İlahi əsma və nomon

İlahi əsma və nomon

İslomi maarifi istiloh iyən terminonku qıləyni ki,əy zikr kardedən,”Həblul-Mətine”.həlbəttə ım istiloh Kərimə-Ğıronədə həm zikr bıə.bəlkəm “Həblulllah” fəğət Ali-İmrani mıborəkə surə 103-ə şərifə ayədə omə.”Və`təsimu....və şımə həmməyəvo bə Xıdo rismoni çanq bıjənən və pərokəndə məbənən”.ım termin vey vaxti çı Ğıroni tevsifədə istifodə kardey beydə.çoko ki,Xıdo-Rəsul(s) hamyedə:İnnə hazəl Ğuranu....bərosti Ğıron oşkoə nur,ğoymə rismon,xotırcəmə dastgirə,BARZƏ dərəcə iyən həmməysə çokə şifoədəy.....həmçinin həzrətn İmom  Əli(ə)  bə Ğıroni sıfarışədə hamyedə:və ələykum....bəşmə vocibe ki, bə ğoymə rismon bıə Xıdo kitobi(çanq bıjənən.......

Kərimə-Ğıroni bə ,”Həblul-Mətini” təşbih kardey fəlsəfədə bəpe votey bıbu ki,ım təbir boçəy xotoye ki, hakəs ki,bə həmonə ğoymə rismoni çanq nıjəno,çı suğut iyən inhitatiku nicot pəydu kardey nibəzıne.yəni hakəs ki,Ğıroni təlimon ıştə harujnə jimonədə tətbiğ bıko və bəy əməl bıko,bə zəlolət iyən həlokət eqıniyeku əmonədə bəmande,nicoti əhliku bəbe və bə qıləy əbədiyə hərəbaxtəti bərəse.həmçinin qıləy zəmon ki,votey beydə Ğıron Həblul-Mətine,yəni iləzə və an həm çı Xıdoku co bıəni və de ım ittisol iyən dəçıkey vositə ıştə ğudrət iyən mətonəti pik həddədəy......

İlahi əsma və nomonku coqıləyni Xıdovəndi Vəliyy nome.Vəliyy nom Kərimə-Ğıronədə tikrorən zikr bıə. ım ism mıxtəlifə surətədə 201-ə ayəonədə çəyku oko doey bıə.Vəliyy ismi jıqo ziyodə şikilədə çəyku oko doey çın nomi əhəmiyyəti nışn doydə.

Ərəbi ədəbiyyotədə dıqlə çi yande kəno ğərol qətey,jıqoe ki,çəvon miyono hiç qıləy hayil iyən maneə icod nıbu,Vəliyy kəlməku istifodə kardey beydə.ım kəlmə çı dıqlə tərəfi ğurb iyən nezətiku hikoyət kardedə.Yəni ehanə dıqlə çi miyono bəçəvon fiziki nezəti rəğmən qıləy irtibot və rabitə mevcud nıbu, Vəliyy ism və nomi oko doey  həm qıləy mənoş ni.liza Vəliyy ikəse ki,har qıləy hol iyən şərayitədə mıstəğim iyən sərostə formədə və bevositə coqlə kəsi kəno ki.çəy viloyət çəy ehdədəy.