Geçen hafta Brüksel İran ve AB yetkililerinin müzakerelerine ev sahipliği yaptı.

Söz konusu oturum ikili konuların yanı sıra bölgesel meselelerin tartışıldığı yer oldu. Brüksel zirvesinde AB heyetine AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi yardımcısı Helga Schmit ve İran heyetine Dışişleri Bakanı Yardımcısı Macid Tahti Revançi başkanlık etti. Oturum Bercam nükleer anlaşmasından sonra iki taraf arasında düzenlenen ikinci oturumdu. İlk oturum geçen Şubat ayında Tahran’da düzenlenmişti. AB bir bildiri yayımlayarak Brüksel zirvesinde İran ve AB arasında ticaret, enerji, çevre, göç, eğitim, kültür, nakliyat ve bilimsel alanlarda işbirliğini geliştirme yolları ele alındığını açıkladı. Bildiride ayrıca iki tarafın Irak, Suriye, Yemen, Lübnan ve Afganistan gibi bölgesel meseleleri ele aldıkları kaydedildi. İran ve AB heyetleri Brüksel’de insan hakları konusunda da görüş alış verişinde bulundu.

İran İslam Cumhuriyeti Bercam nükleer anlaşması yürürlüğe girdikten sonra AB ülkeleri ile önemli müzakereleri başlattı.  Söz konusu müzakereler AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini’nin geçenlerde İran’a yaptığı ziyaretinin ardından yeni bir döneme girdi. Öte yandan AB’nin İran’a yönelik yeni stratejisini içeren kararnamesinin de iki hafta önce onaylanması iki taraf arasındaki müzakere sürecine ivme kazandırdığı gözleniyor. Söz konusu kararnamede İran’ın bölgesel ve küresel bazda barış ve istikrarın inşa edilmesinde etkili rolü bulunduğu ve İran yönetiminin başta IŞİD olmak üzere terör örgütleri ile mücadele sürecine ve bölgesel münakaşaların çözüm süreçlerine katılması gerektiğine vurgu yapıldı.

İran ve Avrupa ülkeleri tüm konularda ortak görüşleri paylaşmıyor olsa bile bölgesel genel konulara bakışları ve tutumlarında ortak önemli zeminlerin bulunduğu anlaşılıyor. Bu ortak yönlerin ortak tehditlere karşı bir çözüm bulma yönünde yapıcı diyaloğun şekillenmesine katkı sağlayabileceği ifade ediliyor.

Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif geçen hafta Doğu Avrupa turuna çıktı ve ilk etapta Romanya’nın başkenti Budapeşte’ye geldi. Zarif Romanya’dan sonra da Slovakya ve Çek Cumhuriyeti’ni ziyaret etti.

Zarif’in Doğu Avrupa turu ikili iktisadi ilişkilerin gelişmesine katkı sağlamanın yanı sıra tarafların ilgi duyduğu başka konularda da görüş alış verişinde bulunmalarına zemin oluşturdu.

Dışişleri Bakanı Zarif Cuma günü Prag’da Çekdb Lubomir Zaoralek’le ortak basın toplantısında yaptığı açıklamada, iki ülkenin üst düzey yetkilileri Suriye krizinin siyasi yollardan çözümlenmesi ve bu ülkede ve Irak’ta tekfirci IŞİD terör örgütü ile mücadele edilmesi konusunda hemfikir olduklarını belirtti. Dışişleri Bakanı Zarif ayrıca İran ve Çek Cumhuriyeti ve AB arasında işbirliği çeşitli siyasi, iktisadi ve kültürel alanların yanı sıra terörle mücadele konusunda da devam ettirilebileceğini vurguladı. Bercam nükleer anlaşmasına da değinen Zarif, bu anlaşmanın ikili bir anlaşma değil, uluslararası çok yönlü bir anlaşma olduğunu ve tüm tarafların bu anlaşmaya bağlı kalması tüm dünyanın yararına olacağına inandıklarını ifade etti.

Geçen hafta Bercam nükleer anlaşması hakkında sansasyonel açıklamalar yapan Donal Trump’ın şimdi ABD Başkanı seçilmesinin ardından bazı siyaset çevreleri acaba Amerika’nın Bercam nükleer anlaşmasına karşı tutumu değişip değişmeyeceğini tartışmaya başladı.

Cumhurbaşkanı Dr. Hasan Ruhani geçen hafta Çarşamba günü bakanlar kurulu oturumunda İran izzet ve istiklalini sadece İran milletinin istek ve iradesinden etkilenmesine borçlu olduğunu ve başka ülkelerde yönetimlerin değişmesinden asla etkilenmediğini belirtti.

Ruhani bugün Amerika artık İranofobia projesini yürütemediğini ve uluslararası camiada İran aleyhinde konsensüs sağlayamadığını  belirterek, Amerika’nın uluslararası arenada konumu yanlış politikaları yüzünden zayıfladığını ve bu yüzden dünya camiası ve özellikle Avrupa ile arasının daha fazla açılması konumunu daha da zayıf düşüreceğini vurguladı.

AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini de CNN’e verdiği demecinde İran ile imzalanan nükleer anlaşma sadece İran ve Amerika arasında imzalanan ikili bir anlaşma olmadığını, bu anlaşma çok yönlü bir anlaşma olduğunu ve kendisi bizzat bu süreçte sorumluluğu bulunduğunu ve hâla anlaşmanın uygulanmasını gözetleyen ortak komisyonun Başkanı olduğunu ve anlaşmanın tüm taraflarca uygulanmasını güvence altına alması gerektiğini kaydetti. Mogherini, Bercam nükleer anlaşması BM güvenlik konseyinde bir kararname çerçevesinde onaylandığını ve bu yüzden ikili veya tek yanlı bir mesele olmadığını ve BM çerçevesinde yer alan bir anlaşma sayıldığını vurguladı.

Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif Çek Cumhuriyeti ziyareti sırasında bu ülkenin temsilciler meclisi Başkanı Jan Hamachek’le de bir görüşme gerçekleştirdi. Zarif Doğu Avrupa ülkelerine düzenlediği turunun son ayağında Çek cumhuriyetine geldi. Perşembe günü Bratislava’da Slovakya Dışişleri Bakanı Miroslav Lajcak ile ortak basın toplantısı düzenleyen Dışişleri Bakanı Zarif, Tahran yönetimi iki ülkenin iktisadi kapasitelerinden ortaklaşa yararlanabilmek için ikili ilişkilerin yolundaki her türlü engeli kaldırmak için tüm çabalarını sarf edeceğini belirtti.

Zarif daha önce de Romanya’da bu ülkenin yetkilileri ile ikili ilişkileri ve bölgesel ve küresel meseleleri görüşmüştü.

Geçen hafta Macaristan meclis Başkanı Lazlo Kover de Tahran’ı ziyaret ederek İranlı üst düzey yetkililerle görüştü. Macaristan meclis Başkanı Kover ve beraberindeki heyet Cumartesi günü İslami Şura Meclisi Başkanı Ali Laricani ile görüştü, görüşmede ikili ve parlamenter ilişkilerin yanı sıra bölgesel ve küresel gelişmeler ele alındı. Görüşmeden sonra bir açıklama yapan İslami Şura Meclisi Başkanı Laricani Macar mevkidaşı ile görüşmesi iki ülkenin iktisadi işbirliğinin geliştirilmesinde etkili olabilecek zeminlerden oluştuğunu kaydetti. Yaricani enerji, otobüs yapımı, çevre ve su kaynakları alanlarında yatırım ve ayrıca kültürel ve akademik işbirliğini geliştirmek, Macar mevkidaşı ile ele aldıkları konularl olduğunu ifade etti. Bölgenin son durumu ve terörle mücadele sürecine değinen Laricani, İran ve Macaristan’ın bu şom olguya yönelik bakışı ortak olduğunu belirtti.

Geçen hafta Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif Doğu Avrupa turuna başlamadan önce Lübnan’a bir ziyaret gerçekleştirdi.

Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif gittiği Lübnan’da Cumhurbaşkanı Mişel Aun’u ziyaret etti.

Zarif İran devleti ve milletinin kutlama mesajını iletti.

Zarif ayrıca İran ve Lübnan iki ortak tehditle karşı karşıya bulunduğunu, bunların biri korsan İsrail ve diğeri de tekfirci terör örgütleri olduğunu vurguladı.Görüşmede Mişel Aun da İran’ın kutlama mesajlarına teşekkür etti ve İran ile tüm siyasi ve iktisadi alanlarda ilişkilerini geliştirmek istediklerini belirtti. Zarif Lübnan’da bu ülkede bulunan Filistinli direniş gruplarının liderleri ile görüştü.

Zarif görüşmede bir kez daha Filistin davası hâla İran’ın dış politikasının temel ekseni olduğunu vurguladı.

Zarif ayrıca bölge ve dünyaya yönelik en büyük tehlike, 200’ü aşkın nükleer başlığı bulunan korsan rejim İsrail olduğunu, bu rejim tecavüzcü politikaları ve uluslararası yasaları hiçe sayması ile insan hakları ve beşeriyete karşı da en büyük düşman olduğunu kaydetti.

Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif gittiği Lübnan’da Hizbullah lideri Nasrullah, El-Mustakbil lideri Hariri, İslamî Cihat lideri Abdullah ve Başbakan Selam’la görüştü.

Zarif daha önce de Lübnan Cumhurbaşkanı Mişel Aun ve Dışişleri Bakanı Cebran Basil’le görüşmüştü.

Görüşmelerde Zarif Lübnanlı yetkililerle Lübnan’da ve bölgede son gelişmeleri görüştü.

Zarif’in Nasrullah ile görüşmesinde İran heyeti ve Hizbullah hareketinin bazı komutanları da yer aldı.

Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif Lübnan ziyaretine başlamadan önce Suriye Dışişleri Bakanlığı müsteşarı Faysal Mikdad’la Tahran’a bir araya gelerek Suriye gelişmelerini görüştü.

Suriye Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Faysal Mikdad, İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif’i ziyaret ederek ülkesinde son durumu görüştü.

Mikdad, İran Dışişleri Bakanı Yardımcısı Cabiri Ensari’nin daveti üzerine ve ortak siyasi komisyonun oturumuna katılmak üzere Pazar günü bir heyet başkanlığında Tahran’a geldi.

Zarif görüşmede Yemen ve Suriye’de insani faciaların ateşkes ilan edilmek ve insani yardımları ulaştırmakla önüne geçilmesi gerektiğini belirterek bu iki ülkede yaşanan krizlerin siyasi çözüm yolundan başka çözümü olmadığını ifade etti.

Suriye gelişmeleri ile ilgili olarak geçen hafta BM Suriye özel temsilcisi Stephan De Mistura, Tahran’da Dışişleri Bakanı Yardımcısı Hüseyin Cabiri Ensari ile Suriye gelişmelerini görüştü.

Tahran’a gelen BM Suriye özel temsilcisi Stephan De Mistura, Dışişleri Bakanı Yardımcısı Hüseyin Cabiri Ensari ile Suriye gelişmelerini görüştü.

İki diplomat Tahran’da Suriye’de son durumu masaya yatırdı.

Geçen hafta UAEK genel müdürü Yokio Amano, İran ile ilgili en yeni raporunda bir kez daha Tahran yönetiminin Bercam nükleer anlaşmasındaki yükümlülüklerine bağlı kaldığını belirtti. Geçen hafta UAEK yönetim kuruluna bu raporu sunan Amano, Tahran tüm yükümlülüklerini şimdiye kadar yerine getirdiğini ifade etti.

Bu raporun yayımlanmasının ardından bir açıklama yapan İran’ın UAEK temsilcisi Rıza Necefi, Amano’nun raporu bir kez daha İran’ın Bercam nükleer anlaşmasını tam olarak uyguladığını ortaya koyduğunu belirtti. Necefi, bu rapor bir kez daha İran’ın uranyum zenginleştirme, araştırma geliştirme, Arak ağır su reaktörünün yeniden tasarlanarak yapılandırılması ve ağır su üretimi Bercam çerçevesinin dışına çıkmadığını gösterdiğini vurguladı.

Son günlerde İmam Hüseyin –s– hayranları büyük bir coşku ve yalın ayak Kerbela’ya doğru Erbain yürüyüşünü gerçekleştirmeye başlarken, tekfirci terör örgütleri yine insanlık dışı yüzünü gösterdi ve Irak’ın Samerra kentinde yeni bir cinayet işledi. Gerçekte tekfirci IŞİD terör örgütü Musul kentini kurtarma operasyonu başladıktan sonra Irak genelinde terör eylemlerini arttırarak sivilleri katletmeye yöneldi. Bu cinayetler İslam düşmanları ve tekfirci uşaklarının başta ehli beyt hayranları olmak üzere tüm müslümanlardan intikam almak istediğini ortaya koydu.

Veliyi fakihin Hac ve ziyaret kurumundaki temsilcisi hüccetülisla Seyyid Ali Gazi Asger haksız yere akan kanlar teröristleri eninde sonunda rezil rüsvay edeceğini belirterek terör örgütlerine ve bölgesel ve küresel hamilerine hitap etti ve İslam mücahitleri İslam bayrağını sadece Irak’ta değil aynı zamanda Suriye ve Yemen’de de dalgalandıracaklarını vurguladı.

Geçen hafta Samerra kentinde İran’dan gelen ziyaretçi kafilesini taşıyan otobüslerin önünde düzenlenen intihar eyleminde 7 İranlı ziyaretçi şeht düştü 97 ziyaretçi de yaralandı.

Ancak teröristlerin tüm bu cinayetlerine rağmen İran’ın Erbain merkezi bu yıl Erbain etkinliğine katılan ziyaretçi sayısının geçen yıla oranla ikiye katlandığını ve Hüseyni Erbain yürüyüşüne katılmak isteyen ve kayıt yaptıran ziyaretçi sayısı 1.2 milyonu aştığını belirtti.