İron,çıl sor inğılobi bəpeştə-9
İron,çıl sor inğılobi bəpeştə-9
İronədə,təğribən bın dəvardə çıl sori ha I ya dı sorədə qıləy vıjnemon dəvordıney bıə ki, çəy səmərə və foydə həm mıxtəlifə siyosi nəzə soyb bıə devləton bə hakimiyyət omeye. Tarıx iyən siysosi sosyoloji mutoliyə nəzəku,dəvardə əsrdə İronədə siyosi inkişofi nıbey vey təsirinə amil,hukuməti orqanonədə həddiku ziyodə ğudrəti təmərkuz pəydu kardey və millətiku iborət bıə partiyəon iyən təşkiloton kamə iştirok be.İslomi inğılobi bənav İroni siyosi tarıxədə nışon doydə ki,İroni siyosi ğudrəti soxtemon tarıxi veyə zəmononədə joqo ğəbiləvi iyən sulolə hakimiyyət mevcud be ki,zoə ıştə pı bəpeştə hukuməti bə dast seyədbe iyən çəy yol bedəbe və millət həm bəvon hiç qıləyni etımodışon nıbe.qıləy məxsusə qrupi dastədə qıləy dıjdə ğudrəti cəm bıey,çı camiyə dastiku əvoni tənğıd kardey icozə seydə.millət həni bə jıqo qıləy siyosi mexanizmi etımodışon nıbe və siysoi partiyəon həm bə milləti ın be etımodərti xoto, qıləy siyasi bazə və peştıpur kardəninə vırəşon nıbe və iğtidor həm çın fırsətiku çoko-çoki istifodə kardedəbe.
İslom İnğıobi səbarzəti bəpeştə bə milləti peştıpur bıə qıləy tojə devlət ıştə koş bino karde və de qıləy referendumi dəvordıney,milləti ıştə sıftənə nizomışon təcrubə karde və bın prosesədə dini demokratiyə bə əməl ome.boştə camiyə tale həll kardero,umum milləti mıdoxilə kardey barədə,mıxtəlifə nəzəriyyəon çı islomi alimon tərəfiku bəhs be.
Umumi formədə dini-demokratiyə sistemədə iştimayi rəy zəminədə dıqlə nəzəriyyəku bəhs be:iminə nəzəriyyə soybon jıqo hisob kardedəbin ki,islomi norma çərçivədə umumi iştiroki bo qırd vıron və siyosi nımunəon təyiniro bə əksəriyyəti ray istinod qıləy dini təklif və vəzifəy və bəpe həmmə vıronədə milləti iştirok mevcud bıbu.
Bə ın nəzəriyyə əsos,çandə qılə vıronədə sərost və mıstəğimə şikilədə bıə səşın bə de vositə bıə vıjnemoni təbdil bedə.məsələn,bənə Rəhbəriyyəti səçıni ki,bəştə ziyodə əhəmiyyəti dəlili iyən çəy vıjnemoni xatırcəməti təzmini xoto,çı mıstəğimə milləti səçıniku bə de milləti vıjniyə əhle-xıbrə ya Xubrəqani vositə vıjniye bedə və rəhbəriyyəti de Xubrəqani vositə intixob kardey bedə və vəziron ya nizomi ziyodə əhəmiyyətinə vəzifəonədə bə milləti bə siyosi koon rə-rə muraciət nıkardey xoto, həni bın koonədə çı milləti vıjniyə Məclisi uzvon ya həmonə deputaton ıştən çı devləti vıjniyə məmur və vəziron ğəbul ya rədd kardedən.
