در توافق هسته ای تا زمانی که از منافعش محافظت شود، ادامه می‌دهد.

نشست قبلی این کمیسیون در سطح مدیران سیاسی وزارت خارجه روز ۲۸ ماه ژوئن  در حالی در وین برگزار شد که ایران در واکنش به بدعهدی های پی در پی طرف های اروپایی بخشهایی از تعهدات خود را کاهش داد .

در اجرای این تصمیم ؛ ایران 7 ژوئیه پس از پایان مهلت 60 روزه به اروپا برای اجرای تعهدات برجامی‌، در گام نخست محدودیت‌های تعیین شده در برجام در حوزه غنی سازی اورانیوم و تولید آب سنگین را لغو  وفرایند عبور از سطح غنی سازی 3.67 درصد را آغاز کرد.

بر اساس بندهای 26  و 36  برجام، در صورت پایبند نبودن طرف مقابل به تعهداتش، ایران حق دارد اجرای تعهدات خود را به شکل کلی یا جزئی متوقف کند.

«سید حسین نقوی حسینی»سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی ایران روز یکشنبه در گفت و گو با خبرگزاری مجلس با اشاره به کاهش تعهدات برجامی ایران گفت : درصورت عملی نشدن وعده های سه کشور اروپایی آلمان،انگلیس و فرانسه برای حفظ برجام، قطعاً جمهوری اسلامی ایران اجرای گام های بعدی را در دستور کار خود قرار خواهد داد.
سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی ایران با یادآوری مهلت 60 روزه دوم ایران به اروپا افزود : "افزایش تعداد سانتریفیوژها، نصب دوباره سانتریفیوژهای IR-۲و IR-۲m، افزایش تعداد سانتریفیوژهای فعال در آبشارهای غنی‌سازی‌ و غنی‌سازی ۲۰درصدی و تقویت آب سنگین اراک از گزینه‌های مطرح در گام سوم است."

 پس از خروج آمریکا از توافق هسته‌ای، اروپایی ها به ویژه سه کشور فرانسه ، بریتانیا وآلمان وعده حمایت کامل از برجام را دادند وازایران خواستند که بر تعهدات برجام باقی بماند .ایران به قول خود عمل کرده وانتشار پانزده گزارش  آژانس بین المللی انرژی اتمی ،موید همکاری کامل ایران دربرجام است .این روند اما درصورتی به نتیجه خواهد رسید که دو طرفه باشد. اروپایی‌ها در حالی مدعی حمایت برجام هستند که طنز تلخ آنها به نام"  اینستکس" حتی برآورنده ذره‌ای از منافع برجامی ایران هم نیست.

اروپا  برای حفظ  این توافق بین‌المللی سازوکارهایی را پیشنهاد داده اما برای  اجرا ی آن با تردید مواجه است.از اینرو گره این کار بدست اروپا باز خواهد شد.

"جان تیرمن "مدیر اجرایی و پژوهشی مرکز مطالعات بین‌المللی دانشگاه ام‌آی‌تی آمریکا معتقد است  : "اروپا در مقابل آمریکا و برای اجرای تعهداتش ضعیف است، بنابراین نباید توقع اتفاق ویژه‌ای از سوی اروپا را داشت."

اروپا پس از خروج آمریکا از برجام 11 تعهد به ایران داد . این تعهدات شامل مسایل مربوط به سرمایه گذاری، حمل و نقل، فروش نفت و سایرموارد است و اینستکس مقدمه‌ای برای اجرای تعهدات اروپاست.

آنچه مسلم است با توجه به این تعهدات ؛ حفظ برجام مستلزم نقش‌آفرینی فعالانه از جانب  اتحادیه اروپاست.  محمدجواد ظریف، وزیر امورخارجه ایران در این زمینه در اظهاراتی صریح  تاکید کرده است  ؛ ما تعهدات خود را به همان شکلی انجام می‌دهیم که  اروپا تعهدات خود را انجام دهد.

حسن روحانی رییس جمهوری اسلامی ایران هم  پیش از اقدام ایران به  کاهش تعهدات برجامی  با  ارسال نامه برای سران 5 کشور اروپایی وبا انتشار بیانیه رسمی اعلام کرد؛اقدام ایران در کاهش تعهدات برای ضربه زدن به برجام نیست، بلکه در راستای حفظ برجام است؛ چرا که معتقدیم که اگر اقدامی انجام ندهیم، برجام از بین خواهد رفت.

اکنون باید دید رایزنی های روز یکشنبه در "وین" تا چه اندازه می تواند انتظارات از آخرین فرصت های باقیمانده برای حفظ برجام را برآورده سازد .