تفسیر - پایان نشست یک روزه سران پیمان امنیت جمعی در ایروان
اجلاس یک روزه سران پیمان امنیت جمعی (موسوم به سی اس تی اوCSTO ) در ایروان پایتخت ارمنستان با صدور بیانیه ای به کار خود پایان داد.
به گزارش خبرگزاری ایرنا ، نشست سران پیمان امنیت جمعی روز جمعه (14 اکتبر) به ریاست ارمنستان برگزار شد . در نشست ایروان ، روسای جمهوری روسیه ، ارمنستان ، بلاروس ، قرقیزستان ، تاجیکستان و نخست وزیر قزاقستان شرکت کردند.
در بیانیه پایانی ، کشورهای عضو پیمان امنیت جمعی به تاثیرات منفی اقدامات یکجانبه آمریکا با هدف استقرار سامانه پدافند موشکی در نزدیکی مرزهای کشورهای عضو این پیمان تاکید و از استقرار این سامانه موشکی آمریکا در منطقه ابراز نگرانی کردند. در این بیانیه همچنین بر لزوم حل و فصل مسالمت آمیز مناقشه قره باغ از راه های سیاسی و دیپلماتیک تاکید شده است . در نشست ایروان همچنین 24 سند مورد تایید شرکت کنندگان قرار گرفت . از جمله این اسناد می توان به استراتژی پیمان امنیت جمعی تا سال 2050 میلادی و ایجاد مرکز واکنش در هنگام بحران اشاره کرد . بر اساس توافق کشورهای عضو پیمان امنیت جمعی ، بلاروس ریاست دوره ای این پیمان را در سال آینده به عهده خواهد داشت . مقر پیمان امنیت جمعی در مسکو قرار دارد .
کارشناسان ، بیانیه پایانی کشورهای عضو پیمان امنیت جمعی را نشان دهنده وحدت کشورهای عضو پیمان امنیت جمعی به منظور مقابله با سلطه جویی های آمریکا در بخش مهمی از جهان قلمداد می کنند . آمریکا بر استقرار پایگاه های نظامی در برخی از کشورهای اروپای شرقی و هم مرز با روسیه تاکید دارد . در حالی که ، مقام های مسکو این اقدامات آمریکا را در راستای سلطه گری های آمریکا و با هدف ضربه زدن به روسیه قلمداد می کنند . در بیانیه پایانی نشست ایروان همچنین موضوع مناقشه جمهوری آذربایجان و ارمنستان مورد بررسی شرکت کنندکان قرار گرفته است .
در همین ارتباط ، کارشناسان ، تاکید بر حل مسالمت آمیز مناقشه قره باغ را به صورت ضمنی حمایت از ارمنستان برای تداوم این مناقشه می دانند . با توجه به نفوذ روسیه در پیمان امنیت جمعی ، گرفتن امتیاز ریاست این پیمان از ارمنستان را نیز باید به معنای نقش روسیه در مناقشه آذری - ارمنی قلمداد کرد . در حقیقت ، کشوری که میزبان یک نشست بین المللی و منطقه ای است ، ریاست یک دوره را به عهده می گیرد . اما در پیمان امنیت جمعی ریاست ارمنستان به بلاروس تعلق گرفته است و این امر می تواند امتیاز روسیه به جمهوری آذربایجان قلمداد کرد . موضوعی که با وجود فقدان حضور نماینده ای از جمهوری آذربایجان رخ داده است . در واقع ، باید گفت، به منظور اجرای طرح ولادیمیر پوتین رئیس جمهوری روسیه در زمینه پایان دادن به مناقشه طولانی مدت قراباغ ، دولتمردان مسکو همچنان تلاش می کنند .
ناگفته نماند که ، سازمان پیمان امنیت جمعی در سال 1992 میلادی و با مشارکت کشورهای روسیه ، ارمنستان ، بلاروس ، قزاقستان ، قرقیزستان ، تاجیکستان ، ازبکستان ، جمهوری آذربایجان و گرجستان تشکیل شد . این کشورها در سال 2002 میلادی تصمیم گرفتند ، این سازمان را به یک ائتلاف نظامی تبدیل کنند . بعدها جمهوری آذربایجان، گرجستان و ازبکستان از این پیمان جدا شدند . این سازمان در روز دوم ماه دسامبر سال 2004 میلادی به عنوان عضو ناظر درمجمع عمومی سازمان ملل پذیرفته شد. اهداف تشکیل این سازمان محدود کردن زمینه گسترش ناتو به سمت شرق و نفوذ آمریکا در حوزه کشورهای همسایه روسیه متمرکز است که پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و کاهش توان سیاسی ، اقتصادی و نظامی فدراسیون روسیه ، به منظور متحد نگهداشتن کشورهای عضو اتحاد و بالا بردن ظرفیتهای نظامی و سیاسی آن ها ایجاد شده است .