Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev Salı günü üst düzey bir heyet başkanlığında Tahran’a geldi.

Aliyev’in Tahran ziyaretinin en önemli amacı ise iki komşu ülke arasında Bercam nükleer anlaşmasından sonraki dönemde iktisadi işbirliğini geliştirme şeklinde açıklandı.

Cumhurbaşkanı Ruhani Azeri mevkidaşı Aliyev’le düzenlediği ortak basın toplantısında iki ülke arasında 11 işbirliği belgesi ve protokolü imzalandığını açıkladı.

Şimdi İran ve Azerbaycan Cumhuriyeti arasındaki ilişkilerin üzerine hazırladığımız kısa raporumuzu dinleyelim.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev’in İran ziyaretinin arifesinde bu ülkenin ekonomi Bakanı Şahin Mustafayev üst düzey iktisadi bir heyet başkanlığında Tahran’a geldi. Ekonomi Bakanı ve İran Azerbaycan karma ekonomik komisyonu eş başkanı Mustafayev İran ziyaretinin hedefleri hakkında Bakü’de muhabirimize verdiği demeçte, Azerbaycan heyeti Tahran temasları sırasında ikili işbirliği zeminlerini ele alacağını ve işbirliği belgelerinin imzalanmasına ivme kazandırmak için İranlı yetkililerle müzakere edeceklerini belirtti.

Öte yandan İran petrol Bakanı Bijen Namdar Zengene de ŞANA haber ajansına verdiği demeçte, İran ve Azerbaycan Cumhuriyeti ilişkileri çok uygun düzeyde yer aldığını belirterek İran petrol ve petrol ürünleri alanında Azerbaycan Cumhuriyeti ile işbirliği yapmaya hazır olduğunu belirtti.

İran ve Azerbaycan Cumhuriyeti ticaret, transit ve enerji alanlarında bazı belgeleri hazırlarken, söz konusu belgelerin Aliyev’in Tahran ziyareti sırasında imzalanacağı belirtildi.

Uzmanlar Aliyev’in Tahran ziyaretini iki ülke ilişkilerinde yeni bir dönemin başlangıcı şeklinde değerlendiriyor.

Geçen hafta Umman Dışişleri Bakanı Yusuf bin Alevi de üst düzey bir heyet başkanlığında Tahran’ı ziyaret etti. Bercam nükleer anlaşmasının yürürlüğe girmesi ve İran’a dayatılan haksız yaptırımların kaldırılmasının ardından gerçekleşen bu ziyaret ikili ilişkileri geliştirme yolunda yeni bir adım olarak değerlendirildi.

Bakan Alevi’ye Tahran ziyaretinde Umman ticaret Bakanı, yatırım heyeti Başkanı, merkez bankası Başkanı ve Maskat bankası Başkanı gibi önemli yetkililer eşlik etti.

Umman heyeti Tahran’daki temaslarında en çok ticaret, sanayi, enerji ve özellikle sanayi ve manden alanlarında ortak yatırım ve ulaştırma ve gümrük ve bankacılık alanlarında işbirliği üzerinde odaklandı.

İran petrol Bakanı Bijen Namdar Zengene, Umman Dışişleri Bakanı Alevi ile görüştükten sonra yaptığı açıklamada, iki ülke ikili ilişkileri geliştirmek amacıyla gerekli olan altyapıları hazırlamak için çaba harcadıklarını belirtti.

İran 2014 yılının Mart ayında Umman’a yılda 10 milyar metreküp doğalgaz ihraç etmek üzere Maskat yönetimi ile bir anlaşma imzaladı. Anlaşmada Fars körfezinin tabanından bir milyar dolar bedeli olacağı tahmin edilenbir boru hattı geçirilmesi öngörülüyor.

Umman İran ile doğalgaz boru hattı, ham petrol merkezi, ham petrol rafineri ve uluslararası havayolları firması gibi dört önemli projeyi görüşüyor.

İran sanayi, maden ve ticaret Bakanı Muhammed Rıza Nimetzade de Umman Dışişleri Bakanı Alevi ile görüşmesinde iki ülkenin demiryolları, deniz ve havayolları, petrol , doğalgaz sektörü ve iki ülkenin ürün ve hizmet ihtiyaçlarının karşılanması gibi alanlarda ortak yatırımları arttırmak istediğini belirtti.

Bakan Nimetzade ayrıca yakında İran’ın bir otomobil firması yakında Umman’da faaliyete geçeceğini, İran ayrıca metal sanayi, çelik ve petro kimya gibi sektörlerde de Umman ile işbirliği yapmaya hazır olduğunu ifade etti.

İran yol ve kentleşme Bakanı Abbas Ahundi de Tahran yönetimi Umman – İran – Türkmenistan – Kazakistan dörtlü koridorunu oluşturmak için hazır olduğunu belirterek, hali hazırda İran – Azerbaycan Cumhuriyeti – Gürcistan üçlü koridoru faaliyete başladığını ve Umman bu koridora katılabileceğini kaydetti.

Bakan Ahundi ile görüşen Umman Dışişleri Bakanı Alevi de ülkesi özellikle İran’ın Çabahar limanı ile Umman limanları arasındaki ilişkilerin gelişmesini istediğini, Maksat yönetiminin amacı deniz taşımacılığını kolaylaştırmak ve iki ülkenin limanlarından gemilerin duraklama süresini azaltmaktan ibaret olduğunu vurguladı.

Geçen hafta Arabistan, Rusya, Katar ve Venezüella petrol bakanları Doha’da bir zirve düzenledi. Bu zirvenin ardından Tahran da dörtle bir zirveye ev sahipliği yaptı. Tahran zirvesine İran, Irak, Venezüella ve Katar petrol ve enerji bakanları katıldı.

Zirvenin ardından bir açıklama yapan İran petrol Bakanı Bijen Namdar Zengene, Tahran yönetimi OPEC üyesi olan ve olmayan petrol üreticisi ülkelerin arasında işbirliğini olumlu karşıladıklarını belirtti. Bakan Zengene, zirvede tüm OPEC üyesi olan ve olmayan üretici ülkelerin piyasanın istikrara kavuşması ve fiyatların tüketici ve üreticilerin lehine iyileşmesi için üretim tavanını sabit tutmaları kararlaştırıldığını, İran bu kararı desteklediğini kaydetti.

Bakan Zengene, bu adım atılan ilk adım olduğunu, ancak daha sonraki adımların da atılması gerektiğini, OPEC üyesi olan ve olmayan üretici ülkelerin arasında petrol piyasalarını istikrara kavuşturmak amacıyla işbirliği başlaması sevindirici bir gelişme olduğunu, İran da piyasaların istikrara kavuşması ve fiyatların iyileşmesi için atılan her adımı olumlu karşıladığını vurguladı.

Petrol Bakanı Zengene açıklamasının devamında, zirvede İran’ın durumu ve yaptırımlar kaldırıldıktan sonraki dönemde eski konumuna geri gelmesi de ele alındığını belirterek, bu bağlamda Irak, Katar ve Venezüella petrol ve enerji bakanları ile konuştuklarını, söz konusu ülkelerin bakanları bu gerçeğe mantıklı bir açıdan yaklaştığını, şahsen şimdi başlayan çabalarla beraber gelecekte petrol piyasalarının durumunun iyileşeceğine şahit olacaklarına inandığını belirtti.

OPEC üyeleri geçen Ocak ayında 33 milyon varili aşkın ham petrol üretti, oysa bu rakam 2010 yılında alınan kararlardan daha fazlaydı. Hali hazırda da günde 2 milyon varil ham petrol tüketimden daha fazla olarak piyasaya sürülüyor. Bu rakamın 1.5 milyon varilini ise Arabistan tek başına piyasaya sürüyor, ki bu da OPEC’in Arabistan için belirlediği kontenjanı aşıyor. Hali hazırda Arabistan günde yaklaşık 11 milyon varil ham petrol üretiyor.

Geçen hafta Cumhurbaşkanı birinci yardımcısı İshak Cihangiri, İslam dünyasının sorunlarını çözmek için tüm İslam ülkelerinin birlik olmaları gerektiğini belirtti.

Cihangiri geçen Pazartesi günü Cezayir su kaynakları ve çevre Bakanı Abdulvahab Nuri ile görüşmesinde Batılı devletlerin İslam dünyasının meselelerini çözmek için hiç bir çaba harcamayacaklarını belirterek, İran ve Cezayir gibi ülkelerin İslam dünyasının sorunlarının çözümüne öncülük etmeleri gerektiğini kaydetti.

İran ve Cezayir petrol fiyatlarını düşürme komplosu ile mücadelede el ele vermeleri gerektiğinin altını çizen Cumhurbaşkanı birinci yardımcısı Cihangiri, iki ülke petrol gelirine bağımlı olmaktan kurtulmak üzere plan yapmaları gerektiğini, bu bağlamda İran deneyimlerini Cezayir ile paylaşmaya hazır olduğunu vurguladı.

Batı’nın dayattığı zalimane yaptırımların bertaraf edilmesi İran ve Cezayir ilişkilerinin gelişmesine zemin hazırladığını vurgulayan Cihangiri, iki ülkenin karma ekonomik komisyonunda alınan kararların hayata geçirilmesini istedi.

Ceziyar su kaynakları ve çevre Bakanı Nuri de ülkesinin üst düzey yetkilileri İran ile tüm alanlarda işbirliğini geliştirmekten yana olduğunu belirterek İranlı firmaların ve mühendislerin su ve elektrik sektörleri başta olmak üzere yeni teknolojilerinden yararlanma yeteneklerini takdirle karşıladıklarını ifade etti.

Cezayirli Bakan Nuri İran’ın nükleer müzakerelerde sergilediği başarıyı da takdir ederek bu anlaşma aslında tüm İslam ülkeleri için onur kaynağı olduğunu vurguladı. Bakan Nuri, tüm ülkelerin nükleer enerjiden barışçıl amaçlı yararlanmayı kendi yasal hakkı bildiğini, İran da sergilediği direnişi ile kendi hakkını savunduğunu belirtti.

Ortadoğu bölgesinde hakim olan kargaşalara ve bazı ülkelerin yanlış politikalarına da temas eden Bakan Nuri, bölgede bazı ülkelerin mantıksız politikaları petrol fiyatlarının düşmesine ve petrol üreten ülkelerin kaygılarına sebebiyet verdiklerini vurguladı.

İran’ın Buşehr eyaleti ile Umman arasında iktisadi işbirliğini geliştirme yolları, iki tarafın girişimcilerinin katıldığı oturumda ele alındı. Geçen hafta Buşehr eyaletinden 80 girişimci Umman’dan 22 girişimci ile Buşehr ticaret, sanayi, maden ve tarım odasında bir araya geldi.

Buşher ticaret, sanayi, maden ve tarım odası Başkanı Ali Ekber Şerifpur, Umman’dan bir heyet bu eyaletle ticari ve sanayi alanlarında işbirliğini geliştirmek amacıyla eyaleti ziyaret ettiğini açıkladı.

Şerifpur tarım, sanayi ve inşaat sektörü gibi alanların Buşehr eyaleti ile Umman arasında iktisadi işbirliği zeminlerini oluşturduğunu belirterek, yakından Buşehr eyaletinden de iktisadi bir heyet Umman’ı ziyaret edeceğini kaydetti.

Umman heyetinin Başkanı Hafız bin Nasır Rabii de ziyaretin amacını Buşehr eyaleti ile ticari ilişki kurmak olduğunu belirterek, Buşehr eyaleti iktisadi işbirliğini geliştirmek için büyük kapasitelere sahip olduğunu ve tarım, sanayi ve maden alanlarında da iyi şartlardan yararlandığını vurguladı.

İran İslam Cumhuriyeti Japonya ile ikili ilişkileri geliştirmeyi olumlu karşılıyor.

Cumhurbaşkanı yardımcısı ve devlet planlama ve yönetme kurumu Başkanı Muhammed Bagır Nobaht geçen hafta Tahran’da Japonya Başbakanı özel danışmanı Katsoyuki Kavai ile görüşmesinde, başında bulunduğu kurumun Japonya ile ilişkilerin geliştirilmesini ve özellikle yatırımları kolaylaştırmak için hazır olduğunu belirtti.

Nobaht ayrıca bu doğrultuda ortak bir çalışma grubu kurulmasını ve kurulacak çalışma grubu ikili işbirliği ve yatırımları kolaylaştırma yolundaki muhtemel engellerin bertaraf edilmesi için çaba harcamasını önerdi.

Cumhurbaşkanı yardımcısı Nobaht, İran milleti Japonya devleti ve uygar milletinden iyi anıları olduğunu vurguladı.

İran’ın dünya ile ticari ilişkileri yaptırımlardan sonraki dönemde gelişiyor. Bültenimizi konu ile ilgili hazırladığımız raporumuzla noktalıyoruz.

İran sanayi, maden ve ticaret Bakanı Muhammed Rıza Nimetzade, geçen hafta üst düzey bir heyet başkanlığında İran’ın Bağdat’ta düzenlediği ikinci özel fuarının açılış törenine katılmak üzere Irak’a gitti.

İki günlük ziyareti sırasında Bakan Nimetzade Irak sanayi ve maden Bakanı ile görüşmesinde ortak sanayi sitelerini inşa etmeyi önerdi. Bakan Nimetzade ayrıca Irak merkez bankası Başkanı Ali Allak ile de bir araya gelerek ikili ticari ve iktisadi işbirliğinin geliştirilmesi için gerekli olan konulardan biri iki ülke arasında para ve bankacılık alanlarında işbirliğini geliştirmek olduğunu ifade etti.

Görüşmede Irak merkez bankası Başkanı Allak da bu konunun üzerinde çalışacaklarını belirterek ikili ilişkilerde para ve bankacılık işbirliği yolundaki engelleri bertaraf etme sözü verdi.

İran sanayi, maden ve ticaret Bakanı Nimetzade Irak ziyareti sırasında bu ülkenin ticaret bakanlığı ile Irak halkının temel gıda maddeleri ihtiyacını karşılamak amacıyla bir işbirliği protokolü imzaladı.

Bakan Nimetzade ayrıca Bağdat’ın güneyinde İskenderiye bölgesinde İran otomobillerinin montaj fabrikasını ziyaret ederek Arisan pikaplarının üretim hattının açılışını gerçekleştirdi.

Irak Başbakanı Haydar İbadi ile de görüşen Bakan Nimetzade, ikili iktisadi ilişkileri geliştirme yollarını ve karşılaştıkları engelleri bertaraf etmeyi masaya yatırdı.

Sanayi, maden ve ticaret Bakanı Nimetzade’nin Irak ziyaretine paralel olarak İran’ın Huzestan eyaletinin merkezi Ahvaz kentinde Irak’a ihracat konulu 32 firmanın katılımı ile gıda sanayii ve ilgili makineleri kapsayan özel bir fuar çalışmalarına başladı.

Irak’ın İran büyükelçisi Raceh Sabir Ubud Musevi de geçen Cuma günü fuara yaptığı ziyareti esnasında yaptığı açıklamada, Irak yönetimi İran’dan başta gıda maddeleri ithalatı olmak üzere çeşitli ticari ürünlerin ithalatına önem verdiğini ve bu çerçevede ortak sınırlarda ticari terminalleri arttırmak istediklerini vurguladı. 007  015